Saturday, April 5, 2025

BÍ ẨN VỀ CUỐN SÁCH CHỈ VỎN VẸN 10 TRANG MÀ KHÔNG AI CÓ THỂ ĐỌC XONG TRONG ĐỜI!

Trong tiếng Anh, tiêu đề Cent mille milliards de poèmes được dịch là One hundred thousand billion poems, hoặc One hundred million million poems, hoặc One hundred trillion poems.


Năm 1961, Gallimard đã xuất bản một tác phẩm vô cùng độc đáo mang tên Một trăm nghìn tỷ bài thơ (“Cent Mille Milliards de Poèmes”) của Raymond Queneau. Dù chỉ gồm 10 trang, cuốn sách này không phải là một bản tóm lược ngắn gọn hay đơn thuần là tổng hợp các bài thơ. Ngược lại, nó được thiết kế như một cỗ máy sáng tác, cho phép người đọc tự tạo ra một số lượng bài thơ khổng lồ mà họ không bao giờ có thể đọc hết trong suốt cuộc đời.

Thủ pháp thơ tổ hợp

Raymond Queneau, nhà văn và nhà thơ người Pháp, đã khai sinh ra một phong cách sáng tác mới mà ông gọi là "thơ tổ hợp". Ý tưởng độc đáo này bắt nguồn từ khái niệm tạo ra nhiều bài thơ chỉ từ một tập hợp hạn chế các câu thơ được chuẩn bị sẵn. Trong Một trăm nghìn tỷ bài thơ, Queneau đã viết tổng cộng 140 câu thơ. Tuy nhiên, nhờ vào cách tổ chức đặc biệt của cuốn sách, thông qua các tổ hợp khác nhau, bạn có thể tạo ra đúng 100.000.000.000.000 bài thơ hoàn chỉnh.


Kỹ thuật sáng tác

Cuốn sách do Robert Massin thực hiện dàn trang được thiết kế như sau: mỗi trang sách được cắt thành các dải ngang, mỗi dải chứa một dòng thơ. Mỗi dòng trong 14 dòng thơ của mỗi bài sonnet được thay thế bằng 10 phiên bản khác nhau, tất cả đều tuân theo một kết cấu nhất định về nhịp điệu và gieo vần.

Chính nhờ kết cấu này, cuốn sách trở thành một cỗ máy sáng tác thơ. Bạn có thể tùy chọn mỗi câu trong mỗi vị trí, kết quả là bạn sẽ có được những bài sonnet hoàn chỉnh mà không bài nào giống bài nào. Theo Queneau, để đọc hết tất cả 100 nghìn tỷ bài thơ, bạn sẽ cần 190 triệu năm liên tục, đọc suốt 24 giờ mỗi ngày!

Phong cách hài hước độc đáo

Ngoài cấu trúc tổ hợp phức tạp, Queneau còn thể hiện phong cách hài hước độc đáo trong ngôn ngữ. Ông thích chơi chữ bằng cách bóp méo ngôn ngữ thông dụng, kết hợp các cấp độ ngôn ngữ khác nhau. Các câu thơ của ông đôi khi mang dáng vẻ khôi hài, tinh nghịch nhưng cũng chứa đựng chiều sâu trí tuệ.


Bằng cách này, Một trăm nghìn tỷ bài thơ không chỉ là một tác phẩm văn học mà còn là một trò chơi sáng tạo kích thích trí tưởng tượng. Người đọc được khuyến khích khám phá và tương tác với cuốn sách theo cách của riêng mình, biến mỗi trải nghiệm trở thành duy nhất.

Tác phẩm của Queneau không chỉ đơn thuần là một thách thức về mặt văn học mà còn là biểu tượng của tư duy sáng tạo. Bằng việc kết hợp văn học và toán học, ông đã chứng minh rằng nghệ thuật có thể vượt ra khỏi giới hạn truyền thống. Tác phẩm này còn truyền cảm hứng cho nhiều lĩnh vực khác như lập trình máy tính và trí tuệ nhân tạo, nơi các thuật toán tổ hợp được sử dụng để sáng tạo nội dung.


Trong thế giới hiện đại, nơi công nghệ phát triển vượt bậc, tư duy tổ hợp của Queneau vẫn giữ nguyên giá trị. Từ việc tạo ra nhạc phẩm cho đến các nội dung giải trí tương tác, ý tưởng "thơ tổ hợp" đã mở ra cánh cửa mới cho sáng tạo đa chiều.

Một trăm nghìn tỷ bài thơ không chỉ là một cuốn sách, mà còn là một thách thức vượt thời gian đối với khả năng đọc hiểu và sáng tạo của con người. Với kết cấu độc đáo và ý nghĩa sâu sắc, tác phẩm này đã ghi dấu ấn mạnh mẽ trong lịch sử văn học thế giới. Dù không ai có thể đọc hết toàn bộ những bài thơ mà cuốn sách chứa đựng, điều đó không làm giảm đi giá trị mà nó mang lại: một hành trình bất tận vào thế giới của trí tưởng tượng và sáng tạo.

Đức Khương / Theo: thanhnienviet
Link tham khảo:



Friday, April 4, 2025

BÁO MỸ NÊU CÁCH TÍNH THUẾ ĐỐI ỨNG CỦA ÔNG TRUMP: ĐƠN GIẢN ĐẾN BẤT NGỜ

Dù gọi là thuế đối ứng hay “có đi có lại”, cách tính thuế mới của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump thực chất lại dựa trên một phép tính đơn giản, thiếu cơ sở, khiến giới chuyên gia ngạc nhiên, CNN đưa tin.

Thuế đối ứng mà chính quyền ông Trump công bố thực chất nhắm vào thặng dư thương mại của các quốc gia.

Theo CNN, hôm 2/4, ông Trump đã công bố áp thuế đối ứng gần như “cả thế giới”, khẳng định đây là biện pháp biện pháp “có đi có lại” – nghĩa là Mỹ áp mức thuế tương đương với những gì các nước đang đánh thuế đối với hàng hóa Mỹ, bao gồm cả các rào cản phi thuế như thuế giá trị gia tăng và các quy định khác.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy cách tính của chính quyền ông Trump không “có đi có lại” như tuyên bố, CNN đưa tin.

Một công thức đơn giản đến bất ngờ

Việc áp thuế tương xứng với từng quốc gia đòi hỏi phải phân tích kỹ biểu thuế của mỗi nước, đối chiếu với hàng loạt mặt hàng khác nhau – mỗi loại đều có mức thuế và quy định riêng biệt. Đây là một quá trình cực kỳ phức tạp.

Chính quyền ông Trump công bố công thức thoạt nhìn tưởng chừng như phức tạp nhưng thức tế phương pháp tính lại đơn giản đến bất ngờ. Đơn giản chỉ là lấy thâm hụt thương mại của Mỹ với một quốc gia, chia cho kim ngạch xuất khẩu của nước đó sang Mỹ, rồi nhân với 1/2. Và đó chính là mức thuế được áp dụng.

Cách tính này lần đầu tiên được nhà báo James Surowiecki đăng tải trên mạng xã hội X và sau đó được một số chuyên gia Phố Wall xác nhận. Chính quyền ông Trump cũng đã lên tiếng thừa nhận đây là công thức thực tế được sử dụng.
Công thức tưởng chừng phức tạp nhưng do ε = 4 và φ = 0.25 nên cuối cùng vẫn chỉ là lấy giá thâm hụt thương mại của Mỹ với một quốc gia, chia cho kim ngạch xuất khẩu của nước đó sang Mỹ, rồi nhân với 1/2.

Chẳng hạn, trong năm 2024, Mỹ bị thâm hụt thương mại 295,4 tỷ USD với Trung Quốc, trong khi nhập khẩu hàng hóa từ Trung Quốc đạt 439,9 tỷ USD. Như vậy, thặng dư thương mại của Trung Quốc với Mỹ tương đương 67% tổng giá trị hàng hóa nước này xuất khẩu sang Mỹ – và con số này đã được chính quyền ông Trump coi như là “thuế mà Trung Quốc đang đánh vào Mỹ”. Kết quả là Trung Quốc bị áp thêm mức thuế 34%.

Thực tế thì hoàn toàn không phải vậy, theo CNN.

Đây không phải thuế đối ứng, mà là nhắm vào thặng dư

“Dù các biện pháp thuế mới được mô tả là thuế đối ứng nhưng thực chất, chính sách này chỉ đơn thuần nhắm vào các nước có thặng dư thương mại lớn với Mỹ”, ông Mike O’Rourke, chiến lược gia trưởng tại công ty Jones Trading ở Mỹ, nhận định trong một thông báo gửi nhà đầu tư hôm 2/4.

“Không có yếu tố thuế quan nào được sử dụng trong cách tính này. Chính quyền ông Trump rõ ràng đang tập trung vào những quốc gia có thặng dư thương mại lớn so với lượng hàng hóa họ nhập từ Mỹ”, ông nói thêm.

Hệ lụy lớn với các chuỗi cung ứng toàn cầu


Cách tính đơn giản này có thể gây tác động sâu rộng đến các quốc gia mà Mỹ đang phụ thuộc nhiều về nguồn hàng – và cả những tập đoàn toàn cầu cung cấp các sản phẩm đó.

“Việc hiểu rõ cách tính này cho thấy rằng mức thuế sẽ đặc biệt khắc nghiệt đối với các quốc gia đóng vai trò lớn trong chuỗi cung ứng của các công ty Mỹ,” ông O’Rourke cảnh báo. “Những mức thuế này có thể tác động lớn tới lợi nhuận của các tập đoàn đa quốc gia”.

Theo Nhật Minh - CNN (Tri thức & Cuộc sống)
Link tham khảo:




VÌ SAO CỔ NHÂN DẶN: "ĐÊM KHÔNG NGỦ ĐƯỢC, ĐỪNG ĐỔ LỖI CHO CHIẾC GIƯỜNG CONG?"

Người xưa có câu: Trong nhà có một người lớn tuổi, thì như có một báu vật. Người lớn tuổi trong nhà tuy rằng tuổi tác đã cao, đi lại không thuận tiện, nhưng những kinh nghiệm sống của họ là vô cùng phong phú, đôi khi còn thấu đáo, thông suốt hơn những người trẻ tuổi.


Xã hội đang thay đổi, nhưng bản chất của xã hội chưa hề thay đổi. Người lớn tuổi luôn có sự từng trải, bởi vậy cho nên có nhiều bài học “xương máu” hơn.

Vì thế, đừng cho rằng tư tưởng của người xưa là cổ hủ, không theo kịp thời đại, hãy nghe lời người xưa nhiều hơn, tránh đi đường vòng, từ đó được hưởng lợi cả đời.

Dưới đây là một số câu nói của người xưa, bề mặt chữ nghĩa tuy đơn giản nhưng lại hàm chứa ý nghĩa thâm sâu:

Không ngủ được, đừng đổ lỗi cho chiếc giường cong

Mọi chuyện trong thiên hạ chỉ xoay quanh 3 việc: Việc của ông Trời, việc của người khác, việc của chính mình.

Cách sống khôn ngoan nhất, đó chính là: Hãy cố gắng làm tốt nhất công việc của chính mình, không quản việc của người khác, không cố gắng thay đổi ý Trời.

Nếu vấn đề nằm ở bạn, đừng cố gắng tìm những nguyên nhân khách quan để biện giải cho chính mình.

Kì thực, có rất nhiều vấn đề đều xuất phát từ chính ta. Chỉ cần chúng ta thay đổi chính mình, thay đổi tâm thái của chính mình, thì môi trường xung quanh bạn, bao gồm: Người, sự việc, sự vật đều sẽ cải biến theo, đó chính là cái gọi là “Cảnh do tâm chuyển, cảnh tùy tâm sinh”.

Bởi vậy, người xưa mới dặn: Đêm không ngủ được là do tâm mình bất tịnh, không được đổ lỗi cho chiếc giường cong!
 
Thà nghèo mệnh, còn hơn nghèo tướng

“Nghèo tướng” ở đây là chỉ người có tính cách nhỏ nhen, không độ lượng.

Ngược lại, “Trong lòng có thơ, có sách thì khí phách ắt tự thanh cao”, dù là nghèo tướng hay là giàu tướng, then chốt phải xem khí chất.

Chúng ta không thể lựa chọn nơi mình sinh ra, nhưng chúng ta hoàn toàn có thể tự lựa chọn cách sống của mình sao cho ý nghĩa. Sinh ra trong hoàn cảnh nghèo túng, điều này không đáng sợ bằng việc chúng ta sống ích kỷ, nhỏ nhen, hẹp hòi.

Nghèo mệnh, thì chúng ta có thể thông qua phấn đấu mà thay đổi bản thân. Nghèo tướng, trở nên đê hèn thì chỉ khiến cho người khác chán ghét, dù có nhiều tiền đến mấy cũng không được người khác kính nể.

Trong tâm có lòng cảm ân, trong mệnh ắt có hậu phúc

Sống trên đời, quan trọng nhất là có một tấm lòng cảm ân, khi đón nhận lòng tốt của người khác, thì phải luôn học cách ghi nhớ trong tâm.

Người có lòng biết ơn sẽ dễ có được niềm vui, sự hài lòng trong cuộc sống.

Luôn nhìn vào điểm tốt của người khác, luôn ghi nhớ những điều tốt đẹp mà người khác đã làm cho mình, như vậy, mỗi ngày đối với bạn sẽ là một ngày nắng, mỗi ngày đều có bạn bè kề bên, cuối đời sẽ có phúc phận ghé đến.

Ngược lại, người luôn ghi nhớ những hận thù, ganh đua và tranh ghét, đến cuối đời chỉ ôm khổ mà thôi.

Một người hiểu được thế nào là “Sống chân thành, cảm ân”, họ nhất định là một người lương thiện, có tấm lòng rộng mở, khoan dung và khoáng đạt, là một người có tâm hồn trong sáng, lung linh!


Chai đầy không lắc, nửa bình kêu to

Từ xưa, người ta đã truyền nhau câu nói: “Thà ngậm miệng khiến người khác nghi ngờ mình nông cạn, còn hơn để họ khẳng định sự nông cạn của ta”, đây là câu nói nổi tiếng đáng ghi nhớ. Một người càng khoe khoang thứ gì đó, thông thường là họ đang thiếu thứ đó.

Trên thực tế, những người càng không có bản sự gì thì lại càng khoe khoang mình giỏi giang, bản thân mình là thế này, thế nọ. Trong khi những người thực sự có tài năng, có kiến thức lại rất khiêm tốn, biết cách hạ mình.

Thế mới có câu: “Chân nhân bất lộ tướng, lộ tướng bất chân nhân”, người thực sự lợi hại và tài năng thì rất khó tìm, cũng rất khó mà nhận ra được ở giữa đám đông!

Cảm ngộ:

Cổ nhân có câu: Mệnh tốt không bằng tâm thái tốt.

Người có tâm hồn rộng mở, khoáng đạt, tính cách hòa đồng, vui vẻ, thì có thể bao dung vạn sự vạn vật, đối đãi tử tế với những người xung quanh.

Một tâm hồn rộng lượng là một loại khoan dung, thoải mái, đó cũng là một phẩm chất tốt đẹp, mỹ hảo cần có ở mỗi người. Người vui vẻ thoải mái thường có tâm thái hào sảng, lạc quan, tâm hồn rộng mở, có thể bao dung tất cả.

Tâm hồn vui vẻ, thoải mái, đó chính là một trong những cảnh giới cao nhất đời người.

Lan Hòa biên dịch
Nguồn: Aboluowang – Vương Hoà

QUẦN ĐẢO CHỈ CÓ CHIM CÁNH CỤT CŨNG BỊ MỸ ÁP THUẾ

Quần đảo Heard và McDonald, khu vực chỉ có chim cánh cụt sinh sống nằm gần Nam Cực, cũng xuất hiện trong danh sách các bên bị Mỹ áp thuế đối ứng.

Ảnh: Thread

Tổng thống Donald Trump ngày 2/4 công bố thuế đối ứng với toàn bộ đối tác thương mại Mỹ, bao gồm cả Quần đảo Heard và McDonald nằm gần Nam Cực. Đây là vùng lãnh thổ thuộc Australia, không có người ở, chỉ có quần thể chim cánh cụt sinh sống.

Khi ông Trump phát biểu ở Nhà Trắng, một tài liệu được chính quyền Mỹ phát cho báo giới ghi rằng quần đảo này áp dụng mức "thuế quan 10% đối với Mỹ", kèm dòng chữ nhỏ chú thích điều này bao gồm cả "thao túng tiền tệ và rào cản thương mại", do đó Mỹ áp dụng "thuế quan đối ứng có chiết khấu".

Chim cánh cụt hoàng đế sinh sống trên đảo Heard, thuộc Quần đảo Heard và McDonald của Australia. Ảnh: Cơ quan Nam Cực Australia

Điều này gây ngạc nhiên, bởi quần đảo nằm cách đất liền Australia khoảng 4.000 km về phía nam, không có cư dân sinh sống và không giao thương gì với Mỹ trong năm qua.

UNESCO công nhận Heard và McDonald là Di sản Thế giới vào năm 1997, mô tả đây là một trong những hệ sinh thái đảo nguyên sơ hiếm hoi trên Trái Đất. Một tài liệu hướng dẫn trên trang web của chính phủ Australia gọi Heard và McDonald là một trong những nơi hoang dã và hẻo lánh nhất hành tinh.

Để đến được đảo phải mất khoảng 10 ngày đi tàu từ cảng Fremantle gần Perth ở Tây Australia, tùy thuộc vào điều kiện thời tiết. Gần như không có ai đến thăm quần đảo này trong gần 10 năm qua.

4 vùng lãnh thổ thuộc Australia xuất hiện trong danh sách áp thuế của Mỹ. Đồ họa: Guardian

Trang World Factbook của Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) cho biết băng tuyết bao phủ khoảng 80% đảo Heard, còn cụm đảo McDonald chỉ gồm nhiều đảo nhỏ và đầy đá.

Mọi hoạt động kinh tế ở đây đã chấm dứt từ năm 1877, khi ngành khai thác dầu hải cẩu không còn tồn tại và những người thợ săn hải cẩu cuối cùng rời khỏi đảo. Kể từ đó, sinh vật cư trú trên đảo chỉ còn chim cánh cụt và một số hải cẩu.

Ảnh: Reddit

Dù vậy, dữ liệu của Ngân hàng Thế giới (WB) lại ghi nhận Mỹ nhập khẩu hàng hóa trị giá 1,4 triệu USD từ Heard và McDonald trong năm 2022, được mô tả là máy móc và đồ điện tử. Hiện vẫn chưa rõ những mặt hàng này cụ thể là gì.

Dữ liệu trong 5 năm trước đó cho thấy xuất khẩu từ quần đảo này sang Mỹ dao động từ 15.000 USD đến 325.000 USD mỗi năm. Axios dẫn lời một quan chức Nhà Trắng cho biết quần đảo này bị đưa vào danh sách áp thuế chỉ vì "đây là lãnh thổ thuộc Australia".

Thanh Danh (Theo Guardian, Washington Post, CNN, NDTV)
Theo: vnExpress
Link tham khảo:




LÀM MÀ KHÔNG NÓI - MỘT LOẠI TU DƯỠNG KHÔNG DỄ ĐẠT ĐƯỢC

Người xưa có câu: “Nói chín thì phải làm mười, nói mười làm chín kẻ cười người chê.” Lời này nhắc nhở ta rằng, đã nói ra thì phải làm nhiều hơn lời mình hứa, nếu không sẽ bị người đời chê cười. Nhưng suy ngẫm sâu hơn, có một cảnh giới cao hơn nữa: Không nói mà làm.


1. Lời nói dễ dàng, hành động mới khó

Con người thường thích nói trước để thể hiện bản thân. Có người nói về những điều lớn lao, về hoài bão, về nhân nghĩa, nhưng đến khi hành động lại lười nhác hoặc thoái lui trước khó khăn. Lời nói như một làn gió, nhẹ nhàng bay đi, nhưng hành động thì cần đòi hỏi nghị lực và kiên trì. Thế mới khó khăn.

Khi một người quá chú trọng vào lời nói, họ có thể rơi vào cái bẫy của chính mình. Nói quá nhiều đôi khi khiến ta tự mãn, ảo tưởng rằng mình đã làm được, trong khi thực tế vẫn còn xa vời. Càng nói nhiều, lòng càng xao động, mà tâm xao động thì khó mà tĩnh để hành động thực sự.
 
2. Người thật sự làm, không cần nói nhiều

Người có năng lực đích thực, là người lặng lẽ làm, âm thầm kiến tạo nên giá trị của việc họ làm, không cần phô trương, bởi chỉ có sự tập trung cao độ và tinh thần bền bỉ mới có thể làm nên việc lớn.

Họ không cần rêu rao về sự nỗ lực của mình, cũng không cần tìm kiếm sự công nhận từ bên ngoài. Họ hiểu rằng giá trị không nằm ở những lời nói, mà ở kết quả sau cùng.

Một người làm được việc mà không nói, không tranh công, không phô diễn, chính là người có tâm thái vững vàng. Họ biết việc gì đáng làm, việc gì không cần nói, và quan trọng hơn cả, họ biết rằng thời gian sẽ tự khắc chứng minh tất cả.


3. Thế gian trọng thực lực, không trọng ngôn từ

Có một nghịch lý trong cuộc sống: Người càng giỏi thường càng khiêm tốn. Người càng kém lại càng thích thể hiện. Vì sao? Vì người giỏi để thực lực lên tiếng, còn người yếu kém phải dùng lời nói để khỏa lấp khoảng trống trong năng lực.

Một người thợ giỏi không khoe khoang quá nhiều về kỹ thuật của mình, họ chỉ nói khi cần thiết hoặc vì muốn giúp đỡ ai đó nên họ sẽ cần nói nhiều một chút, nhưng về cơ bản, họ không phải là người thích nói nhiều và sản phẩm họ làm ra sẽ nói thay họ.

Một người có nhân cách lớn lao không cần kể về Đạo đức của mình, nhưng cách họ đối nhân xử thế sẽ khiến người khác tôn trọng (nhưng không phải tất cả đều tôn trọng họ, tác giả đề cập đến sự việc mang tính phổ quát)

Thế gian này, rốt cuộc chỉ ghi nhận những gì bạn làm được, chứ không phải những gì bạn nói ra, ít nhất và đầu tiên nhất là phải làm được điều đó cho chính mình.

4. Sự tĩnh lặng của bậc trí giả

Người tâm tính cao không chỉ ít nói mà làm, mà còn làm trong sự tĩnh lặng. Họ hiểu rằng khiêm nhường là sức mạnh lớn nhất. Một dòng sông sâu thì luôn chảy êm đềm. Một cây cổ thụ vững chãi thì không cần khoe khoang cành lá sum suê.

Lặng lẽ làm việc, không cần ai khen ngợi. Đối mặt với khó khăn, không cần kêu than. Khi đạt được thành tựu, cũng không cần phô trương. Tất cả đều là một quá trình tự nhiên, giống như mặt trời không cần tuyên bố rằng nó đang chiếu sáng, nhưng ai ai cũng cảm nhận được ánh sáng ấy.


5. Chỉ có hành động mới tạo nên giá trị

Khi hiểu được điều này, ta sẽ không còn quá bận tâm đến việc giải thích hay chứng minh bản thân với người khác. Ta sẽ dồn toàn bộ tâm sức vào việc làm, để thực tế lên tiếng thay ta, và kết quả lộ rõ cũng là điều tất yếu, chứ không phải họ làm điều đó vì để cho người khác công nhận.

Thay vì nói về những gì mình sẽ làm, hãy âm thầm thực hiện.

Thay vì hứa hẹn, hãy để kết quả chứng minh.

Thay vì cố gắng thể hiện mình giỏi, hãy để sự tĩnh lặng của mình tạo nên sự Tôn trọng từ người khác.

Cuối cùng, người càng trưởng thành, càng kiệm lời, vì họ biết rằng, hành động luôn mạnh hơn lời nói.

Nguyên Tác An Hậu
Theo: vandieuhay

Thursday, April 3, 2025

HÒN ĐẢO "GẦN NHƯ CHẲNG XUẤT KHẨU GÌ" NGẠC NHIÊN VỚI ĐÒN THUẾ CỦA MỸ

Giới chức Australia ngạc nhiên khi Tổng thống Trump quyết định áp thuế 29% với đảo tự trị Norfolk, nơi gần như không xuất khẩu gì.


"Tôi không rõ Norfolk xuất khẩu mặt hàng gì sang Mỹ và vì sao họ lại bị nhắm mục tiêu. Tôi cũng không nghĩ rằng Norfolk đủ tầm để một nền kinh tế khổng lồ như Mỹ xem họ là đối thủ thương mại", Thủ tướng Australia Anthony Albanese ngày 3/4 nói với các phóng viên.

Tuyên bố được ông Albanese đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 2/4 ký sắc lệnh áp thuế đối ứng với hơn 180 đối tác thương mại, trong đó Norfolk, hòn đảo tự trị thuộc Australia, chịu mức thuế 29%, cao hơn gần ba lần mức thuế 10% mà Mỹ áp dụng với Australia.

Đảo Norfolk chỉ có dân số hơn 2.000 người và nằm cách Sydney khoảng 1.600 km về phía đông bắc. Ông Albanese không thể giải thích được vì sao hòn đảo này lại chịu mức thuế khác biệt với phần còn lại của Australia.

"Lần cuối tôi kiểm tra thì Norfolk vẫn là lãnh thổ thuộc Australia", ông trả lời trên ABC, gọi việc Norfolk xuất hiện trong danh sách áp thuế của Mỹ là điều bất ngờ và hơi kỳ lạ. "Nó cho thấy rằng chính sách này sẽ ảnh hưởng mọi nơi trên thế giới".

Đảo Norfolk thuộc Australia, có dân số hơn 2.000 người, gần như không có ngành công nghiệp sản xuất gì và chủ yếu dựa vào du lịch. Ảnh: 9News

Richard Cottle, chủ một doanh nghiệp trộn xi măng ở Norfolk, chỉ có thể nghĩ đến có một cách giải thích duy nhất: Washington đã nhầm lẫn. "Norfolk chỉ là một chấm nhỏ trên bản đồ thế giới. Chúng tôi gần như chẳng xuất khẩu gì cả", ông nói.

Norfolk là một trong hàng chục vùng lãnh thổ nhỏ xuất hiện trong danh sách áp thuế mới của ông Trump, với điểm chung là không có ngành công nghiệp chế tạo hay xuất khẩu gì. Ngành kinh tế chủ lực của Norfolk là du lịch.

Tuy nhiên, theo số liệu của chính phủ Mỹ, nước này ghi nhận thâm hụt thương mại với Norfolk trong ba năm qua.

Thống kê cho thấy hòn đảo xuất khẩu sang Mỹ 300.000 USD hàng hóa vào năm 2022, khoảng 700.000 USD vào năm 2023 và 200.000 USD vào năm 2024. Trong khi đó, hòn đảo nhập khẩu từ Mỹ 100.000 USD hàng hóa mỗi năm.

Vị trí đảo Norfolk thuộc Australia. Đồ họa: Guardian

Nhiều chủ doanh nghiệp tại Norfolk cho biết họ không tài nào nghĩ ra ngành sản xuất nào trên đảo. Một chủ cơ sở kiểm soát động vật có hại cho biết hoạt động ngoại thương gần nhất của họ là nhập khẩu một số mồi diệt chuột từ Mỹ thông qua Australia.

"Sản phẩm từ Norfolk sẽ bị Mỹ đánh thuế 29%? Nhưng chúng tôi làm gì có sản phẩm nào xuất khẩu sang Mỹ đâu. Chúng tôi cũng chẳng bị ảnh hưởng gì", Gye Duncan, chủ một công ty tư vấn thuế, cho biết. "Họ có khi còn không biết Norfolk nằm ở đâu trên bản đồ thế giới. Chắc đây chỉ là một sự nhầm lẫn".

Thanh Danh (Theo Reuters, AFP)
Theo: vnExpress
Link tham khảo:





VÌ SAO LOÀI BÁO SAU KHI ĐI SĂN THƯỜNG TREO CON MỒI CỦA MÌNH TRÊN CÂY?

Người ta từ lâu đã tin rằng báo kéo con mồi lên cây chỉ để tránh kẻ cướp đoạt như linh cẩu hay sư tử, nhưng sự thật lại hoàn toàn không phải như vậy.


Nửa đêm tại Vườn quốc gia Luangwa, tiếng chuông báo động từ camera hồng ngoại vang lên trong căn lều của nhà sinh vật học Emily. Khi kiểm tra, cô nhìn thấy một cảnh tượng gây kinh ngạc: một con báo hoa mai trưởng thành kéo xác một con linh dương Impala, nặng hơn chính nó, nhảy vọt lên một cây bao báp gần như thẳng đứng với độ cao 20 mét.

Dữ liệu thống kê cho thấy, trong 300 trường hợp báo hoa mai dự trữ thức ăn trên cây, chỉ có 7% số con mồi bị linh cẩu cướp mất, nhưng đáng chú ý hơn, có đến 43% xác con mồi treo trên cây không bao giờ được ăn hết ngay lập tức.


Phát hiện này giống như một hòn đá ném vào mặt hồ tĩnh lặng, làm xáo trộn nhận thức bấy lâu về tập tính săn mồi của báo hoa mai. Người ta từ lâu đã tin rằng báo kéo con mồi lên cây chỉ để tránh kẻ cướp đoạt như linh cẩu hay sư tử, nhưng dữ liệu của Emily cho thấy sự thật còn phức tạp hơn nhiều. Những con báo không đơn giản là "giấu chiến lợi phẩm" mà thực sự đang vận hành một hệ thống bảo quản thực phẩm tối ưu, nơi mỗi chi tiết đều có ý nghĩa sinh tồn quan trọng.

Tiêu chí lựa chọn cây để lưu trữ thức ăn của báo hoa mai tinh tế không kém gì một đầu bếp sao Michelin chọn nguyên liệu. Cấu tạo móng vuốt của chúng có thể cảm nhận sự khác biệt bề mặt của thân cây chỉ từ 0,01mm. Chúng đặc biệt ưa thích những cây cổ thụ có vỏ sần sùi với độ sâu rãnh từ 1,2 đến 1,5mm, vì loại vỏ này không chỉ cung cấp độ bám tốt nhất mà còn chứa rêu cộng sinh tiết ra chất bảo quản tự nhiên. Một nghiên cứu tại rừng nhiệt đới Congo cho thấy thịt linh dương treo trên những cây có lớp rêu đặc biệt này bị hỏng chậm hơn gấp ba lần so với khi treo trên cây thông thường, tương đương với việc bảo quản thịt bằng màng bọc sinh học tự nhiên.

Nhưng chiến lược bảo quản của báo hoa mai không chỉ dừng lại ở việc chọn cây. Khi kéo con mồi lên cây, chúng còn để lại dịch tuyến có mùi bạc hà trên thân cây. Các phân tử mùi này phản ứng với tannin trong vỏ cây để tạo thành một lớp sương hóa học khiến bọ cánh cứng và ruồi không dám lại gần. Thí nghiệm trong phòng thí nghiệm cho thấy, xung quanh những thân cây đã qua xử lý bằng dịch tuyến của báo, số lượng ruồi đậu giảm tới 89% và kiến phải thay đổi đường di chuyển của chúng một góc 47 độ, một hiệu ứng tương tự như thuốc chống côn trùng do con người phát minh, nhưng đã tồn tại hàng triệu năm trước.


Việc kéo con mồi lên cây tiêu tốn một lượng năng lượng đáng kể, vậy tại sao báo hoa mai vẫn thực hiện? Thực tế, khi phân tích mô hình sinh học, các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng báo hoa mai sử dụng một kỹ thuật leo trèo đặc biệt gọi là "con lắc sinh học". Tần suất đạp chân sau và chuyển động của đuôi được đồng bộ chính xác để tăng hiệu suất năng lượng lên 78%, giúp chúng tiêu thụ ít calo hơn trong quá trình vận chuyển con mồi. Đáng kinh ngạc hơn, chuyển động này có sự tương đồng đến mức kỳ lạ với kỹ thuật nâng tạ của các vận động viên Olympic, một minh chứng cho sự tối ưu hóa sinh học đáng kinh ngạc qua hàng triệu năm tiến hóa.

Báo hoa mai không chỉ là những vận động viên cử tạ bẩm sinh mà còn là những chiến lược gia không gian tài ba. Một nghiên cứu tại Serengeti, Tanzania, phát hiện một con báo cái có đến bảy "nhà kho thực phẩm" trong lãnh thổ của mình. Sự sắp xếp của chúng không phải ngẫu nhiên mà trùng khớp với hướng của chòm sao Bắc Đẩu. Mỗi cây phục vụ một chức năng khác nhau tùy vào điều kiện môi trường: cây ở phía đông nam, nơi nhận ánh sáng sớm nhất được dùng để treo nội tạng đang phân hủy nhanh, còn cây ở phía tây bắc, nơi có nhiều gió được sử dụng để làm khô thịt, biến chúng thành nguồn thực phẩm lâu dài. Theo dõi vệ tinh cho thấy cách bố trí này giúp giảm 38% quãng đường kiếm ăn của báo và tiết kiệm đến 25% năng lượng so với những cá thể dự trữ thức ăn ngẫu nhiên.


Nhưng báo hoa mai còn thông minh hơn thế. Chúng đặc biệt ưa thích lưu trữ thức ăn trên cây keo, loài cây chứa các hợp chất chuyển hóa thứ cấp có khả năng thẩm thấu vào thịt con mồi, biến nó thành một dạng "giăm bông" tự nhiên. So sánh trong phòng thí nghiệm cho thấy, thịt ngựa vằn treo trên cây keo trong ba ngày có tỷ lệ bảo quản myoglobin cao hơn 53% và lượng axit lactic, nguyên nhân chính gây ôi thiu thấp hơn 42% so với thịt treo trên cây khác. Ngoài ra, một số cây cổ thụ còn có nấm cộng sinh đặc biệt có thể tiêu diệt trứng ký sinh trùng trong thịt, giúp báo hoa mai tránh khỏi nguy cơ nhiễm bệnh, một cơ chế bảo vệ tự nhiên tương đương với hệ thống kiểm định an toàn thực phẩm.

Không chỉ là một kỹ thuật bảo quản, việc treo con mồi lên cây còn đóng vai trò quan trọng trong việc huấn luyện báo con. Những con báo mẹ cố tình đặt xác con mồi ở độ cao khoảng ba mét, vừa đủ để buộc báo con ba tháng tuổi phải luyện tập leo trèo liên tục. Camera tốc độ cao ghi nhận rằng trong ba lần đầu tiên, báo con trung bình ngã bảy lần, nhưng đến lần thứ tư, chúng đã phát triển trí nhớ cơ bắp và có thể sử dụng bàn chân trước với độ chính xác đạt 82% so với báo trưởng thành. Việc huấn luyện khắc nghiệt này giúp báo non sớm thành thạo kỹ năng leo trèo – yếu tố sống còn để tồn tại trong môi trường tự nhiên.

Đức Khương / Theo: thanhnienviet

BỐC TOÁN TỬ - LÝ CHI NGHI


Bốc toán tử - Lý Chi Nghi

Ngã trú Trường Giang đầu,
Quân trú Trường Giang vĩ.
Nhật nhật tư quân bất kiến quân,
Cộng ẩm Trường Giang thuỷ.

Thử thuỷ kỷ thời hưu?
Thử hận hà thời dĩ?
Chỉ nguyện quân tâm tự ngã tâm,
Định bất phụ tương tư ý.


卜算子 - 李之儀

我住長江頭
君住長江尾
日日思君不見君
共飲長江水

此水幾時休
此恨何時已
只願君心似我心
定不負相思意


Bốc Toán Tử
(Dịch thơ: Hồng T. Trân)

Thiếp đứng ở đầu sông
Chàng đứng ở cuối sông
Cùng uống chung một dòng
Chờ chàng đã hoài công

Nước khi nào ngừng chảy
Hận này đến bao nguôi
Nguyện lòng chàng như thiếp
Trọn đời không phai phôi


Sơ lược tiểu sử tác giả:

Lý Chi Nghi 李之儀 (1038-1117) tên chữ là Đoan Thúc 端叔, tự Hiệu Cô Khê cư sĩ 號姑溪居士, người Vô Lệ 無棣 ở Thương Châu 滄州 (nay thuộc tỉnh Sơn Đông 山東, Trung Quốc). Ông đỗ tiến sĩ năm thứ 3 đời Tống Thần Tông 宋神宗. Ông có tập Cô Khê từ 姑溪詞.

Nguồn: Thi Viện



CÁCH SỐNG TRÍ TUỆ NHẤT: LÀM MỘT NGƯỜI BÌNH THƯỜNG NHƯNG KHÔNG HỀ TẦM THƯỜNG!

Giá trị của một người không nằm ở số tiền họ kiếm được, cũng không phải công danh sự nghiệp hay biệt thự xe hơi,… mà nằm chính ở cách họ đã sống như thế nào. Dù vậy nếu như có thể lan tỏa hương thơm cho người khác và đồng thời làm đẹp chính mình, thì đó chính là một cuộc đời không bình thường.


Tục ngữ nói rất hay: “Anh đào ngon nhưng cây khó trồng, không bỏ công sức không đơm hoa”. Bỏ ra bao nhiêu giọt mồ hôi, thì nhận lại được bấy nhiêu kết quả. Không chịu cầu tiến, không chịu làm gì, cuộc sống chưa chắc đã vui vẻ thoải mái. Sống bận rộn tầm thường qua ngày, hãy cẩn thận đến thời khắc cuối cùng bạn lại bị chính cuộc sống đánh lừa.

Làm một người bình thường, nhưng không tầm thường

Trong Truyền Tập Lục, Vương Dương Minh nói: “Sở dĩ thánh nhân được gọi là bậc thánh, cái chính nằm ở chỗ có chuyên tâm hay không, chứ không phải là thành tựu lớn hay nhỏ. Nếu như có thể bỏ được cái tâm so sánh với người khác, mỗi người đều dùng hết khả năng của mình, chỉ cố gắng vào trong công việc của mình, thì mọi người đều có thể thỏa mãn, ai nấy đều có thể thành công, không có ai là không viên mãn cả.

Nếu như mù quáng theo đuổi những thứ xa vời, không nhận biết rõ thực lực của bản thân, khăng khăng muốn tìm hiểu những thứ bản thân không thể nào học được, muốn nắm bắt những thứ bản thân không thể làm được, thì làm sao thực hiện được?”.

Cuộc sống chính là như vậy, không phải người nào cũng có thể trở thành nhân vật có tầm ảnh hưởng, cuộc đời của đa số người đều là cuộc đời bình thường. Vốn dĩ là một hạt giống chỉ mọc ra được lá xanh, nhưng lại cứ bắt nó phải mọc ra lá đỏ, vậy chẳng phải là trái với quy luật tự nhiên hay sao? Thiết thực làm một cái lá xanh, sống cuộc đời bình thường mà tự tại, không phải rất tốt sao?

Có thể giữ được tâm mình trong cõi hồng trần, sống tốt mỗi một ngày bình thường, đó mới thực sự là “không bình thường”.

Đời người có hạnh phúc hay không, đều là do thái độ sống của chúng ta quyết định. Đừng sống tạm bợ, dùng thái độ nhập thế để làm việc, dùng thái độ xuất thế để làm người.

Hãy nhớ: Bạn vốn bình thường, nhưng không tầm thường!


Hãy trở thành một người có trái tim ‘tỏa sáng’

Đời người có 10 phần thì có đến 8,9 phần không như ý. Trong cuộc sống, chúng ta không thể tránh khỏi những lúc phong ba bão táp, không cuộc đời nào là thuận buồm xuôi gió. Cuộc sống của chúng ta có hạnh phúc hay không, chủ yếu dựa vào thái độ sống của chúng ta có lạc quan khi đối mặt với những khó khăn trong cuộc sống hay không.

Vương Dương Minh đã trải qua rất nhiều thăng trầm trong cuộc đời, bị triều đình giáng chức, bị bỏ ngục, bị dèm pha đố kỵ, bị vu oan mưu phản,… có thể nói là chịu biết bao nhiêu bất công, khổ nạn trong cuộc đời.

Nhưng trong suốt cuộc đời của Vương Dương Minh, ông vẫn luôn giữ một thái độ lạc quan, bất luận là ở trong nghịch cảnh như thế nào, ông vẫn luôn thản nhiên đối mặt, không một chút oán hận.

Người dân ở Lũng Tràng vốn dĩ coi ông như thù địch, nhưng ông vẫn không mảy may để tâm và tức giận, hơn nữa ông còn dạy người dân ở đây đọc sách. Lâu dần, những người ở đây đều tiếp nhận Vương Dương Minh, hơn nữa còn trở thành những học sinh trung thành nhất của ông.

Trong hoàn cảnh gian khổ, ông vẫn nỗ lực học tập, hoàn thiện lý luận của bản thân mình.Năm Trịnh Đức thứ mười bốn, Vương Dương Minh bị các quần thần ghen ghét. Họ tìm đủ mọi cách để mắng nhiếc, gây rắc rối cho ông, nhưng Vương Dương Minh vẫn bình tâm bất động.

Người có nội tâm trong sáng, ấm áp thường có tấm lòng bao dung to lớn. Họ biết cách kiềm chế cảm xúc của bản thân. Lùi một bức không phải là vô dụng, mà là cởi mở, lạc quan sau khi đối mặt với một sự việc nào đó. Tha thứ cho người khác, kì thực cũng là bao dung cho chính mình.

Vương Dương Minh không coi trọng danh lợi, ông thường nói: Con người vì để sinh tồn, khó tránh khỏi việc truy cầu một số điều, những thứ khiến chúng ta cảm thấy an toàn: Ví như tiền tài, danh lợi và địa vị,…


Tuy nhiên, việc truy cầu những thứ bên ngoài cần được thực hiện dưới sự chỉ dẫn của ‘lương tri’, nếu bạn đánh mất bản tính và sự lương thiện của chính mình, điều đó không khác gì việc bản thân tự đào hố cho chính mình, từ đó dễ gây ra những rắc rối nghiêm trọng.

Người có ánh sáng trong tâm dễ có thể dung hợp vạn vật, trong lòng không hỗn loạn, không vấn tơ vương tình cảm, có thể sống một cuộc đời an nhiên.

Nguyện mong có trái tim của bạn luôn có nắng. Trên chặng đường đời vừa có nắng ấm, vừa có ánh sáng chiếu rọi.

Lan Hòa biên tập
Theo: vandieuhay

Wednesday, April 2, 2025

NỮ HỌA SĨ KỂ QUÁ TRÌNH VẼ BỨC TRANH BỊ ÔNG TRUMP CHÊ XẤU

Họa sĩ Boardman cho biết đã giữ thái độ trung lập khi vẽ chân dung ông Trump, chọn thể hiện biểu cảm trung tính, nhưng bị Tổng thống chê xấu.

Bức chân dung ông Trump tại tòa nhà nghị viện bang Colorado. Ảnh: AP

Tổng thống Mỹ Donald Trump gần đây chê bức tranh chân dung ông treo ở tòa nghị viện bang Colorado "rất xấu" và yêu cầu chính quyền bang này gỡ nó xuống.

Ông nói thêm nữ họa sĩ Sarah Boardman, người vẽ bức chân dung, từng vẽ cựu tổng thống Barack Obama rất đẹp, nhưng lại vẽ ông "tệ nhất". "Tranh của tôi treo cùng các tổng thống khác bị cố tình làm méo mó chưa từng thấy. Có vẻ càng có tuổi bà Boardman càng mai một tài năng", ông Trump nói.


Bức tranh chân dung ông Trump được treo ở tòa nghị viện bang Colorado từ năm 2019, trong nhiệm kỳ đầu của ông. Kevin Grantham, nghị sĩ Cộng hòa bang Colorado, đã mở chiến dịch gây quỹ trực tuyến 10.000 USD để ông Trump cũng có chân dung được treo tại tòa nhà nghị viện bang như những tổng thống khác. Grantham sau đó đặt hàng họa sĩ gốc Anh Boardman vẽ bức tranh này.

Bà Boardman, ngoài 70 tuổi, chưa bình luận về lời chê bai của ông Trump. Nhưng bà từng có cuộc chia sẻ về giai đoạn thực hiện tác phẩm với tờ Colorado Times Recorder, khẳng định không để cảm xúc cá nhân ảnh hưởng đến quá trình vẽ bức tranh.

"Hoàn toàn không. Khi tôi vẽ chân dung, tôi muốn làm toát lên đặc điểm và thần thái của người được vẽ. Tôi để mọi cảm xúc cá nhân bên ngoài phòng vẽ", bà nói.

Bà Boardman vẽ tranh chân dung ông Trump dưới ánh sáng tự nhiên từ hướng bắc, ổn định và dịu mát, ít thay đổi bóng đổ và sắc độ trong suốt cả ngày. "Ánh sáng từ hướng bắc không biến đổi như ánh nắng, nên tôi kiểm soát không gian vẽ tốt hơn nhiều, cũng không phải liên tục điều chỉnh màu theo ánh sáng", bà giải thích.

Bức chân dung ông Trump tại tòa nhà nghị viện bang Colorado. Ảnh: AP

Trước khi tranh ông Trump được đặt vẽ, bức tường cùng ô tại tòa nghị viện bang Colorado đã được treo chân dung ba cựu tổng thống là Bill Clinton, George W. Bush và Barack Obama, trong đó tranh ông Clinton ở góc trên bên trái có hình lá cờ rực rỡ ở nền.

Để cân bằng lại, bà Boardman đã chọn màu cà vạt đỏ trơn cho ông Trump, vốn được ông đeo trong nhiều năm, cũng là màu tượng trưng cho đảng Cộng hòa và được xem là màu quyền lực.

"Bằng cách vẽ cà vạt đỏ cho ông Trump, tổng thể 4 bức tranh trở nên hài hòa, cân bằng hơn về mặt thị giác", bà nói.

Nữ họa sĩ không cho rằng vẽ ông Trump khó hay dễ hơn so với vẽ ông Obama. "Tôi thích vẽ chân dung. Mỗi bức đều có những thách thức, điểm nhấn khác nhau. Tôi tiếp cận từng bức như một dự án riêng lẻ và thường tránh so sánh trong quá trình thực hiện".

Bà Boardman từng làm việc trong ngành hàng không và kinh doanh trước khi chuyển hướng sang nghệ thuật. Bà học tại Trường Nghệ thuật Wiesbaden Herzfeld ở Đức vào năm 1986, chuyên sâu vào kỹ thuật hội họa cổ điển.

Bức tường treo chân dung các ông Bill Clinton, George W. Bush, Barack Obama, Donald Trump và Joe Biden tại tòa nghị viện bang Colorado. Ảnh: AP

Khi hoàn thành chân dung ông Obama, bà Boardman cho biết nhiều người đã phản đối, bày tỏ nỗi tức giận khi bức tranh được treo ở tòa nghị viện Colorado.

Bà gọi đây là "bản chất con người", bởi bất cứ tổng thống Mỹ nào cũng sẽ có người ủng hộ lẫn phản đối. Bà khẳng định bản thân giữ thái độ trung lập và không cảm thấy bị xúc phạm trước nỗi tức giận đó. Bà lập luận sự phẫn nộ đó hướng đến chủ thể trong tranh, chứ không phải bản thân tác phẩm nghệ thuật.

"Tôi tin ai cũng có quyền có ý kiến riêng, phản đối là một phần trong đó. Trở thành tổng thống là điều kiện để được treo tranh tại căn phòng đó. Tôi tôn trọng điều này. Mục đích thực sự của các bức tranh là để đại diện cho lịch sử, không phải lập trường của những người trong tranh", nữ họa sĩ nói.

Bà Boardman cho biết phản hồi có tính ủng hộ nhất mà bà nhận được về bức chân dung ông Trump là các nhận xét về nét trung tính trong biểu cảm trên gương mặt Tổng thống Mỹ, cũng như về cách bà lựa màu cà vạt.

Nghị viện Colorado chọn bà Boardman để vẽ chân dung ông Trump sau khi bà gửi hai bản phác thảo ông và 4 bức ảnh thể hiện các biểu cảm khác nhau của tổng thống.

Họa sĩ Sarah Boardman. Ảnh: Sarahboardman.com

Trong bài dự thi gửi cuộc tuyển chọn họa sĩ của bang Colorado, bà mô tả biểu cảm trên gương mặt Tổng thống Mỹ là "nghiêm nghị, ôn hòa, trầm tư".

Nhưng Tổng thống Trump hôm 23/3 đăng bài cho rằng bức tranh ở tòa nhà nghị viện bang Colorado đã bị "cố tình làm méo mó" và ông thà không có bức chân dung nào được treo ở đây còn hơn "bức tranh xấu" như vậy.

Sau phản hồi của ông Trump, nghị viện Colorado hôm 24/3 cho biết bức chân dung sẽ bị gỡ khỏi tòa nhà và được cất vào nơi an toàn cho đến khi "có thông báo tiếp theo". Paul Lundeen, thành viên đảng Cộng hòa và là lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện bang, cho biết sẽ thay thế bằng bức tranh "mô tả dáng vẻ hiện tại" của Tổng thống.

Đức Trung (Theo Hill, Colorado Times Recorder, AFP)
Link tham khảo:




NHỮNG SAI LẦM TAI HẠI TRONG LỊCH SỬ NHÂN LOẠI

Lịch sử đầy rẫy những hiểu lầm, diễn giải không đúng hoặc sai sót. Một số trường hợp đã chứng minh rằng ngay cả những sai lầm nhỏ cũng có thể gây ra hậu quả lớn, dẫn tới sự sụp đổ của các đế chế, gây ra chiến tranh và làm thay đổi tiến trình lịch sử theo những cách không ngờ.


Hiểu nhầm dẫn đến vụ ném bom nguyên tử vào Hiroshima và Nagasaki

Năm 1945, khi Thế chiến II kết thúc, quân Đồng minh muốn Nhật Bản đầu hàng vô điều kiện. Nhưng một cuộc họp báo đã dẫn đến một trong những khoảnh khắc kinh hoàng nhất trong lịch sử. Tại cuộc họp báo này, Thủ tướng Nhật Bản Suzuki Kantarō đã trả lời các yêu cầu của Đồng minh về Tuyên bố Potsdam bằng cách sử dụng từ "mokusatsu". Từ này có thể có nhiều cách dịch sang tiếng Anh, chẳng hạn như “cần thời gian để xem xét kỹ lưỡng”, hay “lặng lẽ coi khinh, phớt lờ". Ông Suzuki Kantarō cũng nhấn mạnh rằng Nhật Bản sẽ không từ bỏ cuộc chiến.

Cảnh Hirosima hoang tàn sau vụ ném bom. Ảnh: unwritten-record.

Thật không may, tuyên bố của ông Suzuki Katarō đã bị hiểu sai hoàn toàn. Đại diện của các nước Đồng minh đã hiểu lời nói ông theo nghĩa “khinh thường phớt lờ” và thông điệp này đã được truyền tải cho Tổng thống Harry S. Truman. Mỹ phản ứng bằng quyết định ném bom nguyên tử vào hai thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản.

Một số người cho rằng, nếu phát ngôn của ông Suzuki Kantarō được dịch cẩn trọng hơn thì điều này có thể không dẫn tới thảm kịch trên.

Mất chìa khóa gây ra thảm họa tàu Titanic?

Có rất nhiều giả thuyết về thảm họa đắm tàu Titanic. Một trong số các giả thuyết này liên quan đến một số ít những người đã sống sót sau thảm họa, trong đó có thủy thủ người Anh Fred Fleet.

Một vài cặp ống dòm có thể đã cứu con tàu Titanic khỏi thảm họa.

Fred Fleet là một trong những thủy thủ chịu trách nhiệm tìm kiếm các tảng băng trôi. Tuy nhiên, ông không thể sử dụng ống nhòm ở thời điểm đó vì chúng bị khóa và ông cũng không có chìa khóa. Trong phiên điều trần về vụ đắm tàu, Fleet cho biết nếu có thể sử dụng ống nhòm, ông đã lường trước được thảm họa sắp xảy ra và tìm cách ngăn chặn.

Ít ai biết được rằng, trước khi con tàu nhổ neo, công ty chủ quản tàu Titanic đã đột ngột đưa ra quyết định bổ nhiệm ông Charles Lightoller thay thế sĩ quan thứ hai của con tàu là David Blair. Nhưng ông David Blair đã quên bàn giao chìa khóa cho Charles Lightoller khi con tàu bắt đầu di chuyển. Khi vụ tai nạn xảy ra, chiếc chìa khóa vẫn nằm trong túi áo của David Blair.

Lái xe rẽ nhầm khiến Thái tử Franz Ferdinand bị ám sát

Vụ ám sát Thái tử Franz Ferdinand của đế quốc hùng mạnh Áo-Hung được coi là vụ ám sát tồi tệ nhất trong lịch sử, bởi đây là nguyên nhân trực tiếp làm bùng nổ Thế chiến I.

Vợ chồng Thái tử F. Ferdinand rời ga xe lửa Sarajevo bước lên cỗ xe "định mệnh". Ảnh: History

Ngày 28/6/1914, Thái tử Franz Ferdinand đã thoát khỏi một vụ đánh bom nhằm vào xe của ông khi đến thăm Sarajevo. Âm mưu ám sát này thất bại do một quả bom do kẻ ám sát ném vào xe chở Franz Ferdinand đã không hoạt động. Một lúc sau nó mới phát nổ và thổi bung một cỗ xe ở phía sau xe ông. Kẻ ném quả bom này vào xe của Franz Ferdinand không biết rằng nó có chế độ hẹn giờ trong 10 giây, vì thế đã để trượt mục tiêu.

Để cứu ông Ferdinand khỏi các cuộc tấn công tiếp theo, người lái xe buộc phải thay đổi tuyến đường. Nhưng tài xế lại là người Séc và không hiểu hướng đi. Cuối cùng, họ đã rẽ nhầm đường. Khi tài xế dừng xe, chiếc xe đỗ ngay cạnh sát thủ khiến đối phương có cơ hội ra tay. Thái tử Franz Ferdinand và vợ ông đã bị sát hại. Điều này gây ra một chuỗi các sự kiện dẫn đến Thế chiến thứ nhất.

Constantinople thất thủ vì quên khóa cổng thành

Sự sụp đổ của thành phố Constantinople năm 1453 gây ra tác động lớn đến thế giới phương Tây. Trên thực tế nó đã chấm dứt thời kỳ Trung cổ, đánh dấu sự thống trị của Đế chế Ottoman và dẫn đến thời kỳ Phục hưng.

Constantinople thất thủ vì quên khóa cổng thành

Đế quốc Byzantine, còn gọi là Đế quốc Đông La Mã đã trở nên khá nhỏ bé vào những năm 1450. Về cơ bản, lãnh thổ của họ chỉ bao gồm một vài hòn đảo và thủ đô Constantinople. Thành phố đã bị Đế chế Ottoman bao vây vào năm 1453, kéo dài trong 53 ngày. Mặc dù quân Ottoman có lợi thế về quân số và hỏa lực nhưng họ khó có khả năng chiếm được Constantinople do bị các bức tường thành cao và dày cản trở. Tuy vậy, Constantinople đã bị thất thủ nhanh chóng do một sai lầm ngớ ngẩn: ai đó đã quên khóa cổng nhỏ ở phía sau, được gọi là cổng Kerkoporta. Điều này tạo điều kiện cho quân Ottoman kéo vào thành phố và kéo cờ của họ trên các bức tường thành, khiến những người bảo vệ hoảng loạn.

Andrew Jackson ghét tiền giấy, nhưng gương mặt của ông lại được in trên tờ USD

Bất kỳ ai từng sử dụng tờ tiền của Mỹ sẽ nhận ra gương mặt của Andrew Jackson – tổng thống thứ 7 của nước Mỹ, được in trên tất cả các tờ 20 USD hiện đại. Việc trở thành gương mặt đại diện trên tiền tệ của quốc gia được cho là vinh dự lớn nhất đối với một chính trị gia. Nhưng ông Jackson có lẽ không thích điều này.

Ảnh: National Geographic

Trong lịch sử Mỹ, một trong những vấn đề lớn nhất liên quan đến việc tái đắc cử của ông Jackson năm 1832 là Chiến tranh Ngân hàng. Thành tựu lớn nhất của ông Andrew Jackson, theo chính lời ông, là "tiêu diệt ngân hàng", không gia hạn hiến chương hoạt động cho Ngân hàng thứ Hai của Mỹ (Second Bank of the United States) vào năm 1833. Đây chính là ngân hàng nhà nước, tiền thân của Cục Dự trữ liên bang.

Ngân hàng này được thành lập để điều chỉnh tín dụng công do ngân hàng tư nhân tạo ra và duy trì một loại tiền tệ quốc gia ổn định. Nhưng ông Jackson không đồng ý với ngân hàng liên bang về nguyên tắc, đồng thời cho rằng nó chỉ có lợi cho người giàu. Và điều ông ghét nhất là ý tưởng của ngân hàng này phát hành tiền giấy thay vì phát hành đồng tiền được làm từ những kim loại có giá trị như vàng hoặc bạc. Ông Jackson đã thua cuộc chiến chống lại tiền giấy thế nhưng hình ảnh của ông lại được in trên tờ tiền này.

Hồng Anh / Theo: vov

ĐỀ KÍNH ÁI TỰ LÂU - ĐỖ MỤC


Đề Kính Ái tự lâu

Mộ cảnh thiên sơn tuyết,
Xuân hàn bách xích lâu.
Độc đăng hoàn độc há,
Thuỳ hội ngã du du?

Chùa Kính Ái nay ở phường Hoài Nhân, thành phố Lạc Dương, tỉnh Hà Nam. Bài này viết trong khoảng thời gian tác giả làm giám sát ngự sử tại Lạc Dương, lúc đó còn gọi là Đông Đô.


題敬愛寺樓

暮景千山雪
春寒百尺樓
獨登還獨下
誰會我悠悠


Đề ở lầu chùa Kính Ái
(Dịch thơ: Nguyễn Minh)

Cảnh chiều hôm ngàn non phủ tuyết
Lầu lạnh căm trăm thước chơi vơi
Một mình lên xuống lẻ loi
Có ai hiểu được lòng tôi lo buồn


Sơ lược tiểu sử tác giả:

Đỗ Mục 杜牧 (803-853) tự Mục Chi 牧之, hiệu Phàn Xuyên 樊川, người Vạn Niên, quận Kinh Triệu (nay là Trường An, tỉnh Thiểm Tây). Ông nội Đỗ Hựu vừa là một tể tướng giỏi về lý tài, vừa là một sử gia biên soạn sách Thông điển. Anh là Đỗ Sùng, phò mã, làm đến tiết độ sứ, rồi tể tướng. Đỗ Mục có dáng dấp thanh tú, tính thích ca nhạc, ưa phóng tong, còn nhỏ đã nổi tiếng văn tài. Khi mới lên kinh sư, được Thái học bác sĩ Ngô Vũ Lăng đưa thư văn đến cho quan chủ khảo là thị lang Thôi Uyển xem. Thôi rất kinh ngạc về bài A Phòng cung phú. Năm 828, hai mươi sáu tuổi, ông đỗ tiến sĩ, lại đỗ luôn khoa chế sách Hiền lương phương chính, được bổ chức hiệu thư lang ở Sùng văn quán, rồi ra làm đoàn luyện tuần phủ tại Giang Tây, sau đó đến Hoài Nam làm thư ký cho tiết độ sứ Ngưu Tăng Nhụ, lại đổi về làm giám sát ngự sử tại Lạc Dương. Năm 835, ông đi chơi Hồ Châu, rồi cứ bị đổi làm thứ sử hết nơi này đến nơi khác (Hoàng Châu, Từ Châu, Mục Châu). Năm 849, ông nhờ một người bạn làm tướng quốc xin cho về thái thú Hồ Châu, sau đổi khảo công lang trung tri chế cáo, và cuối cùng làm trung thư xá nhân. Tác phẩm có Phàn Xuyên thi tập (20 quyển), chú giải Tôn Vũ binh pháp (13 thiên, do Tào Tháo soạn).

Nguồn: Thi Viện



NHÀ VĂN BÌNH NGUYÊN LỘC VÀ CÂU CHUYỆN ĐÒ DỌC: "CÓ MỘT GIA ĐÌNH TRUNG LƯU TRÍ THỨC..."

Không rõ là có một sự liên quan nào đó, mà có khá nhiều văn sĩ – thi sĩ miền Nam xưa bị dính dáng đến căn bệnh về thần kinh, hoặc ít nhất là thần kinh từng không ổn định, như là Bùi Giáng, Nguyễn Bắc Sơn, Nguyễn Đức Sơn, Phạm Công Thiện, Nguiễn Ngu Í… và Bình Nguyên Lộc.


Điểm chung của những người được xem là “kỳ nhân” của văn chương này, đó là họ đều sống một cuộc đời khác thường và có bút lực hơn người.

Một điều thú vị, nhà văn Bình Nguyên Lộc có người con trưởng là Tô Dương Hiệp, từng là giám đốc Dưỡng Trí Viện Biên Hòa, nơi Bùi Giáng và Nguiễn Ngu Í từng vào điều trị, và bản thân Bình Nguyên Lộc cũng mắc bệnh thần từ năm 30 tuổi. Tuy nhiên ông cứ đinh ninh bản thân ông không thể mắc bệnh tâm thần, chỉ có vợ, con, cháu và bạn bè ông mới có thể mắc bệnh này mà thôi.

Nhà văn Bình Nguyên Lộc sinh trưởng ở làng Tân Uyên, tỉnh Biên Hòa (nay là thị xã Tân Uyên ở Bình Dương), xuất thân trong gia đình trung lưu đã mười đời sống ở Tân Uyên.

Nhắc đến “gia đình trung lưu”, có lẽ sẽ có nhiều người liên tưởng ngay đến một ca khúc nhạc vàng nổi tiếng của nhạc sĩ Trầm Tử Thiêng lấy nội dung từ tiểu thuyết Bình Nguyên Lộc, đó là Đò Dọc.

Cái tựa đề Đò Dọc mang 2 ý nghĩa. Thứ nhất, đó là hình ảnh của 4 cô gái nhân vật chính – con của ông giáo Nam Thành trong tiểu thuyết, khi về lại miệt vườn, họ không thể hòa nhập được với cuộc sống thôn quê, chiều chiều bắc ghế ra trước sân ngồi nhìn những chuyến xe xuôi ngược trên quốc lộ, tưởng như những chuyến đò dọc không biết bao giờ mới dừng lại. Thứ hai, đó là cuộc sống rày đây mai đó của họ trong thời loạn lạc, ban đầu là từ Bạc Liêu, rồi lên Sài Gòn, cuối cùng về Thủ Đức, không khác nào những chuyến đò dọc của đời người, lênh đênh và vô định, chưa biết nơi nào là bến bờ.


Câu chuyện tiểu thuyết Đò Dọc nói về gia đình ông bà Nam Thành, có 4 cô con gái tên là Hương, Hồng, Hoa, Quá. Ông vốn là ông giáo ở Bạc Liêu, vì loạn lạc nên di tản lên Sài Gòn sinh sống. Tại đây ông không còn làm nghề giáo được nữa mà trở thành chủ hiệu buôn, khách đa phần là dân Tây. Năm 1954, Pháp rút về nước, hiệu buôn ế ẩm, bất đắc dĩ ông quyết định rời bỏ Sài Gòn để lui về Thủ Đức thuộc Bình Dương, lúc đó vẫn còn rất quê mùa.

Câu chuyện trong bài hát của nhạc sĩ Trầm Tử Thiêng cũng bắt đầu ở giai đoạn này:

Có một gia đình trung lưu trí thức
Từ giã ngói vôi về với ruộng đồng
Xa lánh guốc giày, làm quen đỉa vắt
Tập sống khiêm nhường gạo ruộng nước sông.

Lánh về nơi này, qua cơn khốn đốn
Thì mấy đứa con lại khó chọn chồng
Trai tráng quê mùa, làm sao mà biểu xứng
Còn bến đâu mà hẹn đục với trong.

Hò lơ, hò lờ!
Đò dọc lặng trôi
Trôi trên con sông đời
Đưa người lìa xa, xa bến thương
mang theo bao vấn vương

Đời vỗ mạn thuyền nên sóng xô
tan cuộc bình yên.


Việc từ giã “ngói vôi” để về với ruộng đồng là một quyết định rất khó khăn, nhưng gia đình trung lưu trí thức kia không còn lựa chọn nào khác để qua được cơn khốn đốn. Ông Nam Thành mua đất cất nhà, lập trang trại đặt tên là Thái Huyên Trang.

Khi đó, bốn cô tiểu thơ tuổi đời từ 22 đến 28 đều chưa chồng, mà thời xưa ở tuổi đó là đã quá lứa lỡ thì. Chốn miệt vườn hẻo lánh này có lối sống và tư tưởng quá khác biệt, 4 cô con gái khó hòa nhập được. Hơn nữa trai tráng trong làng quê mùa không tương đồng về tính cách, làm sao để chọn chồng.


Có một anh chàng sinh viên sáng láng
Chiều lỡ chiếc xe liệt máy dọc đường
Xin tá túc nhờ một đêm đợi sáng
Từ đó 3 nàng tình một vấn vương.

Vốn thuộc gia đình tu nhơn tích đức
Dầu giấy rách beng phải giữ lấy lề
Tình dẫu cô nào tình mơ chẳng xứng
Thôi nếu không đào thì mận cũng duyên.

Hò lơ, hò lờ!
Đò dọc đò ngang
Trôi trên con sông tình
Sông tình ngược xuôi quen nhấp nhô
Theo con sóng yêu

Đò cắm bờ này thương bến kia
Thấy đời quạnh hiu.


Rồi một đêm nọ thì may mắn cũng mỉm người với 4 cô tiểu thư ở Thái Huyên Trang. Có một anh chàng sinh viên sáng láng tên là Long, vì xe bị liệt máy giữa đường không thể đi tiếp nên đã vào Thái Huyên Trang xin tá túc qua đêm đợi sáng.

Như là một sự tất yếu, Long và ba cô em gái đã cùng “trôi trên con sông tình” với đầy đủ những cung bậc cảm xúc: hy vọng, thất vọng, giận hờn, ghen tuông, bởi vì “3 nàng tình 1”, và “Tình dẫu cô nào, tình mơ chẳng xứng”.


Nhưng rồi cuối cùng thì “Thôi nếu không đào, thì mận cũng duyên”, nhờ Long làm cầu nối, 3 cô em gái đã được “ai về bến nấy”, Hồng kết duyên với Long, Hoa thì với Đăng, Quá với Côn, riêng “cô Hai” tên là Hương thì quyết định ở giá cho tròn chữ hiếu với cha mẹ đã dần già yếu:

Mỗi ngày mỗi già song thân cũng yếu
Mà mấy đứa em thì đã lấy chồng
Mai mốt gia đình càng thêm quạnh vắng
Trên dưới trong ngoài, đầu hạ cuối xuân.

Nghĩ vậy nên lòng cô Hai bối rối
Rồi nữa lấy ai lo lắng việc nhà
Cô hứa thôi thời mình nên ở giá
Trung hiếu cho tròn tình mẹ nghĩa cha.

Hò lơ, hò lờ!
Đời là dòng sông
Ta trôi như con đò

Chống chèo dọc ngang nương kiếp trôi
Qua bao khúc nhôi
Đò dẫu nặng nề trôi mấy trôi cũng về một nơi.

Bài hát này được nhạc sĩ Trầm Tử Thiêng sáng tác năm 1987, được ca sĩ Hương Lan hát lần đầu trong băng Dạ Lan 42.

Sau đó, bài hát được nhiều người biết đến nhất qua phần song ca của 2 chị em Thanh Tuyền – Sơn Tuyền trên Asia năm 2003:

Click để nghe Thanh Tuyền – Sơn Tuyền song ca

nhacxua.vn biên soạn