Monday, May 11, 2026

TRƯỜNG GIANG TUYỆT ĐẢO ĐỒ - TÔ THỨC


Lý Tư Huấn hoạ 
“Trường Giang tuyệt đảo đồ”

Sơn thương thương, thuỷ mang mang,
Đại Cô, Tiểu Cô giang trung ương.
Nhai băng lộ tuyệt viên điểu khứ,
Duy hữu kiều mộc sam thiên trường.
Khách chu hà xứ lai?
Trạo ca trung lưu thanh ức dương.
Sa bình phong nhuyễn vọng bất đáo,
Cô sơn cửu dữ thuyền đê ngang.
Nga nga lưỡng yên hoàn,
Hiểu kính khai tân trang.
Chu trung mãi khách mạc mạn cuồng,
"Tiểu cô" tiền niên giá "Bành lang".


李思訓畫長江絕島圖

山蒼蒼,水茫茫,
大孤小孤江中央。
崖崩路絕猿鳥去,
惟有喬木攙天長。
客舟何處來?
棹歌中流聲抑揚。
沙平風軟望不到,
孤山久與船低昂。
峨峨兩煙鬟,
曉鏡開新粧。
舟中買客莫漫狂,
小姑前年嫁彭郎。


Bức tranh “Trường Giang tuyệt đảo” 
do Lý Tư Huấn vẽ
(Dịch thơ: Chi Nguyen)

Non xanh nước biếc mênh mang. 
Thuyền to thuyền nhỏ, nhịp nhàng giữa sông. 
Chim kêu vượn hú tầng không. 
Chênh vênh cầu gỗ, bắc trông ngang trời. 
Thuyền đưa khách lạ ghé chơi ?. 
Điệu hò mái đẩy, xa vời ca vang. 
Bãi bồi gió thổi nhịp nhàng. 
Non tiên một dải, thuyền ngang theo dòng. 
Vút cao như vấn mây bồng. 
Soi gương mặt nước, còn lồng điểm tô. 
Giữa thuyền khách chớ xô bồ. 
Hỏi thăm cô lái, biết cô có chồng !?.


Sơ lược tiểu sử tác giả:

Tô Thức 蘇軾 (1037-1101) tự Tử Chiêm 子瞻, Hoà Trọng 和仲, hiệu Đông Pha cư sĩ 東坡居士, người đời thường gọi là Tô Đông Pha 蘇東坡, thuỵ Văn Trung 文忠, người My Sơn (nay thuộc tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc). Ông từng làm quan Thông phán, Thái thú. Cha là Tô Tuân, em là Tô Triệt, đều là các đại gia thi văn, đương thời người ta gọi là Tam Tô. Thái độ của ông rất hào sảng lạc quan, tuy ông làm quan thăng giáng nhiều lần, song ông không để ý, vẫn ưu du tự tại, đọc sách làm vui, ông là người giàu tình cảm, cho nên phản ánh tới từ của ông, vừa hào phóng lại vừa tình tứ. Ông là người có tài nhất trong số bát đại gia của Trung Hoa (từ thế kỷ VII đến thế kỷ XIII, gồm có Hàn Dũ, Liễu Tông Nguyên đời Đường, Âu Dương Tu, Tô Tuân (cha Tô Thức), Tô Thức, Tô Triệt (em Tô Thức), Vương An Thạch và Tăng Củng), khoáng đạt nhất, tư tưởng và tính tình cũng phức tạp nhất.

Nguồn: Thi Viện