Monday, December 1, 2025

NGU DỐT LỚN NHẤT ĐỜI NGƯỜI LÀ TỬ TẾ VỚI NGƯỜI NGOÀI, NHƯNG LẠI NÓNG NẢY VỚI NGƯỜI THÂN

Con người thật sự rất kỳ lạ, với người ngoài thì cười nói ngọt nhạt, luôn tỏ ra nhu mì, tử tế, nhưng với người thân lại hay nóng nảy, giận hờn, cãi vã.


Có người từng nó rằng: “Nho nhã lễ độ với người ngoài rất có thể chỉ là sự khéo léo, giảo hoạt trong đối nhân xử thế, còn thái độ tốt đối với những người mà mình yêu thương mới là nhân cách thực sự ăn sâu vào tận xương tận tủy của mỗi người”. Có nhiều người ra ngoài thì thơn thớt nói cười, hiền lành, nho nhã nhưng về với người thân, gia đình thì nóng nảy, cục súc, thường xuyên vô tâm, vô tứ, đây là một sai lầm rất lớn.

Sai lầm khi trút những cơn giận với người thân

Cuộc sống vốn không dễ dàng gì, ai cũng có lúc gặp phải những phiền phức, tức giận hoặc không vừa ý. Đi ra đường gặp chuyện không may, đi làm bị o ép, công việc không thuận ý thuận tình, vậy là chất chứa cả đống bực dọc trong người. Thế nhưng, đừng bao giờ mang hết những oan ức đó về nhà. Bước qua cánh cửa nhà, cố gắng để giữ gìn tâm trạng vui vẻ nhất, bởi người thân không có trách nhiệm phải chịu đựng những khó khăn của bạn. Mỗi người cố gắng một chút, nhà mới thật sự là bình yên.

Nhiều người thường tự biện minh rằng nhà là nơi để giãi bày cảm xúc, để bày tỏ những nỗi niềm của mình. Không thể phủ nhận rằng câu nói ấy sai nhưng hãy nhớ rằng chúng ta là giãi bày cảm xúc chứ không phải mang những cảm xúc tiêu cực trút lên người nhà. Giả như một gia đình mà ai cũng hành xử như vậy, thì nhà có còn là nơi để về nữa hay không?

Có người còn nói, người thân mà, kể cả cáu giận một chút nhưng chẳng ảnh hưởng gì. Điều đó thật sự sai lầm, có ai là không buồn, biết giận, những lời khó nghe đó sẽ khiến chính người thân thiết nhất của ta chịu tổn thương sâu sắc.

Đừng để đến khi mối quan hệ rạn nứt thì dù hối hận cũng không kịp.


Gia đình thuận hòa là hạnh phúc lớn nhất của mỗi người

Gia đình chính là nơi mỗi người tìm về khi vấp ngã, đau khổ, ốm đau, bệnh tật. Lúc thành công, khỏe mạnh, ai cũng ước ao được bay đến những chân trời mới, nhưng khi sức cùng lực kiệt, gia đình chính là chốn chờ đón chúng ta trở về.

Dần dần, con người sẽ nhận ra, gia đình hòa thuận, êm ấm là niềm vui lớn nhất trong cuộc đời, là động lực giúp chúng ta vượt qua được bao khó khăn. Gia đình hòa thuận, khó khăn nhọc nhằn đến đâu cũng đều có thể vượt qua.

Còn gì đáng sợ hơn khi về tới nhà mà ai cũng mặt mày nặng nhẹ, rồi những trận cãi vã, trách móc kéo dài thì có giàu sang phú quý con người cũng sẽ không chịu được. Cuộc sống cứ như vậy thì lấy đâu ra động lực để chúng ta phấn đấu vươn lên.

Gia đình vui vẻ, thuận hòa tự khắc sẽ khiến chúng ta yên ổn, có động lực để vươn lên.


Hãy biết trân trọng, yêu thương người nhà

Nhà là nơi để chúng ta trở về sau những ngày giông bão, là nơi dang rộng cánh tay ôm ấp chúng ta sau mỗi lần vấp ngã. Ở đây, mọi người luôn yêu thương, quan tâm bằng tình cảm chân thành nhất, không vụ lợi, toan tính thiệt hơn. Người nhà là những người quan trọng nhất trong cuộc đời, là người mà chúng ta nên đối xử tử tế nhất.

Bởi thế, hãy yêu thương, trân trọng những người thân xung quanh mình hơn. Hãy cư xử với người nhà của mình một cách vui vẻ, hài hòa và ấm áp nhất có thể. Nhìn thấy khuôn mặt rạng rỡ của cha, nụ cười hiền hòa của mẹ,…chúng ta sẽ cảm nhận được yêu thương nhiều hơn và ấm áp ở trong tim.

Đừng để những giận buồn vô cứ mà chi phối cảm xúc rồi trút lên người nhà. Một đời người nói dài cũng không dài, nói ngắn cũng không ngắn, đừng để phải ân hận bởi những gì mình đã làm.

Theo: langzen.vn

Sunday, November 30, 2025

KHÔNG THỂ ĐÁNH GIÁ MỘT CON CÁ QUA KHẢ NĂNG TRÈO CÂY, MÀ PHẢI NHÌN XEM KHẢ NĂNG BƠI LỘI CỦA NÓ NHƯ THẾ NÀO

Ai cũng đều được sinh ra với những tiềm năng và những giá trị như nhau như một con người. Suy nghĩ rằng chúng ta “không đủ”, “không tốt như người khác” là một niềm tin sai lầm mà chúng ta phải học cách thay đổi theo thời gian.


Albert Einstein đã nói: “Ai cũng là thiên tài. Nhưng nếu bạn đánh giá một con cá bằng khả năng leo cây thì cả đời (con cá đó) sẽ nghĩ rằng mình ngu ngốc”. Chúng ta đều có thế mạnh và điểm yếu. Ai đó có thể là một nhạc sĩ tài ba, nhưng là một đầu bếp tệ hại. Khả năng trong một lĩnh vực nào đó cũng không định nghĩ giá trị cốt lõi của một người.

Câu chuyện “Con cá leo cây”

Tại một khu rừng nọ, nhằm tìm ra những con vật tài giỏi để giao một số trọng trách, người ta tổ chức một kỳ thi với sự tham gia của các con vật tại đó, gồm: Quạ, Khỉ, Chim cánh cụt, Voi, Cá, Hải cẩu và Chó. Khi đông đủ, vị giám thị ra đề: “Để công bằng, tất cả phải làm chung một bài kiểm tra: Hãy leo lên cái cây kia!”.

Cuộc thi bắt đầu. Quạ thi đầu tiên và tạo được sự bất ngờ vì sự giỏi giang của mình, nó chọn con đường nhanh nhất là bay thẳng lên đỉnh cây. Giám thị coi thi phán rằng: “Con rất giỏi và thông minh, chọn con đường nhanh nhất, không theo một trình tự nào và tới được đỉnh cây chỉ trong vài giây, con được 10 điểm”.

“Cảm ơn thầy, đó là điều hiển nhiên”. – Quạ đáp.

Nguồn: thptdongdau

Đến phiên Khỉ thi, một sự khởi động nhẹ nhàng, Khỉ vặn mình để chuẩn bị trèo lên cây, chiếc cây cao nhưng khỉ vẫn mỉm cười và tự tin rằng chuyện này trong tầm tay mình vì ngày nào nó chả luyện trèo hết cây này, đến cây khác nhuyễn như cháo. Thật vậy, Khỉ chỉ cần chốc lát là leo lên tận đỉnh của cây và thầy giám thị vui vẻ chấm:

“Con làm tốt lắm, đi theo trình tự, theo đúng bài bản và đã leo lên được đỉnh cây, tuy rằng con không có sự thông minh, nhưng ý chí và sự cần cù của con cũng đã mang đến thành công. Ta cho 9 điểm”.

“Cảm ơn thầy, cần cù, chăm chỉ là một phần của thành công ạ”. – Khỉ đáp.

Đến phiên Chim cánh cụt thi, cảm thấy rụt rè và sợ hãi khi thấy cái cây quá to và cao, đang đứng rui rẩy thì Voi lên tiếng.

“Thưa, con xin phép cho con thi trước được không ạ?”

“Ta đồng ý”. – Giám thị trả lời.

Thế là Voi thay Chim cánh cụt thi trước và điều bất ngờ xảy ra khi voi húc liên tục cả thân hình đồ sộ của mình vào thân cây, khiến thân cây rung chuyển, chao đảo và rồi ngã bật gốc xuống. Thầy giám thị tức tối liền quát to:

“Cậu làm cái quái gì thế? Định phá kỳ thi của ta sao?”

“Dạ, không ạ, đó chỉ là cách của con, mặc dù có tổn hại nhưng con vẫn hoàn thành bài thi”.

Voi ung dung đi từ gốc cây đến đỉnh cây. Và lần lượt từ Chim cánh cụt, Hải cẩu và Chó chỉ cần leo lên thân cây và đi từ gốc đến đỉnh cây 1 cách dễ dàng và về đích hoàn thành bài thi. Nhưng riêng cá thì không thể, nó không thể nào ra khỏi bể để làm bài kiểm tra giống như các bạn mình, Quạ và Khỉ nhìn khinh khi, dè bỉu, giám thị cũng liên tục hối thúc không chút cảm thông.

Nó buồn lắm và tự trách mình thật tệ hại, kém cỏi so với người khác, một cảm giác bất tài, vô dụng liên tục hiện lên trong tâm trí nó. Ý định nảy sinh trong đầu cá bây giờ là chết để được giải thoát, một kẻ bất tài thì chết cũng có gì đáng tiếc chứ. Nhưng khi cá chưa kịp làm gì, bỗng nó thấy cả nhóm Voi, Chim cánh cụt, Hải cẩu và Chó cùng nhau đẩy cái cây xuống dòng sông gần đó, rồi nhanh chóng, bọn chúng đưa cá đến gần sông thả xuống nước và từ đó cá cũng bơi từ gốc lên đỉnh cây và hoàn thành bài kiểm tra một cách thuận lợi.

Con cá nghĩ mình ngu ngốc – Người làm cha mẹ có thực sự công bằng với con

Nguồn: thanhnien

Nhà bác học Albert Einstein từng nói rằng: “Ai cũng là thiên tài. Nhưng nếu bạn đánh giá một con cá bằng khả năng leo cây, nó sẽ sống suốt đời với niềm tin rằng nó là kẻ đần độn”. Liệu có công bằng khi bắt một cô bé với năng khiếu hội họa, yêu thích những sắc màu phải đạt nhất nhì lớp môn Toán hay ép buộc cậu bé thích khám phá máy móc, lập trình ngồi đọc quyển sách văn chương dày cộp? Thay vì để “con cá” năng khiếu trong trẻ em được thoải mái vẫy vùng, sống đúng khả năng bơi lội đỉnh cao, phụ huynh lại thế chỗ ước mơ của các em bằng mơ ước của chính mình.

Thay vì nhìn nhận năng khiếu, đam mê của các bé, gia đình lại chỉ trông chờ vào việc đào tạo những đứa trẻ hoàn hảo, sở hữu thành tích vượt trội. Chính vì điều này, bao ước mơ của trẻ đã phần nào phải chịu vùi dập, “bóp nghẹt” ngay trước khi kịp thành hình. Thiếu đi cái nhìn đa chiều, cho rằng những ước mơ của con trẻ viển vông, chính các bậc phụ huynh đã đóng đi cánh cửa tương lai của con em mình.

Nhớ kỹ 3 điều này để tự tin vào chính mình

Trong tiếng Anh, có từ “self-esteem”, chỉ về cách chúng ta nhìn nhận và đánh giá giá trị bản thân. Như một mô tả trên Psychology Today, một người có self-esteem tốt là người tự tin và vững tin vào giá trị của mình. Sự tự tin này tách biệt khỏi những yếu tố bên ngoài như giàu nghèo, trình độ học vấn, sức khỏe, tình trạng xã hội.

Theo trang Mind.org.uk, có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến việc một ai đó đánh giá chính họ như thế nào, và những yếu tố này thay đổi giữa những người khác nhau. Việc trải qua những trải nghiệm khó khăn trong quá khứ: Bị bạo hành, thất nghiệp, stress kéo dài, ốm đau thể chất, gặp các vấn đề về sức khỏe tinh thần, chia ly hay ly hôn… có thể ảnh hưởng đến sự tự tin của một người. Còn trang The Guardian dẫn ra một kết quả nghiên cứu trên gần người Mỹ từ khi họ sinh ra đến năm họ 27 tuổi, và phát hiện rằng: Môi trường gia đình, đặc biệt trong 6 năm đầu đời, có tác động lâu dài tới sự tự tin bản thân.

Nguồn: monkey

Tuy nhiên, khi đã là một-người-lớn và có sự tự tin thấp, bạn vẫn có thể cải thiện cái gọi là niềm tin vào chính mình này. Bằng 3 cách sau:

1. “Chỉnh sửa” self-talk – những gì bạn nói với chính mình

Bạn đã bao giờ có suy nghĩ trong đầu rằng: “Mình thật xấu”, “mình chả ra gì”, “mình thua kém mọi người”, hay “mình là kẻ thất bại” chưa? Với nhiều người, những suy nghĩ này thường kéo đến nhiều nhất khi họ gặp khó khăn hay bế tắc trong cuộc sống.

Một bài báo trên The New York Times dẫn lời Eric Barker, tác giả cuốn sách về thành công và phát triển bản thân về việc thông cảm cho bản thân: “Điều đầu tiên và quan trọng nhất là để ý giọng nói bên trong đầu bạn – giọng điệu bình luận mà tất cả chúng ta đều có khi chúng ta sống”.

“Thi thoảng giọng nói đó quá nghiêm trọng. Bạn tự đánh gục bản thân khi mắc bất cứ lỗi lầm nào. Để thông cảm và hiểu bản thân hơn, bạn cần để ý tới giọng nói đó và chỉnh sửa nó”, Barker cho hay.

Để cải thiện, bạn hãy thay đổi cách bạn nói chuyện với chính mình. Mỗi khi những suy nghĩ tiêu cực kéo đến và thấy bạn đang tự phán xét mình, bạn hãy nhẹ nhàng ghi xuống những những gì đang diễn ra, nhìn nhận mọi việc từ một góc nhìn khách quan và thực tế nhất có thể. Đó là cách để thử thách những niềm tin tiêu cực về chính mình.

2. Ngưng so sánh bản thân với người khác

Ngày nay, rất khó để tránh việc so sánh bản thân bạn với người khác, đặc biệt là khi chúng ta được bao quanh bởi những hình ảnh của người nổi tiếng và những con người trên mạng xã hội.

Trang The Guardian dẫn lời chuyên gia tâm lý Linda Blair, rằng không thể có một cái nhìn chính xác về người khác, đặc biệt là từ trạng thái “ảo” của họ trên mạng xã hội: “Bạn đang so sánh bản thân bạn với một điều không có thực, và điều này dẫn đến sự thất vọng”.

3. Tìm ra điều gì bạn thích và phát triển nó

Cuối cùng, sự tự tin cá nhân được xây dựng dựa trên việc thể hiện những khả năng thực sự và những thành tựu trong những mặt của cuộc sống mà có ý nghĩa với chúng ta. Nếu bạn tự hào ở kỹ năng viết của mình, hãy viết nhiều hơn. Nếu bạn thích vẽ, hãy đăng ký một lớp học vẽ và tham gia các cộng đồng mỹ thuật. Nói tóm lại, để tự tin, hãy tìm ra những năng lực của bạn và tìm cơ hội phát triển chúng.

Nguồn: pinterest

Trên trang Psychology Today, nhà trị liệu tâm lý Kristie Overstreet khuyến nghị chúng ta hãy hỏi bản thân mình: “Thời gian nào trong cuộc đời bạn cảm thấy có sự tự tin? Trong giai đoạn đó bạn đang làm gì?” Nếu khó khăn để tìm thấy những tài năng cá biệt của bạn, hỏi bạn bè để chỉ ra cho bạn. Đôi khi người khác dễ nhìn thấy điều tốt đẹp ở chúng ta hơn là chúng ta tự nhìn nhận mình.

Một lời cuối dành cho bạn: Học cách tách bạch giữa hoàn cảnh và giá trị của bạn là chìa khóa cho sự tự tin cá nhân. Nhận định giá trị bên trong và yêu thương một bản thân không hoàn hảo sẽ cung cấp một nền tảng vững chắc cho sự phát triển. Với sự vững chắc đó, một người được giải phóng để phát triển bản thân trong sự vui vẻ, yêu thích chứ không phải trong nỗi sợ hãi thất bại, bởi thất bại đâu có thay đổi giá trị cốt lõi của chúng ta.

Theo: cafebiz/thptdongdau

HOÁN KHÊ SA (NHẤT HƯỚNG NIÊN QUANG HỮU HẠN THÂN) - ÁN THÙ


Hoán khê sa - Án Thù

Nhất hướng niên quang hữu hạn thân,
Đẳng nhàn ly biệt dị tiêu hồn.
Tửu diên ca tịch mạc từ tần.

Mãn mục sơn hà không niệm viễn,
Lạc hoa phong vũ cánh thương xuân.
Bất như liên thủ nhãn tiền nhân.


浣溪沙 - 晏殊

一向年光有限身
等閒離別易銷魂
酒筵歌席莫辭頻

滿目山河空念遠
落花風雨更傷春
不如憐取眼前人


Hoán khê sa 
(Dịch thơ: Nguyễn Đương Tịnh)

Một thoáng năm đi tuổi một lần
Thói thường ly biệt chết trong hồn
Tiệc rượu vui đi vì ít có

Non sông phóng mắt cõi mênh mông
Mưa gió tội xuân hoa tàn rụng
Chi bằng họp mặt với nhau luôn


Sơ lược tiểu sử tác giả:

Án Thù 晏殊 (991-1055) tự Đồng Thúc, người huyện Lâm Xuyên (nay thuộc tỉnh Giang Tây), 7 tuổi đã làm văn, về sau làm quan tới Tể tướng. Từ của ông có phong vị xảo diệu, nùng diễm mà đối thê lương uyển chuyển, phong cách rất cao. Ông có vặp tập 240 quyển, song ông nổi tiếng trên văn học sử lại là tập Chân ngọc từ.

Nguồn: Thi Viện


BÀ LÃO ĐIỀU CHẾ MÓN CANH MẠNH BÀ QUÊN LÃNG RỐT CUỘC LÀ AI? CANH MẠNH BÀ ĐƯỢC ĐIỀU CHẾ TỪ NGUYÊN LIỆU GÌ?

Từ xưa đến nay, chắc hẳn nhiều người từng nghe về câu chuyện nếu muốn đầu thai phải uống canh Mạnh Bà. Đó là thứ canh của quên lãng, xóa bỏ mọi việc ở cõi hồng trần.


Bà lão điều chế món canh Mạnh Bà quên lãng rốt cuộc là ai? Canh Mạnh Bà được điều chế từ nguyên liệu gì?

Truyền thuyết kể rằng Mạnh Bà tên gọi là Mạnh Nguyệt Nương, là một người phụ nữ sống vào thời Tây Hán. Mạnh Nguyệt Nương là tiểu thư khuê các của một gia đình giàu có, nhưng từ nhỏ đã không màng đến công danh lợi lộc, cũng không màng tới cuộc sống nơi thế gian, mà chỉ có một nguyện ước được tu hành. Đến năm 20 tuổi, Mạnh Nguyệt Nương cải trang thành con trai, vân du khắp nơi để tầm sư học Đạo.

Một ngày kia, Mạnh Nguyệt Nương đến núi Võ Đang. Sẵn có thiên tính bẩm sinh, bà biết rằng trên núi có chân nhân tọa trấn, nên muốn nhân cơ hội này đến diện kiến. Núi Võ Đang vốn là nơi ở của Chân Vũ Đại Đế, một trong bốn vị thần tinh tú của Đạo gia. Trước khi Mạnh Nguyệt Nương lên núi, thần Chân Vũ đã tiên đoán được sự xuất hiện của một bậc cao nhân, bèn sai đồ đệ đi tiếp đón.

Vị đồ đệ của Chân Vũ vừa gặp Mạnh Nguyệt Nương đã có ý khinh thường, cho rằng đó chỉ là một thôn nữ bình thường, không đáng để được tiếp đón. Thế là, vị đồ đệ này sai một tiểu đồng mang chén trà ra mời khách, còn mình thì bỏ đi luyện công, để mặc khách một mình ngắm cảnh.


Mạnh Nguyệt Nương trong lòng phật ý nên định bụng sẽ cho vị đồ đệ kia một bài học. Thế là, bà lấy ra một ít thảo dược bí truyền bỏ vào chén trà, sau đó nằm lăn lộn trên mặt đất, vừa ôm bụng vừa kêu lên: “Trong trà có độc, trong trà có độc!”

Vị đồ đệ biết chuyện, trong lòng giật mình kinh sợ, bèn vội vã chạy đến. Lúc ấy Mạnh Nguyệt Nương đang nằm co ro rên rỉ, miệng không ngừng kêu thét. Vị đồ đệ bưng chén trà lên xem xét, đúng lúc ấy bị nữ khách đổ chén trà vào miệng anh ta, còn cười lớn rằng: “Cho ngươi chịu đắng xem thế nào!”

Bột thuốc ấy vốn là thảo dược bí truyền của Mạnh gia, chuyên dùng để bôi ngoài da. Nhưng nếu uống vào sẽ đắng đến 3 tháng sau mới hết.

Mạnh Nguyệt Nương chỉ định đùa một trận, nhưng không ngờ sau khi uống phải chén trà kia, vị đồ đệ ấy lại trở nên ngờ nghệch, đôi mắt cứ lơ đãng nhìn xung quanh.

Chuyện gì đang xảy ra thế này? Mạnh Nguyệt Nương bối rối không biết phải làm sao. Đúng lúc ấy Chân Vũ Đại Đế hiện ra trước mặt, nói rằng: “Đạo hữu, ta có lòng mến khách, dùng trà tiên thảo của núi Võ Đang chiêu đãi đạo hữu, cớ sao ngươi lại giở trò với đệ tử ta?”

Mạnh Nguyệt Nương biết mình sai, nhưng vẫn cố cãi lại: “Đồ đệ của ông bất kính với ta, ta cũng chỉ đùa một chút chứ không có ý làm hại, vậy sao ông còn bênh vực đồ đệ của mình như thế?”

“Đạo hữu hiểu nhầm rồi, bần đạo đến đây chỉ để nói lời cảm tạ. May nhờ tiên dược của đạo hữu, tên đồ đệ chẳng ra sao của ta nay đã tu thành kim đan đại đạo!”

Mạnh Nguyệt Nương kinh ngạc hỏi lại: “Sao có thể thế được? Thuốc của ta chỉ để trị vết thương ngoài da, hà cớ gì lại giúp người ta tu thành được?”


Chân Vũ Đại Đế cười lớn: “Đồ đệ của ta đã tu hơn 300 năm rồi, đáng lẽ đã có thể thành đạo, nhưng vì tư tưởng chứa đầy tạp niệm nên mới lẹt đẹt mãi không lên được. Nhờ có tiên dược của đạo hữu, tên đồ đệ ngốc ấy đã quên đi quá khứ, tâm trí thanh tịnh, cho nên chỉ trong nháy mắt đã đắc đạo thành tiên”.

Thì ra, bột thuốc của Mạnh Nguyệt Nương khi pha lẫn cùng với trà tiên thảo của núi Võ Đang lại có thể giúp người ta quên đi quá khứ, đạt đến độ thân tâm thuần tịnh.

Sau đó, Chân Vũ Đại Đế lấy ra một gói đồ tặng cho Mạnh Nguyệt Nương để tỏ lòng thành kính: “Đây là tiên thảo trà đặc biệt của núi Võ Đang, nay xin tặng lại đạo hữu để thay lời cảm kích”.

Cũng kể từ đó, Mạnh Nguyệt Nương và Chân Vũ Đại Đế kết làm huynh muội. Bà đã ở lại núi Võ Đang tu luyện suốt 49 năm trước khi đắc đạo thành tiên. Món trà quên lãng chính là được tìm ra như thế, nó gắn liền với câu chuyện tu đạo của bà. Đây là loại trà thần bí mà chỉ có mình Mạnh Nguyệt Nương mới có thể chế xuất ra được. Nó là thứ báu vật có sức mạnh kinh thiên động địa, chấn động quỷ thần, biết bao người tu tiên luyện đạo muốn có mà không thể được.


Uống canh Mạnh Bà sẽ thế nào?

Những linh hồn sau khi uống canh Mạnh Bà, nếu là người lương thiện thì sau khi uống sẽ thành người thông minh, khỏe mạnh. Những người ác sau khi uống nước canh thì thần trí sẽ không tỉnh táo, cơ thể yếu nhược để họ có cơ hội ăn năn hối hận.

Cầu Nại Hà có phạm vi vài dặm, để qua được sông Vong Xuyên thì phải đi qua cầu Nại Hà. Cầu Nại Hà quanh năm mây mù lượn lờ, khi đi trên cầu phảng phất như đi trong mây. Người đi qua đi lại cầu, gặp nhau nhưng không nhìn rõ mặt. Bờ bên này cầu có tiếng sói gào thét rên rỉ, bờ bên kia lại lặng yên vắng vẻ.

Đứng trên Vọng Hương Đài mỏi mắt chờ mong tìm kiếm cố hương ở phương nào? Nhìn thấy cảnh người thân khóc thương thảm thiết với bao tiếc nuối…

An Nhiên / Theo: ĐKN

Saturday, November 29, 2025

"TRƯỜNG PHÁI HÀN LÂM" - TÔN VINH HAY BỊ CHÊ CỔ HỦ?

Khi thưởng thức những tác phẩm hội họa cuối thế kỷ 19, ta thường nghe nói đến việc nhiều họa sĩ nổi loạn chống lại “chủ nghĩa hàn lâm” hay “trường phái hàn lâm”.


Điều này khiến trường phái hàn lâm bị nhìn nhận như một thứ gì đó rập khuôn, lỗi thời, gò bó. Nhưng đồng thời, từ “hàn lâm” lại gợi đến sự chuẩn mực, uy tín, mang màu sắc học thuật. Vậy rốt cuộc, trường phái hàn lâm là tốt hay xấu?

Nguồn gốc và vai trò ban đầu của trường phái hàn lâm

Thuật ngữ “trường phái hàn lâm” (academism) có nguồn gốc từ thế kỷ 16, khi danh họa Vasari thành lập Học viện Mỹ thuật tại Florence (Ý), với mục tiêu đào tạo nghệ sĩ chuyên nghiệp. Mô hình này nhanh chóng lan rộng khắp châu Âu, đặc biệt nở rộ tại Pháp dưới sự bảo trợ của vua Louis XIV và sau này là Napoleon. Nhờ các học viện nghệ thuật, nước Pháp sản sinh ra nhiều tài năng kiệt xuất, góp phần đưa nghệ thuật Pháp lên đỉnh cao – trở thành hình mẫu nghệ thuật chính thống được công nhận.

Trường phái hàn lâm đề cao tư duy lý trí trong nghệ thuật: từ luật phối cảnh, tỷ lệ cơ thể học, bố cục hình học, ánh sáng – bóng tối đều được huấn luyện bài bản. Tác phẩm hàn lâm không chỉ đạt đến độ chính xác về kỹ thuật mà còn giữ được vẻ đẹp cổ điển: cân bằng, hài hòa, tôn nghiêm. Chủ đề được lựa chọn cũng phải “cao quý” – như tôn giáo, thần thoại hay lịch sử – mang ý nghĩa giáo dục, khai sáng con người. Do đó, nghệ thuật hàn lâm không chỉ đẹp mà còn mang khí chất trang nghiêm, quy mô hoành tráng.

“Lời thề của Horatii”, Jacques-Louis David (1748-1825), Louvre. (Được cung cấp bởi Stovall)

Khi “hàn lâm” từ chuẩn mực bị cho là tiêu cực

Sang thế kỷ 19, các phong trào nghệ thuật mới lần lượt ra đời. Dù học viện vẫn tiếp thu thêm các khuynh hướng như chủ nghĩa lãng mạn (vốn từng bị xem là đối lập với chủ nghĩa cổ điển), nhưng quyền lực của giới hàn lâm trong việc kiểm soát các cuộc triển lãm lớn (như Salon ở Pháp) khiến họ trở nên bảo thủ.

Dần dần, nghệ thuật hàn lâm bị chỉ trích vì rập khuôn, không theo kịp thời đại. Những nghệ sĩ theo đuổi chủ nghĩa hiện thực hay ấn tượng thường bị từ chối trưng bày, và họ xem học viện như “bức tường thành” cản trở tự do sáng tạo. Từ đó, “trường phái hàn lâm” dần mang hàm ý chê bai, bảo thủ và lỗi thời.

“Tangle of Yarn”, Frederic Leighton (1830-1896), 1878, Vương quốc Anh. (Thuộc phạm vi công cộng)

Ánh sáng le lói cuối thế kỷ: Giữ vững lý tưởng giữa làn sóng hiện đại

Cuối thế kỷ 19, khi chủ nghĩa hiện đại bùng nổ, quan niệm nghệ thuật trở nên đa dạng, thậm chí lộn xộn. Một số họa sĩ vẫn kiên định với giá trị hàn lâm, tìm cách kết hợp chất cổ điển với sự mềm mại, lãng mạn để tạo ra những tác phẩm thơ mộng và đầy mỹ cảm.

Những tên tuổi tiêu biểu gồm:

  • William-Adolphe Bouguereau (Pháp) – người luôn tin rằng nghệ thuật cần hướng đến cái đẹp và sự thật tuyệt đối.

  • Frederic Leighton (Anh)

  • Lawrence Alma-Tadema (gốc Hà Lan)

Dù tranh của họ có bố cục chuẩn mực, kỹ thuật tinh tế và phong cách thanh tao, nhưng trong dòng chảy ồ ạt của nghệ thuật hiện đại, họ dần bị lãng quên, ít được nhắc tới trong các sách sử nghệ thuật.

Sự phục hồi trong thế kỷ 21: tìm lại nền tảng vững chắc

Ngày nay, khi nghệ thuật hiện đại trở nên quá “phi chuẩn”, nhiều người bắt đầu tìm lại các giá trị nền tảng. Phong trào phục hưng nghệ thuật hàn lâm đang lặng lẽ quay trở lại, đặc biệt là trong các trường đào tạo mỹ thuật chuyên sâu. Bởi lẽ, hàn lâm không chỉ là khuôn khổ mà còn là kho tàng giá trị – kế thừa tinh thần nhân văn từ thời Phục Hưng, đòi hỏi người nghệ sĩ phải đạt đến sự hoàn thiện cả về kỹ thuật lẫn tư tưởng.

Việc cho rằng “hàn lâm” là lỗi thời đôi khi chỉ là thành kiến. Thực ra, đó vẫn là một di sản nghệ thuật đáng trân trọng, và luôn có chỗ đứng xứng đáng trong lịch sử mỹ thuật nhân loại.

Bài ca của các thiên thần của William-Adolphe Bouguereau. (Thuộc phạm vi công cộng)

Mỹ Mỹ biên dịch
Theo: vandieuhay

5 LOẠI CÂY CỰC HIẾM NỞ HOA, NHƯNG ĐÃ NỞ LÀ CÓ "ĐIỀM" CHO GIA CHỦ

Những loại cây dưới đây bình thường hiếm nở hoa, nhưng một khi đã nở là sẽ mang đến tài lộc, may mắn cho gia chủ.

Cây lưỡi hổ


Hoa của nó mọc từ thân hoa, khi ta nhìn thấy một chồi xanh xuất hiện từ cái lá thì có nghĩa nó đang từ từ nở hoa. Hoa của cây lưỡi hổ không dễ thấy, nó có màu xanh nhạt, mùi thơm rất nhẹ.

Lưỡi hổ là cây cảnh phổ biến, được nhiều gia đình trồng loài cây này ít khi nở hoa. Chúng có tác dụng xua đuổi tà ma, xui xẻo vào nhà.

Cây lưỡi hổ là một trong những cây nở hoa sẽ hút lộc vì cây rất hiếm ra hoa. Theo phong thủy khi cây ra hoa, đặc biệt vào dịp đầu năm thì năm đó gia chủ sẽ phát tài, công việc sự nghiệp thuận lợi, gia đình bình an, hạnh phúc

Hoa lưỡi hổ nở tầm về chiều, có cánh hoa dài, mảnh, cuộn lại thành vòng rất đẹp.

Cây kim tiền

Cây kim tiền là cây phong thủy được rất nhiều gia đình và công ty ưa chuộng. Đúng như tên gọi của nó, kim là phát tài, tiền là giàu sang phú quý. Cây kim tiền sẽ mang đến tài lộc, sung túc cho gia chủ hoặc các doanh nghiệp.

Cây kim tiền được nhiều người yêu thích nhờ những chiếc lá giống như đồng xu giúp chúng trở thành một thỏi nam châm hút tiền vàng cực tốt.

Hoa cây kim tiền có màu trắng, hình trụ dài mọc từ gốc lên, trên hoa có các nếp hoa văn uốn lượn tinh tế. – Nguồn ảnh: cayxinh.vn

Loại cây mọng nước này cũng rất dễ chăm sóc và không cần tốn nhiều công sức. Bạn chỉ cần tưới đẫm nước và tránh để dưới ánh nắng trực tiếp.

Hoa cây kim tiền có màu trắng, hình trụ dài mọc từ gốc lên, trên hoa có các nếp hoa văn uốn lượn tinh tế.

Cây kim tiền khó ra hoa đến nỗi hầu hết chúng ta chỉ nghĩ rằng nó suốt đời chỉ có cành lá xanh tươi như thế mà thôi. Chính vì vậy, nếu cây kim tiền trong nhà bạn ra hoa, đây là một điềm lành cho gia đình, mang lại tài lộc gấp đôi cho gia chủ.

Cây vạn tuế

Từ xa xưa đã có câu: “Cây vạn tuế nở hoa, nghìn năm mới thấy!”

Mặc dù loài cây cảnh vạn tuế được lai giống về cơ bản có thể nở hoa 10 năm một lần hoặc nhanh hơn tùy vào thổ nhưỡng và cách chăm sóc. Tuy nhiên cũng không nhiều người được chứng kiến tận mắt điều này.

Sự nở hoa của cây vạn tuế luôn là biểu tượng của điềm lành. – Nguồn ảnh: eva.vn

Cây Vạn Tuế là cây nằm trong top 5 loại cây phong thủy mang ý nghĩa tâm linh và quyền lực nhất Việt Nam. Đồng thời cũng là cây có tuổi thọ cao nhất trong các cây sinh vật cảnh đẹp và ý nghĩa của Châu Á.

Loài cây này vừa tượng trưng cho sự trường tồn của sức sống. Vừa mang đến ý nghĩa về sức khỏe và hạnh phúc ngàn năm cho gia chủ.

Đương nhiên, sự nở hoa của cây vạn tuế luôn là biểu tượng của điềm lành. Nếu cây cảnh vạn tuế trong nhà bạn nở hoa có nghĩa những điều tốt lành sắp đến!

Cây Vạn tuế còn có sức sống bền bỉ và mãnh liệt, do đó kỹ thuật trồng cây Vạn tuế tương đối đơn giản, được nhiều người áp dụng trồng khắp nơi từ vườn nhà cho tới công viên, cây công trình, đình, chùa…

Cây cành vàng lá ngọc

Cây lá ngọc cành vàng thuộc dạng cây lá bỏng với những lá tròn xoe như đồng xu thích được ưa chuộng làm cây bonsai, cây nội thất bởi tính chịu khắc nghiệt của nó.

khi cây nở hoa toàn cây chi chít sai hoa tượng trưng cho sự giàu sang phú quý của gia chủ được nhân đôi. – Nguồn ảnh: hoala.vn

Bởi tính chịu khắc nghiệt ấy mà lá ngọc cành vàng có thể trồng nội thất, ngoại thất, ban công, cửa sổ, trong các văn phòng ở vị trí quầy thu ngân, giữa các lối đi để thu hút vận khí và tài lộc, hoặc ghép vào non bộ đá cảnh làm tiểu cảnh…

Cây lá ngọc cành vàng được trồng trước cửa nhà khi cây nở hoa toàn cây chi chít sai hoa tượng trưng cho sự giàu sang phú quý của gia chủ được nhân đôi

Cây trúc phát lộc

Đây là loại cây thủy canh, dễ sống, dễ chăm sóc nên được nhiều người yêu thích.

Thân cây được chia làm nhiều đốt như cây trúc, các chồi non mọc ra từ nách lá khiến cây có màu xanh đẹp mắt.

Hoa của cây trúc phát lộc có màu trắng, nở từng lùm, mọc vươn lên từ tán cây rất đẹp.

Nếu cây nở hoa thì gia chủ sẽ được Thần tài gõ cửa, tiền bạc vào như nước. – Nguồn ảnh: dantri.com.vn

Tuy nhiên, rất ít người nhìn thấy hoa của cây trúc phát lộc và thực tế đây cũng là loại cây hiếm nở hoa. Cây sẽ mang đến “đại cát đại lợi” cho gia chủ, đặc biệt nếu được trồng vào dịp đầu năm. Nhiều người cho rằng nếu cây nở hoa thì gia chủ sẽ được Thần tài gõ cửa, tiền bạc vào như nước.

Nếu bạn muốn cây nở hoa, hãy trồng dưới đất thay vì trồng trong chậu, cơ hội nở hoa sẽ cao hơn.

Tịnh Yên
Nguồn: ia.baohanquoc.com

TÁNG HOA TỪ - TÀO TUYẾT CẦN


Táng hoa từ

Hoa tạ hoa phi, phi mãn thiên,
Hồng tiêu hương đoạn hữu thuỳ liên.
Du ti nhuyễn hệ phiêu xuân tạ,
Lạc nhứ khinh niêm phốc tú liêm.
Khuê trung nữ nhi tích xuân mộ,
Sầu tự mãn hoài vô trước xứ,
Thủ bả hoa sừ xuất tú liêm,
Nhẫn đạp lạc hoa lai phục khứ.
Liễu ti du giáp tự phương phi,
Na quản đào phiêu dữ lý phi.
Đào lý minh niên năng tái phát,
Minh niên khuê trung tri hữu thuỳ.
Tam nguyệt hương sào dĩ luỹ thành,
Lương gian yến tử thái vô tình.
Minh niên hoa phát tuy khả trác,
Khước bất đạo nhân khứ lương không sào dã khuynh!
Nhất niên tam bách lục thập nhật,
Phong đao sương kiếm nghiêm tương bức.
Minh mị tiên nghiên năng kỷ thì,
Nhất triêu phiêu bạc nan tầm mịch.
Hoa khai dị kiến lạc nan tầm,
Giai tiền sầu sát táng hoa nhân.
Độc ỷ hoa sừ lệ ám sái,
Sái thượng không chi kiến huyết ngân.
Đỗ quyên vô ngữ chính hoàng hôn,
Hà sừ quy khứ yểm trùng môn.
Thanh đăng chiếu bích nhân sơ thuỵ,
Lãnh vũ xao song bị vị ôn.
Quái nùng để sự bội thương thần,
Bán vị liên xuân bán não xuân.
Liên xuân hốt chí não hốt khứ,
Chí hựu vô ngôn khứ bất văn.
Tạc tiêu đình ngoại bi ca phát,
Tri thị hoa hồn dữ điểu hồn?
Hoa hồn điểu hồn tổng nan lưu,
Điểu tự vô ngôn hoa tự tu.
Nguyện nùng hiếp hạ sinh song dực,
Tuỳ hoa phi đáo thiên tẫn đầu.
Thiên tẫn đầu! Hà xứ hữu hương khâu?
Vị nhược cẩm nang thu diễm cốt,
Nhất bồi tịnh thổ yểm phong lưu.
Chất bản khiết lai hoàn khiết khứ,
Bất giao ô náo hãm cừ câu.
Nhĩ kim tử khứ nùng thu táng,
Vị bốc nùng thân hà nhật táng.
Nùng kim táng hoa nhân tiếu si,
Tha niên táng nùng tri thị thuỳ.
Thí khán xuân tàn hoa tiệm lạc,
Tiện thị hồng nhan lão tử thì.
Nhất triêu xuân tận hồng nhan lão,
Hoa lạc nhân vong lưỡng bất tri.


葬花詞

花謝花飛飛滿天,
紅消香斷有誰憐?
遊絲軟系飄春榭,
落絮輕粘扑繡帘。
閨中女兒惜春暮,
愁緒滿懷無著處,
手把花鋤出繡帘,
忍踏落花來復去?
柳絲榆莢自芳菲,
哪管桃飄與李飛,
桃李明年能再發,
明年閨中知有誰?
三月香巢已壘成,
梁間燕子太無情,
明年花發雖可啄,
卻不道人去梁空巢也傾。
一年三百六十日,
風刀霜劍嚴相逼,
明媚鮮妍能几時,
一朝漂泊難尋覓。
花開易見落難尋,
階前愁煞葬花人,
獨倚花鋤淚暗灑,
洒上空枝見血痕。
杜鵑無語正黃昏,
荷鋤歸去掩重門,
青燈照壁人初睡,
冷雨敲窗被未溫。
怪儂底事倍傷神?
半為憐春半惱春,
憐春忽至惱忽去,
至又無言去不聞。
昨宵亭外悲歌發,
知是花魂與鳥魂?
花魂鳥魂總難留,
鳥自無言花自羞。
愿儂脅下生雙翼,
隨花飛到天盡頭。
天盡頭!何處有香丘?
未若錦囊收艷骨,
一抔淨土掩風流,
質本潔來還潔去,
不教污淖陷渠溝。
爾今死去儂收葬,
未卜儂身何日喪?
儂今葬花人笑痴,
他年葬儂知是誰?
試看春殘花漸落,
便是紅顏老死時。
一朝春盡紅顏老,
花落人亡兩不知!


Bài hát chôn hoa
(Dịch thơ: Billy Nguyễn)

Hoa bay hoa rụng khắp trời
Hồng phai hương nhạt ai người thương hoa?
Đài xuân tơ rủ la đà
Rèm thêu bóng khẽ buồn trông u hoài
Kia đèn khuê các kìa ai?
Khóc xuân lòng những ngậm ngùi vẩn vơ
Cánh hoa mềm nhẹ tựa tơ
Lòng nào lại nỡ làm nhơ thế này
Vỏ du tơ liễu đẹp thay
Biết đâu đào rụng lý bay đó mà
Sang năm đào lý trổ hoa
Sang năm buồng gấm biết là còn không?

Tháng 3 tổ én xây xong
Hoa khoe sắc nở, lầu hồng còn vui
Sang năm hoa lại thắm tươi
Biết chăng chim én với người ở đâu?
Ba trăm sáu chục ngày mau
Kiếm sương Đao gió những chờ đâu đây
Tốt tươi xuân được mấy ngày
Chốc đà phiêu bạt bèo mây thêm sầu
Nở rồi lại rụng đi đâu
Người chôn hoa cũng u sầu tiếc thương
Cầm mai lệ lại ngầm tuôn,
Dây trên cành trụi hãy còn máu tươi.
Chiều hôm quyên lặng tiếng rồi,
Vác mai về đóng cửa ngoài buồn tênh.
Ngả người trước ngọn đèn xanh,
Ngoài song mưa tạt, bên mình chăn đơn.
Mình sao vơ vẩn từng cơn?
Thương xuân chi nữa lại hờn xuân chi?
Thương xuân như thể tình si
Trách sao xuân nỡ dứt tình quá mau?
Ngoài sân tiếng khóc từ đâu?
Chẳng buồn hoa rũ, cũng sầu hồn chim.
Hồn kia lảng vảng khôn tìm,
Chim càng lặng lẽ, hoa thêm sượng sùng

Thân này muốn vẫy vùng đôi cánh
Nơi chân trời liệng cánh hoa rơi
Nào đâu là chỗ chân trời?
Nào đâu là chỗ có đồi chôn hoa?
Sẵn túi gấm ta đành nhặt lấy
Chọn nơi cao che đậy hương tàn
Thân kia trong sạch muôn vàn
Đừng cho rơi xuống ngập tràn bùn nhơ
Giờ hoa rụng có ta chôn cất
Chôn thân ta chưa biết bao giờ?
Chôn hoa người bảo ngẩn ngơ
Sau này ta chết ai là người chôn
Ngẫm khi xuân muộn hoa tàn
Cũng là khi khách hồng nhan về già
Hồng nhan thấm thoát xuân qua
Hoa tàn người vắng ai mà biết ai


Sơ lược tiểu sử tác giả:

Tào Tuyết Cần 曹雪芹 (4/4/1710 - 10/6/1765) là một tiểu thuyết gia vĩ đại người Trung Quốc, tác giả của cuốn tiểu thuyết Hồng lâu mộng, một trong tứ đại kỳ thư của văn học cổ điển Trung Quốc.

Gia đình thế hệ trước của Tào Tuyết Cần là một gia đình quan lại thuộc tầng lớp đại quý tộc thời nhà Thanh Trung Quốc. Từ đời tổ đến đời cha của ông đã thay nhau giữ chức “Giang ninh chức tạo” là một chức quan to thu thuế trong triều đình. Năm lần vua Khang Hy tuần du phương Nam thì bốn lần ở lại nhà họ Tào. Ông nội ông là Tào Dần, một nhà văn xuất sắc vùng Giang Ninh. Đến đời của ông tất cả sự giầu sang quyền quý của gia đình đã trở thành quá khứ. Gia đình ông bị mắc nạn. Ông sống trong nghèo khổ, phải đưa gia đình đi khắp nơi để mưu sinh. Mười năm cuối đời ông đã dồn toàn bộ tâm huyết và tinh thần vào để tạo nên kiệt tác Hồng lâu mộng.

Nguồn: Thi Viện