Thất ai thi - Tào Trực
Minh nguyệt chiếu cao lâu,
Lưu quang chính bồi hồi.
Thượng hữu sầu tư phụ,
Bi thán hữu dư ai.
Tá vấn thán giả thuỳ?
Vân thị đãng tử thê.
Quân hành du thập niên,
Cô thiếp thường độc thê.
Quân nhược thanh lộ trần,
Thiếp nhược trọc thuỷ nê.
Phù trầm các dị thế,
Hội hợp hà thì hài?
Nguyện vi tây nam phong,
Trường thệ nhập quân hoài.
Quân hoài lương bất khai,
Tiện thiếp đương hà y?
Thất ai thi trong Văn tuyển xếp vào một loại tạp thi, Nhạc phủ thi tập xếp vào Tương hoạ ca từ với đề mục Oán thi hành 怨詩行. Thất ai thi nghi là nhạc phủ cổ đề, có quan hệ tới âm nhạc, Vương Xán 王粲 và Nguyễn Vũ 阮瑀 cũng có những bài Thất ai thi. Người xưa quan niệm con người có bảy thứ tình cảm: hỉ, nộ, lạc, ai, ác, dục, vô. Đề mục Thất ai ý nói bảy thứ tình cảm kia nay đều biến thành ai (buồn) cả.
Đây là một bài thơ khuê oán mượn tâm trạng của một người đàn bà trong cảnh xa ngóng trông chồng, nhưng cũng có thể ám chỉ sự bất hoà giữa anh em Tào Thực, Tào Phi cùng một số quần thần.
七哀詩 - 曹植
明月照高樓
流光正徘徊
上有愁思婦
悲歎有餘哀
借問歎者誰
云是宕子妻
君行逾十年
孤妾常獨棲
君若清路塵
妾若濁水泥
浮沈各異勢
會合何時諧
願為西南風
長逝入君懷
君懷良不開
賤妾當何依
Bảy nỗi buồn than
(Dịch thơ: Như Quy)
Trăng trong rọi xuống lầu,
Dải sáng chảy bồi hồi.
Trên cao người sầu nhớ,
Buồn than mãi khôn nguôi.
Hỏi thử than ai vậy?
Rằng thê tử đôi nơi.
Chàng mười năm đi biệt,
Một mình thiếp đứng ngồi.
Chàng bụi trên đường lớn,
Thiếp bùn đục đáy hồ.
Chìm nổi sao khác biệt,
Khi nào hết chia phôi?
Nguyện làm gió tây thổi,
Vào nỗi nhớ của người.
Nỗi nhớ chàng không mở,
Thiếp biết thế nào đây?
Sơ lược tiểu sử tác giả:
Tào Thực 曹植 (192-232) tự Tử Kiến 子建, là con thứ của Tào Tháo 曹操, em cùng mẹ với Tào Phi 曹丕. Lúc còn trẻ tuổi được cha yêu tài nên đời sống thong dong, sau Tào Tháo mất, Tào Phi tiếm vị Nguỵ Văn Đế đến Minh Đế (Tào Duệ), Tào Thực bị nghi kỵ, không được tham gia vào triều chính, ôm tâm sự uất ức mà mất sớm.
Thơ của ông còn lưu lại khoảng chừng 80 bài, đa phần là thơ ngũ ngôn, lời lẽ văn hoa mỹ lệ, tình cảm dạt dào, khảng khái. Ông là ngôi sao sáng chói nhất của nền văn học thời kỳ Kiến An.
Nguồn: Thi Viện
