Phùng Duyên Kỷ 馮延己 (903-960) còn có tên Duyên Tự 延嗣, tự Chính Trung 正中, người Quảng Lăng (nay là Dương Châu, tỉnh Giang Tô) thời Nam Đường. Từ của ông có ảnh hưởng rất lớn với hậu thế. Lưu Hy Tái trong tập Từ khái nhận định: “Từ của Phùng Duyên Kỷ, Án Thù được phần tuấn, Âu Dương Tu được phần thâm”. Vương Quốc Duy khẳng định: “Từ của Phùng Duyên Kỷ mở ra một thời phong khí Bắc Tống”. Trong bài từ Dương xuân lục, Trần Thế Tu nói: “Từ của Phùng tứ sâu, lời đẹp, văn thanh, điệu mới”. Tác phẩm của ông hiện còn 120 bài biên thành Dương xuân tập.
Trong lúc Khổng Tử và Tề Cảnh Công đang nói chuyện với nhau thì hai vị quan tả và hữu Thị thần đến tâu với Cảnh Công: “Chu Thiên tử phái Sứ giả đến tuyên bố: Tông miếu của nhà Chu bị cháy”.
Cảnh Công hỏi: “Tại sao ngài lại đoán là miếu Ly Vương?”
Khổng Tử nói: “Trong «Kinh thi» có ghi: ‘Ông Trời luôn công bằng, chắc chắn sẽ phù hộ người quân tử có đức hạnh’. Cũng tương tự như vậy, kẻ thất đức sẽ bị trừng phạt. Ly Vương phế bỏ chế độ của Văn Vương, Võ Vương, xây cung điện rộng lớn, đắm chìm vui chơi hưởng lạc, xa xỉ lãng phí. Vì thế mà ông trời giáng họa, nhất định cháy là miếu thờ của Ly Vương”.
Cảnh Công hỏi: “Vậy tại sao ông trời không trừng phạt bản thân ông ta ngay lúc đó? Tại sao để lâu như thế mới giáng họa tông miếu của ông ta (miếu Ly Vương)?”
Khổng Tử nói: “Chính là nguyên do từ Văn Vương. Nếu trực tiếp trừng phạt Ly Vương ngay khi đó, Văn Vương mất hậu duệ thì sao? Việc giáng họa tông miếu này để tỏ rõ là Ly Vương đã mắc sai lầm.”
Một lúc sau, tả hữu Thị thần lại đến tấu: “Là lửa cháy miếu Chu Ly Vương”.
Cảnh Công thất kinh vội vàng đứng lên làm lễ trước Khổng Tử: “Trí tuệ của thánh nhân thật quá kỳ diệu!”
Thuốc tốt khó uống
Khổng Tử nói: “Thuốc có thể trị được bệnh, thường là khó uống; những lời can gián chân thành thường nghe khó lọt tai. Thương Thang và Võ Vương thích nghe lời thẳng thắn chân thành, vì thế mà quốc gia hưng thịnh; Hạ Kiệt và Thương Trụ thích nghe lời ngon ngọt nên thân tan nước mất”.
“Quân vương mà không có bề tôi can gián, cha mà không có con can gián, anh mà không có em can gián, đa số mọi người mà không có bạn hiền can gián, sẽ ngày càng phạm nhiều sai lầm. Vì thế mà nói, những gì quân vương không có, có thể tìm ở thần tử; cha không có, có thể tìm ở con; anh không có, có thể tìm ở em; bản thân mình không có, có thể tìm ở bạn hữu. Như thế thì quốc gia không suy vong, gia đình không tan vỡ, giữa cha con, anh em, bạn hữu không dễ mắc sai lầm”.
Khổng Tử rời nước Tề
Trong một lần Khổng Tử đàm đạo cùng Tề Cảnh Công, Tề Cảnh Công cao hứng muốn dùng tiền thuế thu được của vùng Lẫm Khâu ban thưởng cho Khổng Tử, nhưng Khổng Tử từ chối không nhận.
Khổng Tử nói với các học trò: “Ta nghe nói: Người quân tử chỉ khi lập được công lao mới nhận thưởng. Hôm nay ta cùng Tề Cảnh Công nói chuyện, ta nói nhưng Cảnh Công việc gì cũng chần chừ chưa làm, lại còn muốn thưởng cho ta tiền thuế thu được từ vùng Lẫm Khâu. Thật đúng là không hiểu gì về thái độ làm người của ta.”
Thế là Khổng Tử rời bỏ nước Tề ra đi.
Lời bàn thêm:
Đây là lý giải về nguyên nhân Khổng Tử rời nước Tề được thuật lại trong «Khổng Tử gia ngữ». Nhưng có vẻ câu chuyện quá đơn giản, không giống cách làm thông thường của Khổng Tử. Chiếu theo «Sử ký» của Tư Mã Thiên, câu chuyện không đơn giản như thế. Nguyên nhân là có quan đại phu nước Tề gây bất lợi cho Khổng Tử.
Sau đó Tề Cảnh Công tuyên bố: “Ta tuổi đã cao, không còn hơi sức để có thể mạnh mẽ thực thi cải cách theo ý của ngài.”
Khổng Tử trả lời: “Người và chim thú không thể sống chung với nhau, nếu thiên hạ có đạo, tôi cũng không cần phải cải cách”.
"Viên ngọc thô" Nam Á chật vật xóa bỏ định kiến trên bản đồ du lịch toàn cầu.
Bangladesh - quốc gia nằm tại cửa ngõ Nam Á vốn sở hữu những kỷ lục thiên nhiên khiến bất kỳ cường quốc du lịch nào cũng phải khao khát. Đó là Cox's Bazar, dải cát trắng mịn màng trải dài vô tận tới 120 km, được vinh danh là bãi biển tự nhiên dài nhất hành tinh.
Đó còn là những khu rừng ngập mặn Sundarbans rộng lớn, nơi trú ngụ của loài hổ Bengal quý hiếm, hay những đồi chè xanh mướt mải tại Sreemangal uốn lượn dưới chân dãy Himalaya hùng vĩ. Thế nhưng, trên bản đồ du lịch thế giới năm 2026, Bangladesh vẫn hiện lên như một dấu chấm mờ nhạt, một "viên ngọc thô" chưa được mài giũa, chật vật đi tìm vị thế giữa các quốc gia láng giềng sôi động như Ấn Độ hay Sri Lanka.
Sự bùng nổ dân số quá mức tại các đô thị lớn như Dhaka vô tình tạo nên một rào cản tâm lý cho du khách quốc tế, khi sự hỗn loạn của giao thông và ô nhiễm đô thị thường lấn át những giá trị di sản văn hóa tiềm ẩn
Theo dữ liệu mới nhất từ Bộ Du lịch Bangladesh, trong năm 2025, quốc gia này chỉ đón vỏn vẹn khoảng 650.000 lượt khách quốc tế. Con số này thực sự khiêm tốn, nếu không muốn nói là "giọt nước giữa đại dương" khi đặt cạnh một đất nước hơn 170 triệu dân với bề dày văn hóa đồ sộ. Sự thiếu vắng dấu chân du khách không xuất phát từ việc thiếu tài nguyên, mà bắt nguồn sâu xa từ những định kiến cố hữu. Trong tâm khảm của nhiều người phương Tây, cái tên Bangladesh thường vô thức liên kết với những bản tin thời sự tiêu cực về thiên tai, nghèo đói và các thảm họa dệt may.
Jim O’Brien, Giám đốc điều hành hãng lữ hành Native Eye Travel, thẳng thắn nhận định rằng hình ảnh Bangladesh trên truyền thông quốc tế bấy lâu nay đã bị "đóng khung" trong những gam màu xám xịt. Suốt hơn nửa thế kỷ kể từ khi giành độc lập năm 1971, quốc gia này đã phải gánh chịu hàng loạt siêu bão tàn khốc, cướp đi sinh mạng của hơn 700.000 người. Những thách thức hiện hữu như nước biển dâng do biến đổi khí hậu hay ô nhiễm đô thị tại Dhaka đã vô tình tạo nên một bức tường rào tâm lý, khiến du khách quốc tế e dè trước khi kịp tìm hiểu về vẻ đẹp thực sự của vùng đất này.
Hình ảnh Bangladesh trên truyền thông quốc tế bấy lâu nay vẫn bị đóng khung trong những gam màu xám xịt của thiên tai và nghèo đói, khiến những kỳ quan như bãi biển dài nhất thế giới Cox's Bazar trở nên mờ nhạt trên bản đồ lựa chọn của những tín đồ xê dịch
Hành trình khám phá Bangladesh thường bắt đầu từ thủ đô Dhaka - một trong những đô thị đông đúc nhất thế giới với hơn 24 triệu dân. Nơi đây là một "ma trận" của cảm xúc, nơi nhịp sống diễn ra hối hả, tràn đầy năng lượng nhưng cũng không thiếu những góc lặng lịch sử như cung điện Ahsan Manzil hay pháo đài Lalbagh thời Mughal. Đối với nhiều người, Dhaka có thể là một cú sốc văn hóa với sự ồn ào và khói bụi, nhưng với những ai muốn hiểu về sức sống mãnh liệt của Nam Á, đây lại là một điểm đến không thể bỏ qua.
Rời xa sự náo nhiệt của thủ đô, Cox's Bazar hiện ra như một sự bù đắp ngọt ngào. Bãi biển dài nhất thế giới này sở hữu dải cát trắng tinh khôi và làn nước xanh biếc, nhưng lại thiếu vắng những chuỗi resort sang trọng hay các hoạt động giải trí đại trà. Chính sự hoang sơ này lại tạo nên sức hút riêng biệt. Anand Patel, một du khách người Anh, chia sẻ rằng Bangladesh chưa bao giờ nằm trong danh sách các điểm đến ưu tiên của anh cho đến khi cơ hội gõ cửa. Anh thừa nhận rằng bạn bè đã rất ngạc nhiên khi nghe về quyết định này, bởi trong mắt họ, Bangladesh chỉ là nơi người ta rời bỏ để tìm kiếm một cuộc sống tốt hơn, chứ không phải một nơi để đến nghỉ dưỡng. Tuy nhiên, thực tế đã chứng minh điều ngược lại khi anh được tận mắt chứng kiến sự nồng hậu của người dân địa phương.
Bên cạnh vấn đề hình ảnh, những khó khăn thực tại về hạ tầng và an ninh cũng là bài toán nan giải. Kawsar Ahmed Milon, một hướng dẫn viên dày dạn kinh nghiệm tại Dhaka Tour Guides, thừa nhận rằng rào cản lớn nhất chính là sự thiếu tổ chức trong dịch vụ du lịch và định kiến về cái nghèo. Nhiều du khách bị thu hút bởi những hình ảnh "đu tàu" hay khu ổ chuột lan truyền trên mạng xã hội - một kiểu du lịch dựa trên sự tò mò về nghịch cảnh (dark tourism). Tuy nhiên, ông Milon luôn khuyến khích du khách hãy trải nghiệm theo hướng tích cực hơn qua các mô hình du lịch sinh thái và homestay nông thôn ở Barishal - vùng châu thổ sông Hằng đầy thơ mộng.
Bất ổn chính trị cũng là một bóng ma tâm lý đè nặng lên ngành công nghiệp không khói. Dylan Harris, nhà sáng lập Lupine Travel, cho biết các đợt căng thẳng quanh các kỳ bầu cử thường khiến du khách lo ngại, dù thực tế các biến động này hiếm khi ảnh hưởng trực tiếp đến các tuyến du lịch chính. Sự khác biệt trong khuyến cáo đi lại giữa các bộ ngoại giao các nước càng làm cho du khách thêm phần bối rối, khiến họ thường chọn giải pháp an toàn là đến những quốc gia láng giềng có môi trường du lịch ổn định hơn.
Tương lai nào cho "viên ngọc thô" Nam Á?
Bất chấp những thách thức, Bangladesh vẫn có một lượng khách "ruột" là những tín đồ xê dịch dày dạn, những người vốn đã quá quen thuộc với các lộ trình du lịch đại chúng và đang khao khát tìm kiếm sự nguyên bản. Đối với nhóm khách này, việc Bangladesh chưa bị thương mại hóa quá mức lại là một điểm cộng cực kỳ lớn. Họ sẵn sàng nhìn xuyên qua những lát cắt đời sống thật, từ các xưởng đóng tàu khổng lồ đến những chợ dệt may sầm uất, nơi Bangladesh khẳng định vị thế là nước xuất khẩu may mặc lớn thứ hai thế giới để thấy được một quốc gia đang vươn mình mạnh mẽ.
Sự mong manh của hệ sinh thái trước biến đổi khí hậu tại vùng đồng bằng sông Hằng không chỉ là thách thức về môi trường mà còn làm gia tăng nỗi lo sợ về an toàn thiên tai đối với nhóm du khách ưu tiên sự ổn định và tiện nghi
Bangladesh có thể không bao giờ trở thành một điểm đến du lịch đại trà như Thái Lan hay Ấn Độ, nhưng quốc gia này sở hữu một giá trị vô hình mà không tiền bạc nào mua được: sự chân thực. Như Jim O’Brien đã đúc kết, với những ai sẵn sàng bước ra khỏi vùng an toàn để khám phá một đất nước chưa bị phai nhạt bởi làn sóng du khách, Bangladesh là một lựa chọn vô cùng đắt giá. Trong năm Bính Ngọ 2026, hy vọng rằng với những nỗ lực thay đổi hình ảnh và chú trọng vào du lịch bền vững, bãi biển dài nhất thế giới sẽ không còn phải cô đơn trên bản đồ du lịch quốc tế.
Marriott International tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương (không bao gồm Trung Quốc) ra mắt Artisan Award – giải thưởng mới nhằm tôn vinh những tài năng xuất sắc trong lĩnh vực ẩm thực và dịch vụ ăn uống. Mùa giải đầu tiên đặc biệt dành để ghi nhận những nữ nhân sự đang góp phần định hình tương lai ngành khách sạn bằng tư duy sáng tạo, năng lực lãnh đạo và những tác động kinh doanh rõ rệt.
Trong hệ thống khách sạn của Marriott International tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương (không bao gồm Trung Quốc), phụ nữ hiện chiếm khoảng 40% lực lượng nhân sự đang phát triển trong lĩnh vực Ẩm thực và Dịch vụ Ăn uống, từ căn bếp, quầy bar đến nhà hàng và khâu vận hành. Artisan Award ra đời như một diễn đàn cấp khu vực nhằm kể những câu chuyện nghề của họ, đưa dấu ấn cá nhân vượt ra khỏi phạm vi từng khách sạn để lan tỏa trên một sân khấu rộng lớn hơn.
Mùa giải ra mắt của Artisan Award đã nhận gần 100 đề cử từ các khách sạn trong khu vực, phản ánh chiều sâu nguồn nhân lực của đội ngũ ẩm thực và dịch vụ ăn uống thuộc Marriott International. Các khách sạn không chỉ đề cử những gương mặt xuất sắc mà còn thể hiện niềm tự hào khi tôn vinh những cá nhân đang tạo ra dấu ấn rõ rệt trong hoạt động kinh doanh, vận hành và trải nghiệm khách hàng. Người chiến thắng được lựa chọn thông qua quy trình đánh giá nghiêm ngặt, dựa trên những thành tích và tác động cụ thể.
Năm gương mặt đầu tiên được vinh danh tại Bangkok trong khuôn khổ sự kiện Women in Leadership của Marriott International, qua đó tiếp tục khẳng định cam kết của tập đoàn trong việc mở rộng cơ hội phát triển cho phụ nữ ở mọi cấp độ. Những cá nhân được vinh danh không chỉ đại diện cho thế hệ nữ nhân sự năng động trong lĩnh vực Ẩm thực và Dịch vụ Ăn uống, mà còn cho thấy tầm ảnh hưởng ngày càng lớn của họ trong việc định hình lại chuẩn mực lãnh đạo của ngành khách sạn trong khu vực.
“Trong lĩnh vực Ẩm thực và Dịch vụ Ăn uống, các nữ đồng nghiệp của chúng tôi đang đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy đổi mới và nâng cao chuẩn mực vận hành, với đam mê và định hướng rõ ràng”, ông Petr Raba, Phó Chủ tịch mảng Ẩm thực và Dịch vụ Ăn uống của Marriott International tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương (không bao gồm Trung Quốc), chia sẻ.
“Artisan Award được thiết lập như một cơ chế tôn vinh ở cấp khu vực nhằm ghi nhận những cá nhân đang góp phần nâng tầm trải nghiệm khách hàng, đồng thời tạo ra giá trị rõ rệt cho hoạt động kinh doanh và vận hành trong một ngành đầy cạnh tranh. Việc ra mắt giải thưởng vào dịp International Women's Day cũng thể hiện cam kết lâu dài của Marriott trong việc mở rộng cơ hội, thúc đẩy sự hòa nhập và phát triển một thế hệ lãnh đạo ngày càng đa dạng hơn".
Năm gương mặt chiến thắng trong năm 2026 phản ánh toàn diện năng lực chuyên môn trong mảng ẩm thực và dịch vụ ăn uống, từ khu vực tiền sảnh đến khu vực hậu trường, từ đổi mới ẩm thực, chiến lược đồ uống đến lãnh đạo dịch vụ và hiệu quả vận hành. Dù hành trình nghề nghiệp khác nhau, họ đều ghi dấu bằng các kết quả đo lường được về hiệu quả kinh doanh, gắn kết đội ngũ và mức độ hài lòng của khách hàng.
Aaira Monica – Quản lý Nhà hàng tại The Westin Desaru Coast Resort, Malaysia
Aaira bắt đầu sự nghiệp khách sạn năm 2014 ở vị trí lễ tân đón khách tại Miri Marriott Resort & Spa, sau đó phát triển qua nhiều vai trò từ Dịch vụ Ăn uống và Ẩm thực, cho đến cả mảng Kỹ thuật. Cô từng làm việc tại các khách sạn sang trọng nổi bật như The Ritz-Carlton Kuala Lumpur và Aloft Kuala Lumpur Sentral. Aaira ghi dấu bằng kết quả doanh thu ấn tượng và trải nghiệm khách hàng xuất sắc, nhờ cách dẫn dắt đội ngũ kỷ luật, hiệu quả và có tinh thần đồng đội cao. Trong nỗ lực kết hợp đổi mới và bền vững, cô đã triển khai các sáng kiến như thức uống wellness không cồn và sử dụng thảo mộc trồng tại chỗ nhằm giảm lãng phí.
Amrita Biswas – Bếp phó tại The Westin Hyderabad Hitec City, Ấn Độ
Bếp phó Amrita sở hữu hơn 10 năm kinh nghiệm ẩm thực và đam mê kết hợp hương vị truyền thống Ấn Độ với kỹ thuật đương đại phương Tây. Tốt nghiệp Institute of Hotel Management Kolkata, cô từng làm việc cùng các thương hiệu khách sạn hàng đầu tại Ấn Độ và gia nhập Marriott International năm 2023, giữ vai trò quan trọng trong giai đoạn khai trương The Westin Hyderabad Hitec City, khách sạn đầu tiên của Marriott được dẫn dắt bởi đội ngũ nữ ở các vị trí vận hành then chốt. Được biết đến với tư duy đổi mới, hòa nhập và hướng đến bền vững, Amrita phát triển đội ngũ thông qua việc đào tạo và hướng dẫn chuyên môn, đồng thời tạo ra những trải nghiệm đáng nhớ cho khách, cho thấy kỷ luật vận hành và tư duy bền vững có thể thúc đẩy cả văn hóa làm việc chuẩn mực và mang lại hiệu quả trong kinh doanh.
Pakpilai Chianman (Som) – Bếp phó Điều hành Tiệc tại Bangkok Marriott Marquis Queen’s Park, Thái Lan
Bếp phó Som gia nhập Bangkok Marriott Marquis Queen’s Park năm 2018 ở vị trí Bếp phó (cấp Junior) của Siam Tea Room và sau đó trở thành nhân tố then chốt trong việc khai trương các không gian nhà hàng và quầy bar tại khách sạn. Là đầu bếp ẩm thực Thái được đào tạo bài bản, cô có nền tảng vững chắc về hương vị truyền thống và năng lực triển khai tiệc theo tiêu chuẩn hiện đại. Được biết đến với tính kỷ luật trong vận hành kết hợp sáng tạo, Som dẫn dắt các chương trình ẩm thực có quy mô lớn giúp tăng mức độ tương tác của khách hàng và đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng doanh thu. Với kỷ luật trong vận hành tiệc, cách kể chuyện ẩm thực giàu sáng tạo và năng lực dẫn dắt đội ngũ, cô đã chứng minh được tính nghệ thuật trong ẩm thực có thể đi cùng hiệu quả tài chính.
Phạm Thị Quỳnh Trang – Quản lý Lounge tại Vinpearl Landmark 81, Autograph Collection, Việt Nam
Trang tốt nghiệp chuyên ngành khách sạn và mang theo bảy năm kinh nghiệm từ JW Marriott Hanoi và JW Marriott Phu Quoc đến Vinpearl Landmark 81, Autograph Collection. Cô đã tái định hình The Cloud thành một không gian “hai trong một”: không gian cà phê năng động vào ban ngày và điểm hẹn cocktail hiện đại khi màn đêm buông xuống. Với phong cách lãnh đạo chu đáo, gần gũi, Trang phát triển đội ngũ barista, mixologist và sommelier thông qua việc đào tạo, nuôi dưỡng tính hiếu kỳ trong công việc và luôn mong muốn cải tiến. Cô nâng cao tiêu chuẩn vận hành theo tinh thần dịch vụ sang trọng, đồng thời triển khai các sáng kiến bền vững, từ việc ưu tiên lựa chọn danh mục rượu thân thiện với môi trường đến chương trình tái sử dụng bã cà phê để phục vụ các hoạt động liên quan đến Spa, qua đó khơi gợi tinh thần đổi mới trong đội ngũ và nâng cao trải nghiệm của khách.
Sue Sein Chai – Quản lý Bộ phận Đồ uống và Ẩm thực tại W Singapore – Sentosa Cove, Singapore
Susan bắt đầu sự nghiệp tại Marriott International năm 2016 với vai trò thực tập sinh tại The St. Regis Kuala Lumpur, tạo nền tảng vững chắc trong môi trường dịch vụ sang trọng. Sau đó, cô phát triển tư duy kinh doanh và kỹ năng xây dựng trải nghiệm cho khách tại W Kuala Lumpur, phát triển từ nhân viên đặt bàn cho nhà hàng và quầy bar lên Trợ lý Quản lý WOOBAR và Quản lý nhà hàng FLOCK. Với phong cách lãnh đạo dựa trên dữ liệu và gắn chặt với thực tiễn vận hành, Susan triển khai các sáng kiến đồ uống một cách có chiến lược, đồng thời kiểm soát chặt hiệu quả kinh doanh. Cô còn trao quyền cho đội ngũ của mình, nâng cao hình ảnh thương hiệu và tạo ra trải nghiệm đáng nhớ cho khách với kết quả tài chính thể hiện rõ ràng qua số liệu.
Mai Nghiêu Thần 梅堯臣 (1002-1060) tự Thánh Du 聖俞, người đời gọi là Uý Lăng tiên sinh 宛陵先生, thi nhân Bắc Tống, người Tuyên Châu, Tuyên Thành (nay thuộc tỉnh An Huy, Trung Quốc). Ông là một trong những nhà thơ hiện thực và có tài ngang danh với Tô Thuấn Khâm 蘇舜欽 (1008-1048), người đời gọi chung là Tô Mai lại là bạn thân với Âu Dương Tu 歐陽修 (1007-1072), tích cực đề xướng cách tân thi ca, có ảnh hưởng lớn với thơ Tống.
Giữa nhịp sống hiện đại, Tai Hang (大坑) vẫn giữ ngọn lửa truyền thống qua lễ múa rồng nhang mỗi mùa Trung Thu — nghi lễ hơn trăm năm tuổi, nơi ánh lửa, khói hương và lòng người hòa làm một.
Giữa khói nhang và ánh trăng rằm, Hồng Kông bừng sáng
Hồng Kông vào mùa Trung Thu thường rực rỡ đèn lồng, náo nhiệt tiếng cười. Nhưng giữa dòng người hối hả, có một khoảnh khắc khiến thành phố lặng đi, rồi bừng sáng trong tiếng trống, khói hương và ánh lửa. Ấy là khi rồng nhang Tai Hang xuất hiện.
Tôi đứng ở góc đường Wun Sha, nơi khói nhang bắt đầu lan tỏa trong không khí đậm mùi tre cháy. Từ xa, những đốm sáng lấp lánh dần tiến lại gần – đó là thân rồng dài 67 mét, được đan bằng tre và rơm, gắn hơn 10.000 cây nhang cháy đỏ. Mỗi cái cúi đầu, vươn thân hay xoay mình của nó đều khiến cả khu phố bừng lên như có linh hồn.
Con rồng ấy không phải đến từ sân khấu, mà từ tín ngưỡng và lòng người. Hơn một thế kỷ trước, Tai Hang (大坑) từng là một làng nhỏ của người Hakka. Khi thiên tai, dịch bệnh ập đến, dân làng tuyệt vọng. Theo lời một vị thầy phong thủy, họ làm lễ múa rồng nhang để trừ tà, cầu an. Phép màu đã xảy ra: dịch tan, làng yên. Từ đó, điệu múa rồng nhang trở thành nghi thức thiêng liêng, được gìn giữ qua bao thế hệ.
Hơi thở truyền thống trong nhịp sống hiện đại
Hơn 300 người dân – từ thanh niên, người trung niên đến các cụ cao tuổi – cùng điều khiển thân rồng qua những con phố hẹp. Mỗi người nắm giữ một đoạn thân tre, di chuyển đồng bộ theo tiếng trống trầm hùng và nhịp chiêng dồn dập. Không có kịch bản, không sân khấu hoành tráng, chỉ có nhịp tim hòa cùng nhịp trống, cùng mùi hương nồng nàn quyện vào gió đêm.
Khi con rồng lượn qua phố King Street, ánh trăng rằm chiếu xuống làn khói trắng mờ, tạo nên khung cảnh huyền ảo. Tôi nhìn thấy những giọt mồ hôi lấp lánh trên khuôn mặt người khiêng rồng, ánh mắt họ sáng lên giữa khói hương. Dưới ánh lửa, đó không còn là nghi lễ, mà là một vũ khúc của niềm tin và sức sống.
Người dân tin rằng đi dưới rồng nhang sẽ gặp may mắn, tránh điều dữ. Có cụ già bảo tôi:
“Chỉ khi rồng nhang bay, người trong làng mới thật sự là một.”
Ở Tai Hang, múa rồng nhang không chỉ để nhìn, mà để cảm. Cảm được sự gắn kết của cộng đồng, nơi mọi người cùng nhau thắp lên niềm tin – không phải vào phép màu, mà vào chính lòng người.
Một đêm hội không sân khấu – chỉ có con người và lửa
Khi đêm xuống, ánh lửa từ hàng ngàn cây nhang chiếu rực lên mái ngói cũ, phản chiếu vào những ô cửa sổ nhỏ của khu chung cư bên đường. Hàng trăm khán giả chen nhau trên vỉa hè, điện thoại giơ cao, nhưng rồi nhiều người hạ máy xuống. Bởi trong khoảnh khắc đó, mọi thiết bị hiện đại đều trở nên thừa thãi.
Khói hương len vào tóc, vào áo, mùi hăng của nhang hòa lẫn với tiếng trống dồn dập. Con rồng xoay mình giữa ngã tư, từng đốt nhang vẽ lên không trung những đường lửa đỏ, rực rỡ như dải Ngân Hà. Tôi cảm thấy như thời gian ngưng lại.
Một bé trai ngồi trên vai cha, đôi mắt tròn xoe dõi theo rồng lửa. Có lẽ, trong ký ức của em sau này, hình ảnh ấy sẽ giống như cách người Tai Hang đã từng nhớ về tuổi thơ của họ — nơi ngọn lửa rồng không bao giờ tắt.
Tai Hang – nơi quá khứ và hiện tại hòa quyện
Ngày nay, Tai Hang không còn là ngôi làng nhỏ heo hút. Nằm sát khu Causeway Bay sầm uất, nơi đầy quán cà phê, cửa hàng thời trang, và xe hơi nối dài. Nhưng cứ đến mùa Trung Thu, không gian ấy lại biến đổi.
Người dân, dù bận rộn đến đâu, vẫn quay về – để cùng nhau giữ lửa. Những thanh niên mặc áo trắng, đầu quấn khăn, cùng dựng khung rồng từ sáng sớm. Tre được ngâm kỹ, rơm được phơi khô, từng cây nhang được gắn lên bằng tay. Không ai trả công, không ai phàn nàn. Họ gọi đó là niềm tự hào của Tai Hang.
Khi màn đêm buông xuống, tiếng trống vang lên, và mọi con phố như thở chung một nhịp. Những khuôn mặt khác nhau – người lớn tuổi, du khách, cư dân mới – cùng hòa vào biển khói nhang. Tai Hang lúc ấy không chỉ là một khu phố của Hồng Kông, mà là một biểu tượng của ký ức và niềm tin.
Hơn cả một lễ hội – là câu chuyện của tinh thần Hakka
Nhiều nhà nghiên cứu văn hóa cho rằng, múa rồng nhang Tai Hang chính là biểu hiện rõ nhất của tinh thần “hòa hợp và kiên cường” của người Hakka – một cộng đồng từng di cư khắp miền Nam Trung Hoa và mang theo truyền thống riêng của họ.
Đối với người Hakka, rồng không chỉ là linh vật, mà là biểu tượng của sự tái sinh. Khi họ nâng thân rồng lên, đó cũng là cách họ nâng tinh thần cộng đồng, lòng biết ơn và khát vọng sống.
Tôi gặp ông Chan, 72 tuổi, người đã tham gia múa rồng hơn 50 năm. Ông nói:
“Ngày tôi còn nhỏ, cha tôi cũng khiêng rồng. Mỗi khi ngửi thấy mùi nhang, tôi lại nhớ ông. Rồng nhang không chỉ là lễ hội, nó là ký ức của chúng tôi.”
Một trải nghiệm văn hóa sống động bậc nhất châu Á
Đối với du khách, múa rồng nhang Tai Hang không chỉ là một sự kiện để xem, mà là một trải nghiệm để sống trong khoảnh khắc.
Khi bước vào đám đông, bạn không chỉ thấy lửa, mà còn cảm được hơi ấm của cộng đồng, hương nhang len vào ký ức, và âm thanh vang vọng như nhịp tim của thành phố.
Không có vé, không có hàng rào, không có khoảng cách giữa người xem và người diễn. Ở đây, mọi người đều là một phần của nghi lễ.
Nếu có dịp ghé Hồng Kông vào mùa Trung Thu, hãy dành một buổi tối đi đến Tai Hang. Hãy để khói nhang quấn lấy bạn, để tiếng trống dẫn nhịp tim, và để con rồng rực lửa kia nhắc bạn rằng: giữa những đô thị không ngủ, vẫn có những ngọn lửa của niềm tin và ký ức không bao giờ tàn.
Con người ta, khi làm điều sai trái, khi nói lời ác nghiệp, ác niệm, ít ai nhận ra ngay hậu quả. Vì quả báo không đến tức thì, chính điều đó khiến họ càng mê, rất hăng say tung hoành Trời Đất.
Trời không đánh một tiếng sấm là người liền ngã. Nhiều người tưởng vậy là thoát. Càng đi sâu, càng chìm đắm. Đến khi thân tàn, tâm loạn, phúc kiệt, mới giật mình. Nhưng lúc đó, hối hận cũng đã muộn rồi.
Thật sự có những người, cố chấp đến cùng. Không thấy quan tài, không đổ lệ. Không mất mát, không tỉnh ngộ. Không gặp họa, không chịu quay đầu.
Lời khuyên chân thành bị xem thường. Sự nhẫn nại của người khác bị lợi dụng. Cái gì cũng xem là nhỏ, là không đáng. Nhưng quả báo thì không chừa một ai. Và thường đến lúc ta ít ngờ nhất, đau nhất, bất lực nhất.
Trong một gia đình, người cha ham cờ bạc. Mẹ khuyên, con khóc, người thân xa lánh. Nhưng ông ta vẫn điềm nhiên, nghĩ “đời mình làm chủ, ai nói gì mặc kệ”. Mười năm sau, tán gia bại sản, sức khỏe suy kiệt, con cái oán giận, người vợ bỏ đi. Khi ngồi một mình giữa căn phòng trống lạnh, ông mới hiểu lời vợ năm xưa không phải là chỉ trích, mà là lời cứu. Nhưng quá trễ.
Một người trẻ, được dạy dỗ tử tế, nhưng vì kiêu ngạo mà xem thường người khác. Nói lời cay độc, hành xử khinh người, bạc bẽo, vô ý tứ. Không ai nhắc nhở, cứ nghĩ luôn tốt. Đến khi bị tẩy chay, bạn bè xa lánh, công việc thất bại, mới quay lại tìm lý do.
Lúc ấy, nhận ra chính mình gieo mầm đó, nhưng đã muộn. Cái giá phải trả, là đơn độc và mất niềm tin nơi người khác.
Có người bệnh tật ập đến, mới từ bỏ thói quen xấu. Có người mất đi người thân, mới biết mình vô tâm. Có người khi sắp mất mạng, mới cầu Trời xin tha thứ. Nhưng nhân quả không vì nước mắt muộn mà rút lại quả đã chín. Có thể Trời sẽ mở ra con đường mới nếu người đó thật sự thay đổi tâm mình, nhưng cái nhân đã gieo cũng phải tự mình gánh chịu.
Kỳ thực, vũ trụ này luôn công bằng. Không cần ai giám sát, không cần ai phán xét. Mỗi hành vi, mỗi ý nghĩ, đều gieo mầm trong khí trường đời sống. Gieo gì gặt nấy. Nhanh hay chậm, nông hay sâu, đều có tính toán tinh vi vượt ngoài sự hiểu biết của con người. Dù con người tin hay không thì nó vẫn luôn vận hành như vậy. Kẻ khôn không phải là người nhiều kế, mà là người biết dừng. Biết sợ sai. Biết kính sợ đạo lý
Có người không sợ luật pháp, nhưng biết sợ lẽ Trời. Biết rằng: trời lặng nhưng không quên. Nhân quả chậm nhưng không sót.
Điều đau đớn nhất, không phải quả báo đến, mà là lúc đó, lòng người đã kiệt, ân nghĩa đã cạn, không còn ai đợi ta tỉnh. Một lời xin lỗi lúc ấy cũng vô nghĩa. Một cái quay đầu lúc ấy, không còn ai chờ.
Nếu hôm nay, ta còn có người góp ý cho ta, đó là Phúc. Nếu còn ai khó chịu vì ta sai, đó là nhân duyên. Nếu còn cơ hội sửa chữa, đó là thời gian được gia hạn. Đừng xem thường những lời chân thành, đừng bỏ qua tiếng nói nhỏ trong tâm. Lắm lúc, lương tri chỉ thì thầm một lần, rồi im lặng mãi.
Người đời thường xem nhẹ điều Thiện nhỏ, nghĩ một lời độc cũng chẳng sao. Nhưng giống như một giọt độc trong bát nước, tưởng không sao, nhưng dần dần tích lại, cuối cùng không uống nổi.
Một câu nói làm tổn thương người khác, một hành động ích kỷ, đều có tiếng vang trở lại. Đừng tưởng không ai biết là không có hậu quả. Trời biết, đất biết, lương tâm mình biết.
Một ngày nào đó, tất cả những điều từng làm sẽ quay về. Không phải để trả thù, mà để dạy dỗ ta. Nhưng nếu khi ấy, ta không còn sức để học bài học đó, thì chỉ còn nước gục ngã trong ân hận.
Cho nên, sống sao để không cần “đến quan tài mới đổ lệ”. Nếu đang làm điều trái, hãy dừng ngay khi còn chưa trễ. Còn lương tri là còn đường lui. Còn biết sai là còn hy vọng.
Cuối cùng, điều chân thật nhất là thế này
Kẻ thông minh sớm hối cải.
Kẻ trí tuệ không cần mắc sai.
Còn người ngốc, đợi quả báo rồi mới thấm. Thấy mới tin, không thấy không tin.
Nhưng khi quả đã chín, không phải ai cũng còn cơ hội để sửa lại thứ mình đã gây ra.
