Saturday, February 14, 2026

LÃO NGƯU ĐỂ ĐỘC (老牛舐犢)

Thành ngữ “Lão ngưu để độc” được dùng để miêu tả tình yêu của cha mẹ đối với con cái, dựa vào một mẫu chuyện về Dương Bưu, được trích trong “Hậu Hán Thư” do Phạm Diệp biên soạn vào thời Lưu Tống Nam Triều.


Vào cuối thời kỳ Đông Hán, trong các nhân sỹ phò trợ Tào Tháo có một vị chủ bộ tên là Dương Tiêu, là người cực kỳ thông minh mẫn tiệp, đã rất nhiều lần hiểu thấu tâm tư của Tào. Tào Tháo lại là một người vốn rất đa nghi, đối với tài năng của Dương Tu thì vô cùng nghi kị và e sợ xảy ra điều bất lợi cho cá nhân ông ta. Thế là Tào Tháo đã tìm cớ để trừ khử Dương Tu.

Phụ thân của Dương Tu là Dương Bưu, khi nghe tin con mình bị Tào Tháo sát hại thì vô cùng bi thống, nhưng nghĩ mình thân cô thế cô nên chỉ biết khóc trong lòng.

Ngày kia, Tào Tháo bắt gặp Dương Bưu thì ân cần thăm hỏi: “Sao tiên sinh gầy guộc xanh xao thế này?”

Dương Bưu đáp lời: “Nhớ khi xưa cận thần của Hán Vũ Đế là Kim Nhật Trích, vì để diệt trừ hậu hoạn nên đã tự mình sát hại hai người con trai. Tôi nay tự thấy mình phẩm hạnh không được như Kim Nhật Trích, ngày đêm vẫn cứ thương tiếc con trai mình. Thật đúng là ‘lão ngưu để độc’, cứ mãi thói trâu mẹ liếm trâu con, mới trở nên gầy guộc thế này.”
Tào Tháo nghe mấy lời này mà trong lòng tự thấy hổ thẹn.

Về sau “Lão ngưu để độc” đã trở thành một thành ngữ miêu tả tình yêu sâu đậm của cha mẹ đối với con cái.

Theo: ĐKN


三国时,曹操手下有位谋士叫杨修。一次,杨修随曹操出征,攻城不下,便就地安营扎寨。这时,杨修忽听曹操说道:”鸡肋,鸡肋!”他立刻明白曹操的意思是想要退兵,便和士兵说’:“丞相打算退兵了。”这样,全营的人纷纷收拾行装,准备撤退。曹操巡营时,看到 这种情况,非常吃惊,便向士兵询问原因,才知道是杨修点破了自己 的心思,心里暗暗佩服杨修的敏慧,同时也很嫉妒杨修的才智。于是,借口杨修扰乱军心,把他杀了。 杨修死后,杨修的父亲杨彪非常伤心,因思念儿子而日渐憔悴。 曹操问他说:“杨公为什么会这般消瘦啊?”杨彪叹气说:“我惭愧啊,没有能够像金日磾一样具有先见之明,现在还有一种像老牛舔着自己的孩子一样的爱子之心!”曹操听后。十分感动,不免内疚。

出处《后汉书·杨彪传》
(百度百科)