Sunday, January 11, 2026

KHÁM PHÁ 7 LỄ HỘI TRUNG QUỐC ĐỘC ĐÁO BẠN KHÔNG THỂ BỎ QUA

Ngoài những lễ hội Trung Quốc phổ biến và được biết đến rộng rãi như Tết Nguyên Đán, Tết Thanh Minh, Tết Trung Thu, Quốc Tế Lao Động,... đất nước Trung Hoa còn ẩn chứa nhiều lễ hội độc đáo và thú vị mà có thể bạn chưa từng nghe tới. Cùng MIA.vn khám khám top 7 lễ đặc sắc nhất của quốc gia tỷ dân này qua bài viết sau đây nhé.


1. Lễ hội Cháo Laba - Đại lễ cầu may lớn nhất ở Trung Quốc

Lễ Tết Lạp Bát hay còn gọi là lễ hội cháo Laba, diễn ra vào ngày mùng 8 tháng 12 âm lịch, đánh dấu ngày Tết đầu tiên của tháng Chạp và khởi đầu cho mùa Tết ở Trung Quốc. Trong ngày này, hầu hết các hộ gia đình đều thưởng thức cháo Lạp Bát. Đáng chú ý, Lễ hội Cháo Laba tại Bắc Kinh, thủ đô của Trung Quốc, được coi là sự kiện cầu may mắn lớn nhất vào đầu năm.

Trong ngày lễ này, người dân thường tụ tập lại cùng nhau ăn cháo Laba để mong một năm mới may mắn

Trong tiếng Trung, "lạp" có ba ý nghĩa khác nhau: Thứ nhất, đây là biểu tượng cho sự kết nối, ám chỉ quá trình chuyển giao giữa cái cũ và cái mới; thứ hai, chúng tương đồng với việc săn bắt, như săn động vật hoang dã, chim hoặc gà rừng để cúng tế tổ tiên và các vị thần; và thứ ba, ngày lễ này liên quan đến việc xua đuổi ma quỷ, loại bỏ tà khí.

Từ thời cổ đại, Trung Quốc đã đặc biệt quan trọng hóa việc nông nghiệp. Sau mỗi mùa màng bội thu, người xưa tin rằng tất cả đều là phần thưởng từ trời đất và cần phải tổ chức những nghi lễ trang trọng để bày tỏ lòng biết ơn, được gọi là "Lạp Tế". Kết thúc nghi lễ, cộng đồng tổ chức tiệc mừng cho dân làng, nấu cháo từ lúa mì mới thu hoạch, cùng nhau chia sẻ niềm vui mừng của ngày Tết. Từ đó, Tết Lạp Bát trở thành một phần của truyền thống lễ hội cổ để tưởng nhớ tổ tiên.

2. Lễ hội Sister’s Rice của người dân tộc

Tại thị trấn Đài Giang ở tỉnh Quý Châu, phía Tây Nam Trung Quốc, cộng đồng nhỏ người Miêu hàng năm tổ chức lễ hội đặc sắc mang tên "Sister’s Rice". Đây là sự kiện diễn ra vào ngày 15 tháng 3 theo lịch âm, là cơ hội để các thanh niên nam nữ người Miêu gặp gỡ, tìm hiểu và bày tỏ tình cảm của mình. Trong lễ hội, các cô gái dân tộc sẽ được mời ăn "gạo chị em" và tham gia vào điệu nhảy truyền thống giữa tiếng trống rộn rã, làm sống động thêm cho không gian lễ hội. Sự kiện này không chỉ mang lại không khí vui vẻ, rộn ràng mà còn phản ánh văn hóa đặc trưng, phong phú của người Miêu.

Hình ảnh những cô gái người Miêu mặc váy xinh đẹp nhảy trên điệu nhạc trong lễ hội Sister’s Rice

3. Lễ Vu Lan báo hiếu

Trên toàn thế giới, mỗi quốc gia đều có ngày lễ Vu Lan báo hiếu, và Trung Quốc cũng không là ngoại lệ. Tuy nhiên, tùy thuộc vào nền văn hóa đặc trưng của từng quốc gia, cách thức tổ chức ngày lễ này có thể biến đổi. Đặc biệt, ở Trung Quốc, lễ hội này diễn ra từ ngày rằm cho đến hết tháng 7 âm lịch. Cùng Cẩm nang du lịch MIA.vn khám phá ý nghĩa ngày lễ Vu Lan báo hiếu ở Trung Quốc ngay sau đây.

Theo quan niệm dân gian, đây là dịp thế giới bên kia mở cánh cửa ngục, ban ân cho những linh hồn không có nơi để về. Do đó, người ta tổ chức lễ cúng cô hồn nhằm tưởng nhớ và mong đem lại sự an lành cho những linh hồn không có chốn nương tựa, không có người thân trên thế gian để thờ cúng. Ngoài ra, ngày này cũng là cơ hội cho mọi tù nhân ở địa ngục được ân xá, được giải thoát khỏi ách tù đày, trở về với thế giới bình yên.

Người dân thường thả đèn lồng vào ngày lễ Vu Lang với ý nghĩa cầu siêu cho những người đã khuất

Vào mùa lễ Vu lan, người dân Trung Quốc thường thực hiện nghi lễ đốt vàng mã để tưởng nhớ những âm hồn đã khuất cũng như những oan hồn lang thang sẽ nhận được những lễ vật này. Bên cạnh đó, nhiều hoạt động truyền thống khác như thả lồng đèn trên sông, tổ chức cơm chay từ thiện, lễ cúng cô hồn và phóng sinh đều được tiến hành như một phần của các phong tục này.

4. Lễ Trùng Cửu

Tết Trùng Cửu, một lễ hội truyền thống có nguồn gốc từ Trung Quốc, được tổ chức hàng năm vào ngày 9 tháng 9 theo lịch âm. Ngày này được đặc biệt coi trọng vì sự trùng lặp của con số "9" - biểu tượng của sự trường thọ và sức khỏe, đặc biệt chúc cho người lớn tuổi được sống lâu trăm tuổi.

Lễ hội Trung Quốc này bắt nguồn từ thời Hậu Hán, khi một người tên là Hoàng Cảnh, đệ tử học đạo tiên của Phí Trường Phòng, được cảnh báo rằng gia đình mình sẽ gặp họa vào ngày 9/9. Để tránh điều này, ông được khuyên nên đưa gia đình mình lên núi, mang theo túi đựng hạt thù du (loại tiêu), một bình rượu hoa cúc, và chỉ trở về nhà sau khi trời tối. Hoàng Cảnh lấy làm sợ và làm theo lời khuyên, khi quay về nhà, ông nhận ra rằng tất cả vật nuôi của mình đã bị giết hại.

Vào ngày lễ Trùng Cửu, người dân Trung Quốc sẽ thưởng thức uống rượu hoa cúc tốt cho sức khỏe

Từ sự kiện này, người dân thường dành ngày 9/9 âm lịch hàng năm để đi dạo, leo núi để ngắm cảnh non sông và thưởng thức rượu hoa cúc, với mong muốn có thể đẩy lùi bệnh tật, tăng cường sức khỏe và thanh lọc tâm hồn trong năm tới.

5. Lễ hội hoa Tung ở Trung Quốc

Lễ hội hoa Tung, còn được biết đến dưới tên gọi Lễ hội bát tiên hoặc Lễ hội hoa tường vi, là sự kiện thường niên diễn ra vào ngày 3/3 theo lịch âm, thường rơi vào tháng 4 hoặc tháng 5 dương lịch. Sự kiện này là cơ hội để người Trung Quốc đắm mình trong vẻ đẹp của thiên nhiên vào mùa xuân. Điểm nổi bật của lễ hội là truyền thống trưng hoa đào và hoa phấn trắng bên ngoài cửa, tạo nên một không gian lung linh, huyền ảo.

Hình ảnh hoa Tung màu trắng được người dân trồng ở Trung Quốc

Các hoạt động giải trí của lễ hội hoa Tung ở Trung Quốc như thả thuyền giấy trên sông nước, cùng các màn biểu diễn truyền thống như múa lân, múa rồng và hát xẩm. Không thể thiếu trong lễ hội là các quầy hàng bán đặc sản truyền thống như bánh chưng và bánh dày.

6. Lễ hội đèn lồng truyền thống

Lễ hội đèn lồng (hay còn gọi là tết nguyên tiêu) diễn ra khoảng hai tuần sau Tết Nguyên Đán, mở ra không gian lễ hội đầy màu sắc và ánh sáng rực rỡ.

Những chiếc lồng đèn lung linh được thả trên trời tại ngày Lễ hội đèn lồng truyền thống

Trong không khí ấm áp của lễ hội, mọi người cùng nhau thưởng thức bánh bao ngọt và súp truyền thống, biểu tượng cho sự no đủ và hạnh phúc. Việc đốt pháo hoa không chỉ đem lại niềm vui rộn ràng mà còn mang ý nghĩa xua đuổi những điều không lành, trong khi ánh sáng của đèn lồng thắp lên ước vọng về một tương lai tươi sáng. Đối với du khách khi du lịch Trung Quốc vào dịp này, bạn sẽ có cơ hội hòa mình vào một thế giới huyền diệu, nơi hàng ngàn chiếc đèn lồng đủ sắc màu được thắp sáng, tạo nên một bức tranh sống động và ấn tượng khó quên trên bầu trời đêm Trung Quốc.

7. Lễ Đông Chí - lễ hội ở Trung Quốc lâu đời nhất

Lễ hội Đông Chí, một trong những sự kiện truyền thống cổ xưa và đậm chất văn hóa của Trung Quốc, được tổ chức hàng năm vào tháng 12. Lễ hội này không chỉ đánh dấu sự chuyển mùa từ thu sang đông mà còn là dịp để người dân địa phương bày tỏ sự kính trọng với tổ tiên và lòng biết ơn đối với thiên nhiên. Đông Chí mang ý nghĩa của sự đoàn tụ gia đình, khi mọi người cùng quay về tổ ấm và ăn chung bữa cơm cùng nhau.

Thưởng thức chè trôi nước ngon ngọt vào lễ Đông Chí

Người Hoa thường quan niệm lễ Đông Chí không hề thua kém Tết Nguyên Đán về mức độ quan trọng, thể hiện giá trị và tầm vóc của lễ hội. Dù cuộc sống có bận rộn đến đâu, họ vẫn dành thời gian để chuẩn bị mâm cỗ Đông Chí đầy ắp những món ăn truyền thống, như một lời nguyện cầu cho sự bình an, lòng biết ơn với tổ tiên và ước vọng về một mùa đông ấm áp, an lành. Lễ hội Đông Chí còn là dịp để mọi người thăm hỏi, chia sẻ những món ăn đặc trưng như Tangyuan (bánh trôi nước), sủi cảo, rượu Đông Chí, và bánh 9 lớp (bánh da lợn), mang đến sự ấm cúng và hạnh phúc cho mỗi gia đình.

Hy vọng rằng, qua bài viết của MIA.vn, bạn đã hiểu thêm và cảm nhận được vẻ đẹp, sự phong phú và ý nghĩa sâu sắc của những lễ hội Trung Quốc. Và biết đâu, trong tương lai, bạn sẽ có dịp khám phá trực tiếp, hòa mình vào không gian lễ hội truyền thống đầy sắc màu này, ngay tại bản sắc văn hóa phong phú của đất nước Trung Hoa.

Ngân Nguyễn / Theo: MIA



Saturday, January 10, 2026

NGƯỜI THÂN, BẠN BÈ HÔN NHÂN TRẮC TRỞ? BẠN KHÔNG CẦN "KHUYÊN HÒA GIẢI", CÀNG KHÔNG NÊN "KHUYÊN LY HÔN"

Lời mở đầu của bộ phim truyền hình Vây Thành nói rằng: người ở ngoài thành thì muốn xông vào, người ở trong thành thì muốn trốn ra. Hôn nhân cũng vậy, nghề nghiệp cũng vậy. Phần lớn nguyện vọng của đời người đều như thế.


Có một câu tục ngữ nói: “Khuyên hợp chứ không khuyên ly”. Thật ra, hôn nhân giống như đôi giày, có vừa chân hay không, chỉ bản thân người mang mới biết. Vì vậy, đối với những người ở trong hay ngoài “vây thành”, tốt nhất là không khuyên hợp, cũng đừng khuyên ly.

Đừng khuyên người khác ly hôn

Tục ngữ nói “khuyên hợp chứ không khuyên ly”. Trong câu nói này, việc không khuyên người khác ly hôn là điều đúng đắn.

Khi người khác than phiền với bạn về hôn nhân của họ, bạn sẽ làm gì? Bạn sẽ cảm thông cho họ, hay đồng tình với quan điểm của họ, hay cùng họ than vãn về hôn nhân?

Lúc này, đa số mọi người sẽ nói: “Cố gắng mà sống chung thôi, ai cũng vậy cả.” Cũng có người nói: “Nếu không sống nổi nữa thì ly hôn đi, thiếu ai thì cuộc sống vẫn cứ trôi.”

Trên đời không có cuộc hôn nhân nào hoàn hảo mười phân vẹn mười. Chỉ cần tùy tiện tìm, cũng có thể tìm ra vài lý do để ly hôn. Những người nắm tay nhau suốt một đời không phải là không có mâu thuẫn, mà là họ không muốn đi tìm lý do để ly hôn, hoặc đã bao dung được những lý do ấy.

Khi người khác tâm sự với bạn về hôn nhân, bạn nên nghe họ nói nhiều hơn, rồi đừng vội bày tỏ quan điểm của mình. Có lẽ sau khi trút bầu tâm sự xong, tâm trạng họ sẽ khá hơn nhiều, và cũng sẽ không còn nghĩ đến chuyện ly hôn nữa. Người thích giãi bày là vì họ mong có người thấu hiểu, chứ không phải thật sự muốn phá hủy gia đình của mình.

Đừng khuyên người khác ly hôn. Ảnh internet.

Đừng khuyên người khác kết hôn

Những người trong tình yêu mà cứ “do dự, lưỡng lự” thì phần lớn là không muốn kết hôn; ngay trong lúc yêu đương, họ đã bộc lộ những dấu hiệu báo trước việc sau này sẽ chia tay.

Ví dụ như, người đàn ông có hành vi bắt cá hai tay, người phụ nữ sau khi phát hiện thì muốn rời bỏ anh ta, nhưng vì thấy anh ta rất ưu tú nên không thể hạ quyết tâm; hoặc như, một cô gái quen bạn trai có điều kiện kinh tế kém, cảm thấy mình chịu thiệt thòi. Những mối tình như vậy rốt cuộc có thể chuyển hóa thành hôn nhân hay không, phải do chính người trong cuộc tự cân nhắc, tự quyết định và tự gánh chịu.

Nếu bạn chưa hiểu rõ tình hình thực tế mà đã đi mai mối, thúc ép hôn nhân cho người khác, thì rất có thể sẽ làm hại họ. Muốn se duyên hôn nhân cho người khác, bạn cũng phải gánh lấy một phần trách nhiệm tương ứng.

Ly hôn hay kết hôn đều do duyên

Ly hôn hay kết hôn đều do duyên. Ảnh internet.

“Có duyên ngàn dặm cũng gặp nhau, vô duyên đối mặt cũng chẳng tương phùng.” Con người gặp gỡ nhau hay nên vợ nên chồng đều dựa vào duyên phận.

Tỉnh Thế Nhân Duyên Truyện được truyền rằng do Bồ Tùng Linh — tác giả Liêu Trai vào cuối Minh đầu Thanh — viết. Tác phẩm mô tả câu chuyện nhân duyên hai kiếp với mối oan oan tương báo. Bối cảnh lịch sử kéo dài từ niên hiệu Chính Thống đời Minh Anh Tông đến sau niên hiệu Thành Hóa đời Minh Hiến Tông.

Hai mươi hai hồi đầu của toàn sách nói về nhân duyên kiếp trước: nhân vật chính Triều Nguyên bắn chết một con hồ ly đã đắc linh khí, lại cưới kỹ nữ Trân Ca làm thiếp; sau đó Triều Nguyên dung túng cho thiếp hành hạ vợ cả, khiến người vợ họ Kế không chịu nổi ngược đãi mà treo cổ tự vẫn.

Từ hồi 23 trở đi là nhân duyên kiếp này: Triều Nguyên chuyển sinh thành Địch Hy Trần; hồ ly tinh chuyển sinh làm vợ của Địch Hy Trần là Tiết Tố Tỷ; người vợ họ Kế chuyển sinh làm thiếp của Địch Hy Trần là Ký Tỷ; Trân Ca chuyển sinh thành tỳ nữ Trân Châu của người thiếp.

Nhân quả báo ứng, Trân Châu cuối cùng bị Ký Tỷ bức tử; Địch Hy Trần thì chịu đủ sự hành hạ của Tố Tỷ và Ký Tỷ, trong đó sự tàn ác của Tố Tỷ đặc biệt dị thường: nàng giam cầm, châm kim, đánh bằng gậy, thiêu bằng lửa, không thủ đoạn nào là không dùng đối với Địch Hy Trần.

Đọc xong câu chuyện trong Tỉnh Thế Nhân Duyên Truyện, người ta sẽ hiểu rằng: gieo nhân thiện thì gặt quả thiện, gieo nhân ác thì nhận quả ác; quy luật quả báo không sai chạy mảy may, hoàn toàn không do con người quyết định.

“Tu mười năm mới được chung thuyền, tu trăm năm mới được chung gối.” Bề ngoài, Phật gia đứng từ góc độ trân quý duyên phận mà khuyên thế nhân hãy biết quý trọng sự hội ngộ khó có giữa người với người; nhưng hàm nghĩa chân chính lại là nhắc nhở rằng, mọi sự trên thế gian đều do nhân duyên hòa hợp mà thành.

Bất kể duyên phận của chúng ta hình thành ra sao, duyên ở đời này là tốt hay xấu, đều cần trân trọng thật tốt phần duyên trước mắt; khéo hóa giải duyên xấu, tiếp nối duyên lành, và kết thúc mọi ân oán.

Khai Tâm biên dịch
Theo: vandieuhay

NHỮNG BÓNG HỒNG TRONG THƠ NHẠC: "CHIẾC LÁ HUYỀN THOẠI"

Trên văn đàn Việt, những bài thơ “xuất thần” của Hoàng Cầm mang một giọng điệu hết sức lạ lùng, tứ thơ cũng thật lạ. Chính ông đã cho ra đời một thứ lá mà không ai có thể tìm thấy trên thế gian này: lá diêu bông!


Hoàng Cầm tên thật là Bùi Tằng Việt, sinh ngày 22.2.1922 tại xã Phúc Tằng, H.Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Cha ông vốn là một ông đồ kiêm thầy lang, quê gốc ở Song Hồ, H.Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh. Vì người cha rời quê lên Bắc Giang dạy học và “chú nhóc” ra đời ở đấy nên ông thầy đồ đã ghép cả tên xã, tên huyện đặt thành tên cho con trai (Bùi Tằng Việt). Sau này, cậu bé ấy lại lấy tên một vị thuốc bắc rất đắng trong hộc tủ của bố làm bút danh cho mình: Hoàng Cầm.

5 tuổi, Bùi Tằng Việt đã phải xa gia đình lên tỉnh lỵ Bắc Giang để trọ học ở nhà ông bác, và 8 tuổi đã biết... yêu. Là thế này: một buổi chiều thứ bảy “định mệnh” của năm 1930, cậu bé Việt từ Phủ Lạng Thương về thăm nhà, bất giác gặp một cô gái đến trao đổi gì đó với mẹ mình (bán hàng xén). Trái tim của cậu bé 8 tuổi như không còn đập nổi trước dung nhan của cô gái 16 tuổi. Một “coup de foudre” (sét ái tình) làm cậu choáng váng. Rồi thứ bảy tuần sau, cậu về trao cho cô gái một bài thơ “tỏ tình”, đó là bài thơ lục bát dài hơn trang giấy học trò, có vẽ hoa bướm, ngọn núi, dòng sông... viết bằng mực tím nắn nót và câu đề tặng “Em gửi chị Vinh của em”.

Gần 70 năm sau, ký ức của lão thi sĩ Hoàng Cầm vẫn còn hiển hiện phút giây đầu tiên gặp gỡ chị Vinh, ông viết: “Trước mắt tôi, chị hiện ra rực rỡ như một thiên thần. Ngay lập tức, hồn tôi như bị chiếm đoạt đến đau điếng. Kể từ giây phút định mệnh ấy, tôi mê man chị chẳng còn biết trời đất, ất giáp, quên cả học hành sách vở, suốt ngày chỉ ngong ngóng sang bên kia đường, xê xế nhà tôi khoảng 20 mét, nơi thiên thần của tôi ngồi bán quán nghèo, phố nhỏ đìu hiu, tỉnh nhỏ... Tôi phải lòng chị, cứ thế giăng mắc tơ tình quanh chị suốt 4 năm trời, đến năm tôi 12 tuổi thì chị đi lấy chồng…” (Tám nhịp tuần du, NXB Văn học, 12.1999).


Thế “chị Vinh” có gì đặc biệt mà khiến một con người từ thuở còn là “thần đồng thơ” đến lúc đã trở thành “đại lão thi sĩ” vẫn cứ say như điếu đổ? Hoàng Cầm viết thế này: “…Chị Vinh võ vẽ chữ nho, đọc thông quốc ngữ, quê gốc Tiên Du (Bắc Ninh - PV) nên hát quan họ cũng làm người ta mê ngang với nhan sắc của chị... Chị thường nhờ những đêm trăng sáng, tổ chức đám thanh niên tụ tập ở cái bãi sau nhà ga, hát ví, hát trống quân, hát ống, hát giao duyên, hát vấn đáp... đặc biệt về môn hát quan họ thì chị là bà chúa của dân ca! Giọng ngọt, say như mật ong, đôi mắt đen buồn thăm thẳm với hàng mi cong và dài, đôi môi đã hồng lại còn cắn chỉ quết trầu, răng đen rưng rức hạt na.

Chị Vinh ơi, viết đến đây em vẫn bồi hồi nhớ từng sợi tóc chị dán trên vầng trán, từng con mắt chị lúng liếng tình tứ, từng giọng hát, từng nụ cười. Em còn ngửi thấy hơi tóc ấm của chị thoảng mùi hương nhu mới gội buổi chiều. Cả suối tóc ấy làm thành thế giới say mê của riêng em từ độ ấy đến ngày nay, dẫu tóc em đã trắng hết, em vẫn có thể vẽ đúng chân dung chị tuyệt vời. Ảnh chị in màu trong hồn em, không một nhà khoa học nào có thể làm ra cho em được những tấm ảnh như em đang có, vẫn còn đầy đủ và tươi tắn, nguyên vẹn từ hơn sáu chục năm rồi đấy, chị ơi!...”.

Một buổi chiều của dịp lễ Giáng sinh năm 1934, nắng hanh vàng rộm, gió lạnh se se, thấy chị Vinh “diện” váy kiểu Đình Bảng, áo lụa cánh mỡ gà, bên ngoài áo ghi lê tím, bên trong yếm nhạt cánh sen, lưng thắt dải lụa đào, bước thoăn thoắt ra cánh đồng còn trơ gốc rạ dưới chân dãy núi Neo, cậu bé 12 tuổi lập tức “vọt” theo... Chị đi trên bờ ruộng, cứ vạch từng búi cỏ đầu bờ hoặc ở những bụi cây trên mấy gò nhỏ rồi cắm cúi tìm... Cứ thế, chị đi trước và tìm, cậu bé lẽo đẽo theo sau. Bỗng chị quay lại mắng: “Ơ hay! Sao mày cứ theo tao lẵng nhẵng thế nhỉ?”.


Cậu bé tự ái muốn bật khóc, nhưng cố nuốt nghẹn bước theo chị. Hình như chị có thoáng thấy nên... mỉm cười. Khi chị bước qua bờ ruộng khác thì cậu bé không kìm được, bật hỏi: “Chị Vinh ơi, chị tìm gì thế?”. Bỗng chị quay lại, nhìn thẳng vào mắt cậu bé, giọng bỡn cợt: “Chị tìm, tìm cái lá... ấy đấy. Đứa nào tìm được cái lá... ấy thì ta gọi là chồng!”. Dù chỉ mới 12 tuổi, cậu bé cũng nhận ra chị Vinh đã thay đổi cách xưng hô, từ “tao, mày”, rồi “chị”, đến “ta”. Cái lá mà chị Vinh nói có lẽ là một thứ lá có thật, nhưng rất khó kiếm. Cuối năm đó, khi chị Vinh đi lấy chồng thì cậu bé quên mất tên chiếc lá mà chị Vinh “đùa trên sự đau khổ” của mình...

Đúng 25 năm sau, một đêm mùa rét cuối năm 1959, trong một thoáng xuất thần - như có một giọng nữ đọc cho Hoàng Cầm chép một mạch bài thơ Lá diêu bông. Và, 60 năm sau - thi sĩ Hoàng Cầm ghi lại những câu văn thật cảm động: “Ngay lúc ấy, tuy mới 12 tuổi, tôi cũng đã nghĩ ngay ra rằng chiếc lá ấy rất hiếm, rất khó tìm. Chẳng thế mà chị đi hết bờ này bãi nọ, gần cả một buổi chiều mà có thấy được đâu! Cái lá oái oăm thế, chị mới trêu đùa thằng bé mà chị biết là nó đang say mê mình, nó “phải lòng” mình từ 5 năm nay rồi còn gì! “Đứa nào tìm được... ta gọi là chồng!”. Chị Vinh ơi, bây giờ chị ở cõi nào, nếu còn sống, chị đã gần tám mươi đấy chứ, sao hôm nay em đã ngoài bảy mươi, lúc em viết những trang nhớ lại này, em hoàn toàn vẫn là đứa em 12 tuổi đang theo chị và chị vẫn đang tuổi hai mươi ngoài cánh đồng làng Như Thiết ấy, chị vẫn trẻ đẹp diệu kỳ, chị ơi!...”.


Lá Diêu Bông

“Váy Đình Bảng buông chùng cửa võng
Chị thẩn thờ đi tìm
Đồng chiều,
Cuống rạ.

Chị bảo:
Đứa nào tìm được Lá Diêu Bông
Từ nay ta gọi là chồng.
Hai ngày em tìm thấy lá
Chị chau mày: Đâu phải Lá Diêu Bông.
Muà đông sau em tìm thấy lá
Chị lắc đầu,
Trông nắng vãng bên sông.
Ngày cưới chị
Em tìm thấy lá
Chị cười xoe chỉ cắm trôn kim.
Chị ba con
Em tìm thấy lá
Xoè tay phủ mặt chị không nhìn.

Từ thuở ấy
Em cầm chiếc lá
Đi đầu non cuối bể.
Gió quê vi vút gọị
Diêu bông hời … ới Diêu Bông!”.

Hà Đình Nguyên / Hình: NGV



CÂU CHUYỆN 3 CHÚ LỪA VÀ BÀI HỌC TRIẾT LÝ: MÊNH DO TÔI LẬP, PHÚC DO TÔI CẦU

Cuộc sống là một cuộc “tu hành” không có hồi kết, chỉ khi không ngừng sàng lọc và tĩnh lại, bạn mới có thể sống theo cách mình muốn.


Kinh tế học có một lý luận nổi tiếng có tên "Lý luận điểm ngoặt".

Sự bắt đầu của bất kỳ xu hướng tăng nào đều được kéo dài từ một điểm ở dưới cùng.

Trong cuộc sống cũng vậy, khi số phận ném bạn xuống thung lũng thấp nhất thì nó nhất định cũng sẽ để lại cho bạn một chặng đường lên dốc.

Có thể bạn cảm thấy con đường phía trước còn nhiều bối rối và căng thẳng, nhưng càng khó khăn thì càng có nhiều bước ngoặt.

Khi cảm thấy khó khăn, có thể đọc câu chuyện về 3 chú lừa này, nó sẽ giúp vượt qua tình trạng khó khăn, giúp bạn nhìn thấy ánh sáng.

01
Chú lừa than phiền

Có một câu chuyện như này.

Một con lừa trở về sau khi đi cày, nó thở hổn hển mệt mỏi và phàn nàn với con chó:

"Mỗi ngày có quá nhiều việc, thực sự rất mệt mỏi, tôi không muốn làm nữa!"

Con chó quay sang con cừu và nói: "Lừa nói rằng mình mệt quá, và trách chủ vì đã giao quá nhiều việc".

Con cừu nói với con gà: "Lừa nói rằng chủ nhân đã giao cho cậu ấy quá nhiều việc. Không biết những con lừa của những gia đình khác có mệt như vậy không."

Gà lại nói với lợn: "Lừa không còn muốn làm việc cho ông chủ nữa, cậu ấy muốn đến ở nhà khác."

Khi người chủ đang cho lợn ăn, con lợn bước tới và nói:

"Chủ nhân, suy nghĩ của lừa gần đây rất có vấn đề. Lừa nói rằng không muốn làm việc cho ngài nữa, muốn đi tìm chủ nhân khác."

Nghe xong câu nói này, chủ nhân tức giận, ngày hôm sau giết chú lừa.

Chỉ vì một lời than thở, chú lừa đáng thương rơi vào kết cục bi thảm.

Cuộc sống có rất nhiều người khi gặp phải khó khăn cũng sẽ giống như chú lừa trong truyện, thích kể lể với người khác, mà không biết rằng, cứ ca thán sẽ chỉ khiến bản thân chìm sâu hơn trong vũng bùn.

Có một câu nói như này:

"Đừng phàn nàn với bất cứ ai vì 20% không quan tâm và 80% còn lại sẽ rất vui khi nghe điều đó."

Sự chín chắn thực sự của một người là khi họ có thể âm thầm nuốt và tiêu hóa mọi thứ một mình.

Yu Minhong (người được mệnh danh là "vua luyện thi" tại Trung Quốc) từng nói về trải nghiệm của mình khi mới bắt đầu kinh doanh.

Sau khi thôi việc tại Đại học Bắc Kinh vào năm 1991, để hỗ trợ gia đình, anh đã phải chạy đôn chạy đáo để bán các khóa đào tạo.

Trong khoảng thời gian đó, anh đã nếm trải vô số những thăng trầm.

Mùa đông, vác thùng hồ dán đi dán quảng cáo khắp phố phường mà tay anh lạnh cóng.

Có lần đi gặp khách hàng, uống hết hai chai rượu trong một hơi, và ngay lập tức được đưa đến bệnh viện sau khi uống hết.

……

Nhưng mỗi khi người thân, bạn bè hỏi thăm, anh luôn nói rằng mọi chuyện đang diễn ra tốt đẹp và không bao giờ nhắc đến những khó khăn đó.

Trong thâm tâm anh biết rằng dù con đường có khó khăn, vất vả đến đâu thì anh cũng chỉ có thể chịu đựng một mình.

Chính trái tim mạnh mẽ đó đã giúp anh có được sự nghiệp rực rỡ sau này.

Tác gia Yi Shu đã nói: "Than phiền cũng vô ích, có những việc phải tự mình làm."

Luôn nói về sự bất hạnh, khó khăn của mình ở khắp mọi nơi, điều này không chỉ cản trở người khác mà còn kéo chính bạn xuống.

Cuộc sống là của mình, nóng lạnh tự mình biết, người khác không phải chỗ dựa cả đời.

Một vài đau khổ chỉ có thể tự mình nuốt chửng, một vài mệt mỏi chỉ có thể tự mình gánh vác.

Học cách kiểm soát mỗi lần muốn phàn nàn, nuốt những tủi thân xuống, nuốt những lời phàn nàn vào trong, đồng thời âm thầm nuôi dưỡng khiến bản thân mạnh mẽ hơn.


02
Chú lừa tức giận

Có một con lừa đang quay cối xay.

Đột nhiên, con chó hoang chạy đến và mỉa mai nó:

"Con lừa ngu xuẩn, chỉ có thể quay vòng vòng ở trong sân, cả đời của ngươi không bằng một ngày của ta!"

Nghe xong, con lừa tức giận và lao ra ngoài một cách nhanh chóng.

Nhưng con chó chạy nhanh quá, nó không đuổi kịp. Nó quay lại sân, nhưng càng nghĩ càng tức, chẳng còn tâm trí đâu mà làm việc.

Lúc này, con trai tám tuổi của chủ nhân mới chạy đến, con lừa đang không biết trút giận vào đâu nên đã đạp vào người đứa trẻ.

Đứa trẻ ngã ra, khóc thét.

Chủ nhân chạy tới, cho rằng con lừa đã phát điên, bán thẳng nó vào lò mổ.

Trong cuộc sống hàng ngày, nếu chúng ta không thể kiểm soát được những cảm xúc tồi tệ, một khi trút chúng ra, chúng ta sẽ phải trả giá.

Rao Xueman nói:

"Những người không kiểm soát được tính khí của mình rất dễ bị ánh nhìn của người khác làm tổn thương, những người không thể che giấu ánh nhìn của mình rất dễ bị sự nóng nảy của người khác đụng trúng."

Quá trình học cách giữ bình tĩnh, không trưng ra bộ mặt cau có là một quá trình phát triển bản lĩnh của bạn.

"Sử ký" ghi lại rằng Khổng Tử sau 50 tuổi đã đi khắp đất nước để vận động hành lang, nhưng ông cũng đã bị chế giễu rất nhiều.

Một lần, khi ông đang vận động hành lang ở nước Trịnh, một ẩn sĩ đột nhiên nhảy ra chỉ vào ông và mắng rằng: "Đồ khốn kiếp!"

Khổng Tử nghe xong chỉ cười thay vì tức giận, và vui vẻ đáp: "Tất nhiên! Tất nhiên!"

Trước những lời chế giễu, Khổng Tử mỉm cười với tâm hồn bao dung.

Có thể kiểm soát cảm xúc của mình theo cách này, không có gì ngạc nhiên khi Khổng Tử trở thành Thánh nhân.

Diễn giả Anthony Robin nói:

"Bí mật của một cuộc sống tuyệt vời là biết cách kiểm soát sức mạnh của cảm xúc, không để bị sức mạnh này phản công".

Khi mọi thứ diễn ra không như ý, hãy bình tĩnh và cho cảm xúc của mình một chút thời gian để hạ nhiệt.

Xử lý cảm xúc trước, sau đó giải quyết vấn đề; phân tích trạng thái tâm lý trước, sau đó phân tích tình huống.

Chỉ khi làm chủ được cảm xúc, bạn mới có thể kiểm soát và quản lý tốt cuộc sống của mình.


03
Chú lừa thoải mái

Chương trình "Thế giới động vật" của Đài truyền hình Trung Ương Trung Quốc đã từng phát sóng một bộ phim tài liệu như vậy:

Một con lừa khỏe mạnh đang lặng lẽ gặm cỏ trên sa mạc vào một đêm mùa hè ở châu Phi.

Một vài con dơi lặng lẽ đậu trên lưng nó, con lừa ngay lập tức lắc người, cố gắng xua đuổi chúng.

Lúc đầu, con lừa liên tục nhấc móng và quét đuôi qua lại.

Lúc này, những con dơi thò đầu lưỡi nhỏ xíu ra liếm nhẹ vào lưng lừa.

Dần dần con lừa ngày càng cảm thấy dễ chịu hơn nên dừng lái xe và tiếp tục cúi đầu gặm cỏ.

Bằng cách này, con lừa được gây mê một cách thoải mái, một lúc sau lũ dơi cắn một miếng nhỏ rồi thay nhau hút máu con lừa.

Một trong những điểm yếu lớn của bản chất con người là ham thích sự thoải mái, dễ chịu và kết quả là âm thầm tự hủy hoại bản thân mình từng chút một.

Có câu nói rằng:

"Vùng thoải mái về môi trường, vùng thoải mái về tâm lý và vùng thoải mái về thói quen giống như chuồng lợn vậy.

Một khi rơi vào đó, trông thì có vẻ khá thoải mái, ăn, uống và lăn trong bùn - nhưng tất cả sự thoải mái đều đòi hỏi bạn phải trả giá cho nó."

Sự thoải mái mà bạn tận hưởng đang dần ăn mòn bạn.

Tôi đã gặp một người bạn làm báo tại một tòa soạn trước đây.

Khi người bạn đó mới đi làm, báo giấy vẫn là chủ đạo, và nhà báo cũng là một nghề rất phổ biến nên cậu ấy sống rất thoải mái.

Mỗi ngày đi làm tan làm đúng giờ, tham gia các bữa tiệc tối vào cuối tuần, uống rượu và khoe khoang với bạn bè và đồng nghiệp.

Cậu ấy từng nghĩ rằng những tháng ngày đẹp đẽ như vậy có thể kéo dài mãi mãi, nhưng thực tế đã giáng cho cậu ấy một đòn rất đau.

Sự trỗi dậy của các phương tiện truyền thông mới khiến sự phát triển của các phương tiện truyền thông truyền thống bị ảnh hưởng, và trong khi những người xung quanh cậu ấy thay đổi nghề nghiệp và rời đi, cậu ấy nhận ra rằng mình không biết làm gì ngoài việc có một tửu lượng khá.

Trong thời đại thay đổi chóng mặt như hiện nay, không có sự tiến bộ đồng nghĩa với tụt lùi.

Một khi đắm mình trong vùng thoải mái, con người ta sẽ bị nuốt chửng từ từ theo quán tính.

Giống như nhà văn Wu Jun đã nói:

"Nhiều người không thể nên nghiệp lớn, không phải vì họ thiếu khả năng và thiếu cơ hội, mà vì họ đã chọn sự thoải mái và ngừng chạy quá sớm."

Trong thế giới người lớn, dù bạn xuất chúng hay thất bại, mọi thứ đều có nhân quả.

Hiện tại bạn đang tận hưởng bao nhiêu sự thoải mái và sung sướng, bạn sẽ phải chịu đựng bấy nhiêu nỗi đau của sự tầm thường trong tương lai.


04

Nhà văn Yang Jiang trong cuốn sách "Bước tới ranh giới của cuộc đời" có viết:

"Cuộc sống vốn dĩ khó khăn, việc chúng ta cần làm là không ngừng trau dồi tâm hồn và hoàn thiện bản thân trong suốt cuộc đời."

Cuộc sống là một cuộc "tu hành" không có hồi kết, chỉ khi không ngừng sàng lọc và tĩnh lại, bạn mới có thể sống theo cách mình muốn.

Alexx / Theo: soha

NGƯỜI ĐẾN TUỔI TRUNG NIÊN: 3 LOẠI TIỆN NGHI KHÔNG THỂ CHIẾM, 3 LOẠI PHÚC KHÍ KHÔNG THỂ THAM

Khi một người đến tuổi trung niên: 3 loại tiện nghi không thể chiếm, 3 loại phúc khí không thể tham.


3 loại tiện nghi không thể chiếm

1. Tiện nghi của người quen

Giữa những người quen biết, giúp đỡ là tình cảm, không giúp là bản phận. Cố gắng không lợi dụng hay chiếm tiện nghi của người quen cho những việc mà bạn có thể tự giải quyết. Thay vì tin rằng người quen dễ xử lý, tốt hơn là bạn nên cố gắng đảm đương, tự thân vận động.

Tình người là thanh gươm mở đường, đồng thời cũng là cái kén ràng buộc chính mình. Lợi dụng người quen, sau này luôn phải trả giá.

Trên đời không có vô duyên vô cớ mà yêu hay hận, và không có đương nhiên phải trả giá.

Dù là trước mặt bạn bè hay người thân, chúng ta cũng phải duy trì sự giáo dục cơ bản nhất. Đừng làm phiền người khác hoặc lợi dụng người khác.

Nguồn: aboluowang

2. Tiện nghi của kẻ yếu

“Quỷ Cốc Tử”: Có câu: “Đừng tranh giành lợi nhuận với những kẻ yếu hơn mình”.

Lợi nhuận của kẻ yếu là tiền lãi ít ỏi, kiếm được bằng cách dầm mình trong mưa gió và lăn lộn trong bùn lầy. Lợi dụng một lợi ích nhỏ như vậy, đối với bạn và tôi, chỉ là một giọt nước tràn ly; đối với họ, đó có thể là cơm ăn, áo mặc của gia đình.

Khi bạn đi chợ để mua thực phẩm, không cần phải mặc cả với những người bán hàng rong vài xu. Khi bạn sẵn sàng mặc cả với người ta một ít hành, gừng, tỏi thì thời gian của bạn chỉ đáng đồng tiền bát gạo mà thôi.

Không chiếm tiện nghi của người nghèo và người yếu kém không chỉ tiết kiệm thời gian của nhau, mà còn cải thiện khuôn mẫu của chính họ.

3. Không minh bạch tiện nghi

Miễn phí, thường thường mới là đắt tiền nhất.

Như người ta thường nói, tham lam để đạt được lợi nhuận nhỏ và mất mát lớn. Bởi vì bạn không bao giờ biết bạn sẽ phải trả giá bao nhiêu.

“Thái Căn Đàm” nói: “Chớ cầu phúc vô cớ, chớ tham lam vô cớ”.

Không nên hưởng những phước lành mà bạn không xứng đáng để được nhận, càng không thể cả ngày vọng tưởng không làm mà được hưởng. Nếu bạn nhận được thứ gì đó mà bạn không xứng đáng, đó là khảo nghiệm từ Chúa hoặc là một cái bẫy do người khác giăng ra.

Mọi thứ thu được dường như không cần thiết, cuối cùng, phải trả lại nhiều hơn. Miễn là bạn không tin vào chiếc bánh từ trên trời rơi xuống, bạn có thể tránh được hầu hết các cạm bẫy trên mặt đất.

Nguồn: internet

3 loại phúc khí không thể tham

1. Có lộc ăn

“Thiên Kim Yêu Phương” ghi lại: “Cơm tối no bụng, tổn hại một ngày tới tuổi thọ”. Có nghĩa là mỗi khi bạn ăn quá no một bữa ăn, bạn đang vô hình trung giảm tuổi thọ của mình trong một ngày.

Đừng tham lam ham muốn ăn uống, tham lam quá nhiều là mối tai họa. Chế độ ăn uống không điều độ sẽ không tốt cho cơ thể.

Việc thèm ăn và thường xuyên ăn quá no không chỉ làm tăng gánh nặng cho lá lách và dạ dày mà thậm chí có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ.

Như người xưa nói: ăn cơm bảy phần no bụng, khẩu vị ăn uống là tốt cho đến già.

Trong cả đời người có mấy bữa phải ăn. Hầu hết căn nguyên của những bệnh sinh ra ở tuổi già đều là do không biết tiết chế ham muốn ăn uống khi còn trẻ khỏe mạnh cường tráng.

Nếu không tham lộc ăn uống thì đến tuổi già vẫn luôn giữ được phúc lộc này.

2. Thanh phúc

“Thái Căn Đàm” nói: “Nhân sinh quá rảnh rỗi, đừng có tức thì nghĩ đến việc cướp đi sinh mạng của mình”. Khi mọi người rảnh rỗi, những suy nghĩ lộn xộn sẽ theo sau.

Nếu sự bận rộn khiến người ta mệt mỏi, thì sự nhàn hạ khiến tâm người ta không yên. Hầu hết những phiền não thế gian là do suy nghĩ quá nhiều vì không có việc gì phải làm.

Thi vân: Ta không thấy những người nhàn rỗi có tinh lực dài, mà chỉ thấy những người lao động gân cốt rắn chắc.

Trốn ở trong nhà và hưởng thụ thanh phúc, theo thời gian, đại não trở nên đờ đẫn, gân cốt trở nên lười nhác, dễ xảy ra các vấn đề về sức khỏe.

Đừng tham lam thanh phúc, hãy học cách tìm việc gì đó để làm, khi đó tinh thần sẽ không trống rỗng, cơ thể cũng không suy nhược.

Nguồn: internet

3. Phúc của con cháu

Con cái hiếu thuận là phúc khí lớn nhất của các bậc làm cha làm mẹ. Nhưng giữa cha mẹ và con cái luôn có một khoảng cách nhất định.

Đừng suy nghĩ cả ngày về việc con trai bạn chăm sóc bạn không được chu toàn, và liệu con dâu của bạn có làm cho bạn tức giận hay không. Thậm chí đừng nghĩ rằng nếu bạn nuôi dạy con cháu của mình rồi thì chúng phải trả ơn bạn.

Người xưa nói: Con cháu tự có phúc, chớ để con cháu mà làm trâu bò. Đời con cháu có số phận riêng, làm cha mẹ đừng nên cưỡng cầu. Tự mình soi mình, dưỡng mình là thêm phúc cho con cháu.

Ba loại tiện nghi không chiếm, ba loại phúc khí không tham và cuộc sống tốt đẹp hơn sẽ tự nhiên đến!

Kỳ Mai biên dịch
Triệu Lệ – Theo: aboluowang

Friday, January 9, 2026

"HỌC THUYẾT DONROE" CỦA TRUMP TÌM CÁCH GÂY ẢNH HƯỞNG LÊN TÂY BÁN CẦU BẰNG CÁCH VIỆN DẪN CHÍNH SÁCH CŨ CỦA MỸ

"Học thuyết Donroe" của Trump tìm cách gây ảnh hưởng lên Tây bán cầu bằng cách viện dẫn chính sách cũ của Mỹ.

"Đây là chủ nghĩa đế quốc trắng trợn," một nghị sĩ độc lập nói.


Trong một cuộc họp báo đầy thắng lợi sau khi bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro vào giữa đêm tuần trước, Tổng thống Donald Trump đã viện dẫn cái mà ông gọi là "Học thuyết Donroe" - tầm nhìn của ông về một siêu cường Hoa Kỳ có thể khẳng định sức mạnh quân sự để chinh phục Tây bán cầu.

Bộ Ngoại giao Mỹ tiếp tục khẳng định quan điểm này, đăng tải trên Twitter hôm thứ Hai: "Đây là bán cầu của CHÚNG TA, và Tổng thống Trump sẽ không cho phép an ninh của chúng ta bị đe dọa."

Ngoại trưởng Marco Rubio đã ám chỉ điều này trong các cuộc phỏng vấn trên truyền hình cáp cuối tuần qua, nói rằng: "Đây là Tây bán cầu. Đây là nơi chúng ta sinh sống - và chúng ta sẽ không cho phép Tây bán cầu trở thành căn cứ hoạt động cho các đối thủ, đối thủ cạnh tranh và kẻ thù của Hoa Kỳ."

Các nhà lãnh đạo thế giới có thể sẽ hành động thận trọng hơn khi họ đang phải đối mặt với áp lực ngày càng tăng do sự hiện diện quyết đoán và chi phối mạnh mẽ hơn của Mỹ, khi ông Trump tiếp tục thúc đẩy việc sáp nhập Greenland - một lãnh thổ của Đan Mạch, và khu vực Bắc Cực.

Tổng thống Donald Trump tổ chức họp báo sau cuộc tấn công của Mỹ vào Venezuela, nơi Tổng thống Nicolas Maduro và vợ ông, Cilia Flores, bị bắt giữ, tại câu lạc bộ Mar-a-Lago của ông ở Palm Beach, Florida, vào ngày 3 tháng 1 năm 2026. Jonathan Ernst/Reuters

"Chúng ta cần Greenland vì lý do an ninh quốc gia," ông nói với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One hôm Chủ nhật.

Ông Trump công khai đe dọa Colombia và nói rằng nước này có thể phải đối mặt với số phận tương tự như Venezuela, đồng thời cho rằng Cuba sắp "sụp đổ". Ông cũng nói Mexico có thể là mục tiêu tiếp theo, khi chính quyền tiếp tục cuộc chiến chống lại các băng đảng ma túy.

Những phát ngôn của ông thậm chí còn làm dấy lên những câu hỏi về tình cảnh của Đài Loan khi nước này phải đối mặt với các mối đe dọa ngày càng tăng từ Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương; những bình luận của ông cũng có thể gây ra những hậu quả đối với Ukraine trong cuộc chiến kéo dài gần bốn năm với Nga.

"Học thuyết Donroe" là gì?

"Học thuyết Donroe" là sự kết hợp giữa Donald Trump và Học thuyết Monroe - học thuyết từ thế kỷ 19 cảnh báo về việc thực dân hóa châu Âu ở châu Mỹ do Tổng thống James Monroe đề xướng.

Nhấn mạnh ảnh hưởng của Trung Quốc, Iran và Nga đối với ngành công nghiệp dầu mỏ ở Venezuela, ông Trump nói: "Tất cả những hành động này đều vi phạm nghiêm trọng các nguyên tắc cốt lõi của chính sách đối ngoại Mỹ, vốn đã tồn tại hơn hai thế kỷ."

"Từ thời học thuyết Monroe. Và học thuyết Monroe rất quan trọng, nhưng chúng ta đã vượt qua nó rất nhiều, thực sự rất nhiều. Giờ đây họ gọi nó là học thuyết Donroe," ông Trump nói hôm thứ Bảy tại Mar-a-Lago.

Theo Văn phòng Sử gia thuộc Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, Học thuyết Monroe được dùng làm căn cứ để Hoa Kỳ can thiệp vào Cuba, Nicaragua, Haiti và Cộng hòa Dominica.

Vào tháng 11, chính quyền Trump đã công bố chiến lược an ninh quốc gia của mình, xây dựng chính sách đối với Tây bán cầu dựa trên Học thuyết Monroe.

"Sau nhiều năm bị bỏ bê, Hoa Kỳ sẽ tái khẳng định và thực thi Học thuyết Monroe để khôi phục vị thế thống trị của Mỹ ở Tây bán cầu, và để bảo vệ lãnh thổ quốc gia cũng như quyền tiếp cận các khu vực địa lý trọng yếu trong toàn khu vực," chiến lược này nêu rõ.

Cựu tổng thống Nicolas Maduro của Venezuela và vợ, Cilia Flores, đến sân bay trực thăng Wall Street ở thành phố New York, ngày 5 tháng 1 năm 2026. EPA/Shutterstock

Theo chiến lược này, "Chúng ta sẽ ngăn chặn các đối thủ ngoài khu vực châu Mỹ triển khai lực lượng hoặc các khả năng đe dọa khác, hoặc sở hữu hay kiểm soát các tài sản chiến lược quan trọng trong khu vực châu Mỹ của chúng ta." "Điều khoản bổ sung của Trump cho Học thuyết Monroe này là một sự khôi phục mạnh mẽ và hợp lý về sức mạnh và các ưu tiên của Mỹ, phù hợp với lợi ích an ninh của Mỹ."

Sau đó, trong cuộc họp báo, ông Trump nói thêm: "Theo chiến lược an ninh quốc gia mới của chúng ta, vị thế thống trị của Mỹ ở Tây bán cầu sẽ không bao giờ bị nghi ngờ nữa. Điều đó sẽ không xảy ra. Tóm lại, trong nhiều thập kỷ, các chính quyền khác đã bỏ bê hoặc thậm chí góp phần vào những mối đe dọa an ninh ngày càng gia tăng ở Tây bán cầu. Dưới chính quyền Trump, chúng ta đang khẳng định lại sức mạnh của Mỹ một cách mạnh mẽ tại khu vực quê nhà của mình."

Trong bài phát biểu hôm thứ Hai, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cũng lưu ý rằng Học thuyết Monroe đã được khôi phục hoàn toàn.

"Khi chúng ta tiếp tục đảm bảo rằng các lợi ích của Mỹ được bảo vệ ở Tây bán cầu, Học thuyết Monroe đã được khôi phục và có hiệu lực đầy đủ. Và tất cả các bạn sẽ là một phần trong việc đảm bảo điều đó. Từ năm 1823, James Monroe đã thiết lập Học thuyết Monroe. Giờ đây, các bạn là một phần của nó, các bạn là một phần của di sản đó," Hegseth nói.

Nhưng không phải ai cũng tin như vậy.

Trong một tuyên bố gay gắt, Thượng nghị sĩ độc lập Bernie Sanders của bang Vermont đã lên án "sự vi phạm trắng trợn luật pháp quốc tế" của chính quyền khi bắt giữ Maduro và cho rằng "đây là logic khủng khiếp của bạo lực mà Putin đã sử dụng để biện minh cho cuộc tấn công tàn bạo của ông ta vào Ukraine."

"Ông Trump và chính quyền của ông thường xuyên tuyên bố muốn khôi phục Học thuyết Monroe , khẳng định Hoa Kỳ có quyền thống trị các vấn đề của khu vực này. Họ đã công khai nói về việc kiểm soát trữ lượng dầu mỏ của Venezuela, trữ lượng lớn nhất thế giới. Đây là chủ nghĩa đế quốc trắng trợn. Nó gợi nhớ đến những chương đen tối nhất trong các cuộc can thiệp của Mỹ vào Mỹ Latinh, vốn đã để lại một di sản khủng khiếp. Điều này sẽ và nên bị thế giới dân chủ lên án", Sanders nói.


Các nhà lãnh đạo châu Âu đang nhìn Washington với ánh mắt đầy cảnh giác.

Lãnh đạo thế giới phần lớn lên án việc bắt giữ Maduro là vi phạm luật pháp quốc tế và các chuyên gia cho rằng điều này có thể gây ra tác động tiêu cực vì thông điệp mà nó gửi đi: rằng Mỹ không còn coi luật pháp quốc tế là một ràng buộc nghiêm ngặt đối với quyền lực của mình.

Lãnh đạo Đan Mạch hôm thứ Hai cảnh báo rằng những lời đe dọa của Trump cần được xem xét nghiêm túc sau khi ông này nhắc lại mong muốn sáp nhập Greenland.

"Trước hết, tôi tin rằng cần phải xem xét nghiêm túc tuyên bố của tổng thống Mỹ về việc muốn có Greenland. Nhưng tôi cũng muốn làm rõ rằng nếu Hoa Kỳ chọn cách tấn công quân sự một quốc gia thành viên NATO khác, thì mọi thứ sẽ dừng lại. Điều đó bao gồm cả NATO và do đó, an ninh đã được đảm bảo kể từ khi kết thúc Chiến tranh Thế giới thứ hai... tất nhiên, chúng tôi sẽ không chấp nhận tình huống mà chúng tôi và Greenland bị đe dọa theo cách này", Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen nói.

Nhiều nhà phân tích về chiến lược an ninh quốc gia mới của chính quyền Trump - hiện nay phù hợp hơn với Học thuyết Monroe - cho rằng cách tiếp cận này "thiếu tầm nhìn và có nguy cơ tạo ra phản ứng tiêu cực lâu dài, cuối cùng có thể làm suy yếu lợi ích và sự hợp tác của Mỹ trên khắp châu Mỹ", theo Adam Ratzlaff, người sáng lập và Giám đốc điều hành của Pan-American Strategic Advisors, một viện nghiên cứu tập trung vào Tây bán cầu.

Chris Herrmann và Asli Aydinsasbas, các chuyên gia cấp cao tại Hội đồng Quan hệ Đối ngoại châu Âu, cho biết: "Việc chính quyền Trump sẵn sàng vi phạm chủ quyền của một quốc gia khác làm gia tăng lo ngại rằng Washington ngày càng cởi mở hơn trong việc sắp xếp lại hệ thống quốc tế theo hướng các cường quốc lớn".

"Từ Greenland đến Ukraine đến Đài Loan, các nhà lãnh đạo châu Âu phải chuẩn bị cho một môi trường chiến lược trong đó các hành động của Mỹ khó đoán hơn, đơn phương hơn và ngày càng bị chi phối bởi chính trị nội bộ", Herrmann và Aydinsasbas cho biết, đồng thời nói thêm rằng "việc Mỹ chuyển hướng sang can thiệp quân sự ở Mỹ Latinh cũng có thể làm chệch hướng sự chú ý và nguồn lực chính trị khỏi an ninh châu Âu, đồng thời khuyến khích Moscow theo đuổi các thỏa thuận giao dịch với Washington về lãnh thổ và tài nguyên của Ukraine."

Về vấn đề an ninh của Đài Loan, Herrmann và Aydinsasbas nhận định rằng "mặc dù Trung Quốc khó có thể lặp lại một chiến dịch quân sự tương tự, nhưng Bắc Kinh có thể hiểu hành động của Washington là bằng chứng về một môi trường toàn cầu dễ dãi hơn đối với các chiến thuật cưỡng chế."

Những ngày gần đây, Trung Quốc đã điều động lực lượng không quân, hải quân và tên lửa tiến hành các cuộc tập trận quân sự chung quanh đảo Đài Loan, một động thái mà Bắc Kinh gọi là "lời cảnh báo nghiêm khắc" đối với các thế lực ly khai và "can thiệp từ bên ngoài". Đáng chú ý, Bộ Ngoại giao Mỹ đã ra tuyên bố kêu gọi Bắc Kinh kiềm chế và cho rằng các hoạt động quân sự của Trung Quốc sẽ "làm gia tăng căng thẳng một cách không cần thiết".

Một số chuyên gia khác cho rằng việc quay trở lại Học thuyết Monroe có thể mang lại hiệu quả răn đe tích cực.

Họ cho rằng chính quyền hiện có một cơ hội duy nhất để tiếp tục chiến dịch gây áp lực chống lại Maduro nhằm tái thiết lập ưu thế chiến lược áp đảo của Mỹ ở Tây bán cầu "bằng cách ngầm định hình một thỏa thuận hậu Maduro đảm bảo các cường quốc ngoài bán cầu như Trung Quốc và Nga bị loại trừ khỏi ảnh hưởng đáng kể ở Caracas."

"Thành công của chiến dịch này tạo ra cơ hội có một không hai cho Washington để biến các ưu tiên an ninh của mình thành hiện thực chiến lược", Alexander B. Gray, một chuyên gia cao cấp không thường trú tại Hội đồng Đại Tây Dương, cho biết. Gray từng giữ chức phó trợ lý tổng thống và chánh văn phòng Hội đồng An ninh Quốc gia Nhà Trắng trong nhiệm kỳ đầu tiên của Trump.

Bài viết của Mariam Khan
Dịch bởi: Google Translate
Theo: abcnews.go.com (06/01/2026)
Link tham khảo:







KIÊM GIA 1 - THI KINH


Kiêm gia 1

Kiêm gia thương thương,
Bạch lộ vi sương.
Sở vị y nhân,
Tại thuỷ nhất phương.
Tố hồi tùng chi,
Đạo trở thả trường,
Tố du tùng chi,
Uyển tại thuỷ trung ương.


蒹葭 (一)

蒹葭蒼蒼
白露為霜
所謂伊人
在水一方
溯洄從之
道阻且長
溯游從之
宛在水中央


Lau lách 1
(Dịch thơ: Vũ Ngọc An Hiên)

Khóm lau xanh tốt mượt mà
Tầng tầng móc trắng như là phủ sương
Người mình muốn kể tận tường
Đã đi đến chốn mênh mang hải hà
Ngược dòng sóng bước cùng qua
Đường đi hiểm trở bôn ba chặng dài
Xuôi theo dòng chảy miệt mài
Giữa mênh mông nước người hoài cách xa

Khổng Tử » Thi kinh (Kinh thi) » Quốc phong » Tần phong

Nguồn: Thi Viện